Hình minh họa. Ảnh: Zenzeta
Không ít trường hợp ra nhiều mồ hôi dù nhiệt độ thấp, từ đó nảy sinh lo ngại: vã mồ hôi khi trời lạnh có gây hại cho sức khỏe hay không. Trên thực tế, hiện tượng này không phải lúc nào cũng nguy hiểm, nhưng nếu xử lý sai cách, nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe là có thật.
Khi vận động, cơ thể tăng sinh nhiệt để đáp ứng nhu cầu hoạt động của cơ bắp. Dù thời tiết lạnh, thân nhiệt vẫn có thể tăng nhanh, buộc cơ thể tiết mồ hôi để điều hòa. Đây là phản ứng sinh lý bình thường. Tuy nhiên, vấn đề phát sinh sau đó, khi mồ hôi thấm vào quần áo và gặp môi trường nhiệt độ thấp. Nước bốc hơi trên da làm nhiệt bị lấy đi nhanh hơn, khiến cơ thể dễ bị lạnh sâu ngay sau khi dừng tập hoặc giảm cường độ vận động.
Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột từ trạng thái "nóng lên do vận động" sang "lạnh do mồ hôi bay hơi" có thể gây rối loạn điều hòa thân nhiệt. Ở người có sức đề kháng kém, người cao tuổi hoặc người mắc bệnh tim mạch, hiện tượng này dễ dẫn đến choáng váng, run lạnh, đau đầu, thậm chí tụt huyết áp. Nguy cơ tăng lên nếu người tập ngồi nghỉ lâu ngoài trời, đứng trước gió lạnh hoặc cởi bớt áo khi cơ thể vẫn đang ướt mồ hôi.
Một yếu tố khác là thói quen dừng tập đột ngột. Khi vận động mạnh, nhịp tim và tuần hoàn đang ở mức cao. Nếu dừng lại ngay trong thời tiết lạnh, mạch máu ngoại vi co nhanh, lượng máu trở về tim và não thay đổi đột ngột, có thể gây cảm giác chóng mặt, buồn nôn. Điều này giải thích vì sao một số người cảm thấy "choáng" sau khi tập thể dục giữa trời rét, dù trước đó hoàn toàn khỏe mạnh.
Trang phục cũng đóng vai trò quan trọng. Mặc quá dày, không thấm hút mồ hôi khiến cơ thể đổ mồ hôi nhiều hơn, nhưng lại giữ ẩm sát da, làm tăng nguy cơ mất nhiệt sau vận động. Ngược lại, mặc quá mỏng khiến cơ thể dễ bị lạnh trong giai đoạn khởi động hoặc khi cường độ tập giảm.
Các chuyên gia khuyến cáo, khi tập thể dục trong thời tiết lạnh, cần khởi động kỹ để cơ thể thích nghi dần, lựa chọn trang phục nhiều lớp, có khả năng thấm hút và thoát ẩm tốt. Sau khi ra mồ hôi, không nên đứng lâu ngoài gió lạnh, cần lau khô mồ hôi, thay áo nếu cần và tiếp tục vận động nhẹ để cơ thể hạ nhiệt từ từ. Việc tắm hoặc tiếp xúc với nước lạnh ngay sau khi tập cũng không được khuyến khích.
Vã mồ hôi khi tập thể dục giữa thời tiết lạnh không phải là điều bất thường và cũng không đồng nghĩa với nguy hiểm. Tuy nhiên, nguy cơ chỉ xuất hiện khi người tập chủ quan trong cách giữ ấm, nghỉ ngơi và điều chỉnh thân nhiệt. Tập đúng cách, đủ ấm và kết thúc vận động hợp lý sẽ giúp cơ thể thích nghi tốt hơn, hạn chế những tác động không mong muốn của thời tiết lạnh.