Mỹ đánh giá 6 loại cá "ngậm" nhiều thủy ngân bậc nhất

Bỏ ra số tiền đắt đỏ để gọi những đĩa steak, sashimi sang trọng hay mua cá về tẩm bổ, ít ai ngờ rằng mình đang nạp vào cơ thể một lượng lớn kim loại nặng. Thực tế, không phải loại cá nào cũng an toàn để ăn thường xuyên. Môi trường biển ô nhiễm khiến nhiều loài cá lớn tích tụ lượng thủy ngân hữu cơ cao gấp hàng chục lần mức cho phép. Nếu ăn quá nhiều hoặc quá thường xuyên sẽ gây hại cho cơ thể, nhất là đối với người gìa và trẻ em, phụ nữ mang thai.

Bảng xếp hạng 6 loại cá tích tụ nhiều thủy ngân bậc nhất

Do đặc tính bơi ở tầng nước sâu, thể trọng khổng lồ và nằm ở đỉnh chuỗi thức ăn, 6 loài cá dưới đây được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) xếp vào nhóm cần kiểm soát cực kỳ nghiêm ngặt:

1. Cá ngói

Theo trích dẫn bảng xếp hạng của FDA trên Business Insider, loại cá này giữ vị trí nguy hiểm nhất trong danh sách với chỉ số thủy ngân kỷ lục đạt 1,123 ppm, đặc biệt là các quần thể sinh sống tại vùng Vịnh Mexico.

Nguyên nhân do loài cá này có tập tính đào hang sinh sống sâu dưới lớp bùn đáy biển ô nhiễm và chuyên ăn các loài sinh vật tích tụ độc tố ở tầng đáy.

2. Cá kiếm

Cá kiếm xếp ngay sau với chỉ số nhiễm độc chạm ngưỡng 0,995 ppm. Là loài săn mồi kích thước lớn bơi ở tầng nước sâu và sở hữu tuổi thọ kéo dài nhiều thập kỷ, cá kiếm liên tục nạp và cô đặc độc tố từ hàng ngàn con mồi nhỏ hơn suốt vòng đời.

3. Cá mập

Đứng ở vị trí thứ ba, cá mập với mức thủy ngân trung bình ghi nhận khoảng 0,979 ppm.

Mức độ nhiễm độc trong thịt cá mập cao gấp 2 đến 6 lần ngưỡng tối đa cho phép đối với thực phẩm dành cho con người. Là "sát thủ" nằm ở đỉnh chuỗi thức ăn đại dương, chúng nuốt trọn toàn bộ lượng kim loại nặng từ vô số loài cá nhỏ bên dưới.

4. Cá thu vua

Cá thu vua xếp ở vị trí thứ tư với hàm lượng thủy ngân đạt mốc 0,730 ppm. Khác hoàn toàn với các dòng cá thu nhỏ thông thường, cá thu vua sở hữu kích thước khổng lồ cùng vòng đời dài nên lượng độc tố tích tụ trong cơ thể rất cao.

FDA khuyên người tiêu dùng nên chú ý phân biệt để thay thế bằng cá thu Đại Tây Dương nhỏ gọn và an toàn hơn.

5. Cá ngừ mắt to

Loại cá này giữ vị trí tiếp theo khi chứa khoảng 0,689 ppm thủy ngân trong mô thịt. Đây là nguyên liệu cao cấp thường xuất hiện trong các đĩa sushi hoặc sashimi. Do đặc tính lặn rất sâu và có thể trọng khổng lồ, cá ngừ mắt to tích tụ độc tố vượt trội hơn hẳn so với cá ngừ vằn hay các loại cá ngừ đóng hộp.

6. Cá cờ

Trang Eat This trích dẫn danh sách của FDA, cho thấy lhép lại danh sách cảnh báo cá nhiều thủy ngân là cá cờ với chỉ số độc tố ước tính khoảng 0,485 ppm. Nhờ khả năng bơi nhanh và tính chất săn mồi liên tục ở vùng biển khơi, cá cờ dễ dàng hấp thụ và lưu giữ lượng lớn độc tố từ môi trường nước ô nhiễm vào các thớ thịt săn chắc.

Thủy ngân tích tụ trong cá tàn phá cơ thể ra sao?

Dạng thủy ngân đọng trong thịt cá là độc tố hữu cơ methylmercury rất dễ hấp thụ qua đường tiêu hóa. Khi đi vào máu, chất độc này không tự đào thải mà tích tụ lâu dài trong các cơ quan nội tạng. Thủy ngân tấn công trực diện vào tế bào thần kinh trung ương, gây suy giảm trí nhớ, rối loạn thị giác và làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý tim mạch mạn tính.

Nguy hiểm nhất là đối với phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ. Độc tố thủy ngân có khả năng đi qua hàng rào rau thai, tấn công trực tiếp vào brain đang phát triển của thai nhi. Hậu quả có thể dẫn đến những tổn thương cấu trúc não vĩnh viễn, khiến trẻ bị suy giảm chỉ số IQ, chậm phát triển ngôn ngữ hoặc mắc hội chứng bại não nghiêm trọng.

Tuy nhiên, bạn cũng đừng mắc sai lầm mà hoàn toàn cá ra khỏi thực đơn hằng ngày. Các tổ chức y tế vẫn khuyến nghị người trưởng thành nên duy trì khoảng 2 khẩu phần cá mỗi tuần (tương đương 340g) để nạp đủ dưỡng chất thiết yếu. Giải pháp thông minh là ưu tiên lựa chọn những loài cá nhỏ, sống ở tầng nước nông và có vòng đời ngắn như cá hồi, cá mòi, cá trích hoặc cá thu trắng. Riêng phụ nữ mang thai và trẻ em cần tuyệt đối tránh xa 6 loài cá dễ "nhiễm độc" kể trên, đồng thời tuân thủ nguyên tắc ăn chín uống sôi để bảo vệ sức khỏe toàn diện.