Người đàn ông nguy kịch vì ăn thức ăn thừa, bác sĩ cảnh báo: 6 loại thực phẩm để lâu dễ gây ngộ độc, đắt mấy cũng nên bỏ đi

Khoảng 3 giờ sáng tại một bệnh viện ở Trịnh Châu (Trung Quốc), đèn phòng cấp cứu sáng khi ông Lưu (72 tuổi, tên đã thay đổi) được đưa vào trong tình trạng nguy kịch. Toàn thân mềm nhũn, mặt tái nhợt, tay chân lạnh, nhưng trán nóng ran vì sốt cao, huyết áp tụt nhanh.

Trước đó vài giờ, gia đình còn cho rằng ông chỉ bị “viêm dạ dày ruột nhẹ” sau khi ăn lại thức ăn thừa từ hôm trước.

Kết quả xét nghiệm sau đó cho thấy các chỉ số viêm tăng vọt, chức năng gan và thận bị ảnh hưởng. Bác sĩ chẩn đoán ông bị nhiễm trùng huyết và lập tức chuyển ông vào khoa hồi sức tích cực. Gia đình ông bàng hoàng: “Chỉ là thức ăn thừa thôi mà, sao lại nghiêm trọng đến vậy?”

Nhiều người vẫn nghĩ “thức ăn thừa” chỉ đơn giản là món ăn để qua đêm. Tuy nhiên, về mặt an toàn thực phẩm, yếu tố nguy hiểm không nằm ở khái niệm “qua đêm” mà ở thời gian thực phẩm nằm trong vùng nhiệt độ thuận lợi cho vi khuẩn phát triển.

Theo khuyến cáo của Mayo Clinic và nhiều cơ quan y tế, khoảng nhiệt độ từ 4°C đến 60°C được xem là “vùng nguy hiểm”. Trong khoảng này, vi khuẩn có thể nhân lên rất nhanh. Thức ăn nấu chín nếu để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ (hoặc chỉ 1 giờ nếu môi trường trên 32°C) sẽ tăng đáng kể nguy cơ nhiễm khuẩn.

Sai lầm phổ biến trong nhiều gia đình gồm: để thức ăn nguội hoàn toàn trên bàn rồi mới cho vào tủ lạnh (thường kéo dài hơn 2 giờ), bữa ăn kéo dài, thức ăn hâm nóng nhiều lần và mua đồ ăn mang về nhưng di chuyển lâu, để ở nhiệt độ phòng trước khi ăn.

Nếu vi khuẩn xâm nhập máu và cơ thể không kiểm soát được, có thể dẫn đến nhiễm trùng huyết - một phản ứng viêm toàn thân đe dọa tính mạng. Ở người cao tuổi như ông Lưu, hệ miễn dịch suy giảm khiến nguy cơ diễn tiến nặng cao hơn.

6 nhóm thực phẩm thừa nên đặc biệt thận trọng

1. Hải sản

Cá, tôm, cua, sò có hàm lượng đạm và nước cao, dễ hỏng nhanh. Nếu không được làm lạnh kịp thời, vi khuẩn phát triển mạnh, dễ gây viêm dạ dày ruột cấp.

2. Thực phẩm giàu sữa

Sữa, kem, phô mai mềm là môi trường thuận lợi cho vi khuẩn nếu chuỗi bảo quản lạnh bị gián đoạn.

3. Các loại nấm, mộc nhĩ đã nấu chín

Các món nấm, mộc nhĩ sau khi chế biến, nếu bảo quản không đúng cách, có nguy cơ nhiễm vi sinh vật. Một số trường hợp ngâm hoặc để quá lâu trong điều kiện không đảm bảo có thể làm tăng nguy cơ hình thành độc tố vi khuẩn. Vì vậy, không nên sử dụng các món nấm đã để qua đêm nếu khâu bảo quản không chắc chắn.

4. Trứng lòng đào

Nếu trứng chưa được nấu chín hoàn toàn, vi khuẩn Salmonella có thể tồn tại. Khi để lâu ở nhiệt độ phòng, nguy cơ tăng cao, đặc biệt nguy hiểm với người già, trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai.

5. Rau lá xanh

Rau lá xanh dễ tăng nitrit và nhiễm vi sinh nếu bảo quản không tốt, để lâu sau khi chế biến. Tốt nhất nên nấu vừa đủ và ăn hết trong ngày.

6. Các sản phẩm từ đậu nành

Đậu phụ, sữa đậu nành… giàu protein và nước, dễ hỏng. Đáng lưu ý, thực phẩm có thể hỏng dù chưa có mùi lạ rõ rệt.

Lưu ý với thực phẩm thừa

Các gia đình vẫn có thể sử dụng thức ăn thừa, miễn là tuân thủ chặt chẽ các nguyên tắc an toàn thực phẩm trong khâu bảo quản và chế biến lại.

Sau khi nấu chín, nếu chưa sử dụng đến, thức ăn nên được làm lạnh càng sớm càng tốt, lý tưởng nhất là trong vòng 2 giờ. Thay vì để nguyên nồi lớn trên bàn chờ nguội tự nhiên, nên chia thực phẩm thành từng phần nhỏ, đựng trong hộp nông, đậy kín rồi cho vào tủ lạnh.

Bên cạnh đó, việc tránh lây nhiễm chéo trong tủ lạnh là nguyên tắc mà nhiều gia đình thường bỏ qua. Thực phẩm đã nấu chín nên được đặt ở ngăn khác với thịt, cá sống.

Khi sử dụng lại thức ăn thừa, cần hâm nóng thật kỹ chứ không chỉ làm ấm qua loa. Theo khuyến cáo của Mayo Clinic , nhiệt độ bên trong thực phẩm khi hâm lại nên đạt khoảng 74-75 °C để tiêu diệt phần lớn vi khuẩn gây bệnh. Tuy nhiên, cũng cần hiểu rõ rằng việc đun nóng chỉ có thể tiêu diệt vi khuẩn sống, chứ không đảm bảo phá hủy hoàn toàn mọi loại độc tố đã được sinh ra trước đó. Vì vậy, nếu thực phẩm có dấu hiệu hỏng, tốt nhất không nên mạo hiểm tiếp tục sử dụng.

Theo Toutiao