XIN CHIA BUỒN với những người gặp 4 thứ mỗi đêm đi ngủ mùa đông: Đột quỵ chờ ngay trước cửa
Cơn đột quỵ nguy hiểm rất thích "trà trộn" vào những đêm mùa đông nhiệt độ giảm mạnh, có thể cướp đi tính mạng của bạn hoặc người thân chỉ trong gang tấc.
Nhiều người thường mặc định ban đêm khi cơ thể nằm yên nghỉ ngơi là lúc hệ thống mạch máu não được thư giãn nhất. Tuy nhiên, vào mùa đông, giấc ngủ lại tiềm ẩn nhiều rủi ro khó lường về tim mạch và mạch máu não, làm tăng nguy cơ đột quỵ.

Ảnh minh họa
Theo Hội Đột quỵ Mỹ (ASA), thời tiết lạnh kích hoạt phản xạ tự nhiên của cơ thể là co mạch máu ngoại vi để hạn chế thất thoát nhiệt, đồng thời làm tăng tiết hormone căng thẳng như catecholamine. Quá trình này khiến huyết áp tăng vọt, tạo áp lực lớn lên thành mạch não ngay cả khi bạn đang ngủ. Bên cạnh đó, nhiệt độ giảm sâu cùng thói quen ít uống nước vào mùa lạnh khiến độ nhớt của máu tăng lên, tiểu cầu dễ kết dính hình thành cục máu đông gây tắc nghẽn mạch máu não
Một nghiên cứu quy mô lớn công bố trên tạp chí European Journal of Epidemiology cho thấy nhiệt độ môi trường giảm xuống có mối liên hệ chặt chẽ với sự gia tăng tỷ lệ nhập viện và tử vong do đột quỵ thiếu máu cục bộ. Đặc biệt, các chuyên gia từ Tổ chức Đột quỵ Thế giới (WSO) cũng cảnh báo nhiều cơn đột quỵ khởi phát âm thầm trong lúc ngủ hoặc bùng phát ngay lúc rạng sáng sau một đêm mạch máu não chịu áp lực kéo dài. Đây là thời điểm tỷ lệ tử vong vì đột quỵ rất cao vì khó phát hiện và đi cấp cứu kịp thời, có không ít người chỉ được
4 dấu hiệu xuất hiện mỗi đêm mùa đông cảnh báo đột quỵ đang đến gần
Thay vì nhầm lẫn với tình trạng mệt mỏi hay nhiễm lạnh thông thường, bạn cần đặc biệt cảnh giác nếu cơ thể xuất hiện 4 biểu hiện bất thường sau khi đi ngủ ban đêm, nhất là vào mùa đông:
Tê bì, yếu mỏi một bên tay chân khi nằm ngủ
Vào mùa lạnh, nhiều người thường nghĩ tay chân tê rần là do nằm sai tư thế hoặc đè ép mạch máu. Tuy nhiên, nếu cảm giác tê cứng, nặng trĩu hoặc giảm cảm giác lặp lại nhiều đêm và chỉ tập trung ở một bên cơ thể, đó có thể là dấu hiệu cảnh báo lưu lượng máu lên một bán cầu não đang bị suy giảm nghiêm trọng do hẹp tắc mạch.

Ảnh minh họa
Ngáy to bất thường kèm những cơn ngừng thở ngắn
Ngáy đều nhẹ nhàng có thể do mệt mỏi, nhưng tiếng ngáy to ngắt quãng, kèm theo những khoảng lặng ngừng thở vài giây rồi thở hổn hển, giật mình tỉnh giấc giữa đêm là biểu hiện của hội chứng ngưng thở khi ngủ. Nghiên cứu công bố trên tạp chí New England Journal of Medicine khẳng định hội chứng này làm tăng đáng kể nguy cơ đột quỵ. Mỗi lần ngừng thở khiến nồng độ oxy máu tụt giảm, đẩy huyết áp ban đêm tăng vọt và làm tổn thương lớp nội mạc mạch máu não.
Đau đầu âm ỉ hoặc nhói buốt bất thường về đêm và gần sáng
Khi nhiệt độ ban đêm hạ thấp nhất, huyết áp có xu hướng dao động mạnh. Nếu bạn thường xuyên bị đánh thức bởi những cơn đau đầu dữ dội không rõ nguyên nhân, cảm giác căng tức vùng chẩm hoặc thái dương kèm hoa mắt, buồn nôn khi trở mình, rất có thể mạch máu não đang bị co thắt quá mức hoặc chịu áp lực lớn từ tình trạng tăng huyết áp ban đêm.

Ảnh minh họa
Chóng mặt, choáng váng hoặc nói ngọng thoáng qua khi thức dậy giữa đêm
Nhiều người lớn tuổi hoặc người có bệnh nền khi tỉnh giấc giữa đêm đi vệ sinh bỗng thấy mọi thứ quay cuồng, bước đi loạng choạng, tay cầm nắm không vững hoặc lưỡi cứng khó nói trong vài phút rồi tự hết. Đây là dấu hiệu điển hình của cơn thiếu máu não thoáng qua, lời báo động đỏ cho thấy một cơn đột quỵ thực sự có thể ập đến chỉ trong vài giờ hoặc vài ngày tới.
Cần làm gì khi nghi ngờ đột quỵ?
Nếu phát hiện bản thân hoặc người thân có dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ, tuyệt đối không chần chừ theo dõi tại nhà mà cần xử trí ngay theo các bước sau:
- Gọi cấp cứu 115 ngay lập tức: Ghi nhớ chính xác thời điểm khởi phát triệu chứng đầu tiên và thông báo cho nhân viên y tế để chuyển người bệnh tới cơ sở y tế có đơn vị đột quỵ gần nhất, tận dụng tối đa "giờ vàng" cấp cứu (trong vòng 3 đến 4,5 giờ đầu).
- Đặt người bệnh nằm ở tư thế an toàn: Để người bệnh nằm nghiêng sang một bên, đầu kê cao nhẹ khoảng 30 độ, nới lỏng cổ áo và quần áo chật để đường thở thông thoáng, tránh hít sặc nếu người bệnh bị nôn trớ.
- Giữ ấm vừa phải và giữ bình tĩnh: Đắp chăn mỏng giữ ấm cơ thể, mở cửa thoáng khí vừa đủ, tuyệt đối không xúm đông xung quanh làm người bệnh ngạt thở hoặc hoảng loạn.
- Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc hay áp dụng mẹo dân gian: Không tự cho người bệnh uống thuốc hạ huyết áp, thuốc an thần hay bất kỳ loại thuốc nào khác khi chưa có chỉ định của bác sĩ vì có thể làm tụt huyết áp đột ngột khiến vùng não thiếu máu nặng hơn. Đồng thời, không cạo gió, bấm huyệt, chích máu đầu ngón tay hay cho uống nước chanh, nước đường vì dễ gây sặc đường thở và làm chậm trễ thời gian cấp cứu.

Ảnh minh họa
Ngoài ra, để phòng ngừa đột quỵ trong những đêm trời rét đậm, bạn cần giữ phòng ngủ kín gió nhưng thông thoáng, mặc ấm vừa đủ và không trùm chăn kín đầu gây thiếu oxy. Trước khi ngủ từ 1 đến 2 tiếng, hãy uống khoảng 50 đến 100ml nước ấm để tránh cô đặc máu về đêm.
Khi thức dậy đi vệ sinh giữa đêm lạnh, cần nằm nán lại trên giường khoảng 30 giây, khoác thêm áo ấm rồi mới ngồi dậy từ từ nhằm tránh biến động huyết áp đột ngột. Đồng thời, người có bệnh nền như tăng huyết áp, mỡ máu cao, tiểu đường hoặc ngưng thở khi ngủ phải uống thuốc đều đặn và khám định kỳ theo chỉ định của bác sĩ.
Tổng hợp