"Mùi người già" lâu nay thường được xem là dấu hiệu gắn liền với tuổi tác. Tuy nhiên, trong bối cảnh lối sống hiện đại ngày càng ít vận động, ăn uống thiếu cân bằng và thường xuyên thiếu ngủ, không ít người trẻ cũng bắt đầu gặp tình trạng cơ thể xuất hiện mùi lạ, dù vẫn tắm rửa đều đặn và chú ý vệ sinh cá nhân.
Theo các chuyên gia, vấn đề không nằm ở chuyện sạch hay bẩn, mà bắt nguồn từ sự rối loạn chuyển hóa bên trong cơ thể. Nếu không điều chỉnh kịp thời, mùi cơ thể có thể trở nên rõ rệt và dai dẳng hơn theo thời gian.
Chia sẻ trong chương trình Chào buổi sáng sức khỏe, chuyên gia dinh dưỡng y học chức năng tại Đài Loan Lữ Mỹ Bảo cho biết, "mùi người già" thực chất không phải đặc quyền của người cao tuổi.
Khi cơ thể chịu áp lực oxy hóa quá lớn, chất béo trong da và tế bào dễ bị oxy hóa, tạo ra một hợp chất có tên 2-nonenal. Đây chính là nguyên nhân gây nên mùi đặc trưng giống mùi dầu mỡ cũ – thứ thường được gọi là "mùi người già".
Theo chuyên gia, người trẻ nếu duy trì chế độ ăn uống không lành mạnh, sinh hoạt thất thường trong thời gian dài, có thể gặp tình trạng rối loạn chuyển hóa và mất cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột, từ đó phát sinh mùi cơ thể gây khó chịu.
Ăn uống nhiều dầu mỡ, đồ ngọt, thực phẩm chế biến sẵn
Chế độ ăn giàu đồ chiên rán, bánh ngọt, đường tinh luyện và thức ăn nhanh khiến cơ thể rơi vào trạng thái stress oxy hóa. Khi đó, các axit béo trên da dễ bị oxy hóa hơn, làm tăng sản sinh các hợp chất gây mùi.
Bên cạnh đó, ăn uống thiếu cân bằng còn làm rối loạn hệ vi sinh đường ruột, yếu tố có liên quan trực tiếp đến mùi cơ thể.
Ngồi nhiều, ít vận động
Nhiều người cho rằng làm việc trong phòng điều hòa, ít ra mồ hôi sẽ hạn chế mùi cơ thể. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết điều này chưa hẳn đúng.
Ngồi lâu, ít vận động khiến quá trình đào thải độc tố qua mồ hôi bị hạn chế. Các chất chuyển hóa dư thừa tích tụ trong tuyến bã nhờn theo thời gian sẽ tạo ra mùi khó chịu, đặc biệt ở vùng cổ, lưng và nách.
Thiếu ngủ, ngủ không sâu
Thức khuya, ngủ ít làm tăng hormone căng thẳng cortisol, kích thích tuyến bã nhờn hoạt động mạnh hơn. Dầu thừa kết hợp với vi khuẩn trên da khiến mùi cơ thể rõ hơn, đồng thời đẩy nhanh quá trình oxy hóa – yếu tố then chốt gây "mùi người già".
Để cải thiện mùi cơ thể một cách bền vững, chuyên gia Lữ Mỹ Bảo khuyến nghị nên điều chỉnh đồng thời chế độ ăn uống và sinh hoạt hằng ngày.
Ăn nhiều rau giàu chất chống oxy hóa
Mỗi bữa ăn nên đảm bảo ít nhất một bát rau, ưu tiên rau xanh và rau nhiều màu như ớt chuông, cà chua, măng ngô. Các hợp chất thực vật tự nhiên giúp giảm áp lực oxy hóa, hạn chế mùi sinh ra do quá trình oxy hóa chất béo.
Bổ sung lợi khuẩn và chất xơ
Sữa chua không đường, thực phẩm lên men như miso, kết hợp chế độ ăn giàu chất xơ giúp duy trì hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh, từ đó hỗ trợ quá trình thải độc và cải thiện mùi cơ thể.
Uống đủ nước mỗi ngày
Uống khoảng 2.000 ml nước/ngày giúp thúc đẩy trao đổi chất, hỗ trợ đào thải độc tố qua nước tiểu và mồ hôi, hạn chế tình trạng tích tụ gây mùi.
Duy trì vận động đều đặn
Mỗi tuần nên tập luyện 2–3 buổi như đi bộ nhanh, chạy bộ hoặc tập sức mạnh. Vận động giúp tăng tiết mồ hôi lành mạnh, làm thông thoáng lỗ chân lông và cải thiện chuyển hóa.
Ngủ đủ và ngủ chất lượng
Trước khi ngủ khoảng 30 phút, nên hạn chế sử dụng điện thoại, điều chỉnh ánh sáng ấm để melatonin được tiết ra ổn định. Ngủ đủ giấc giúp cân bằng hormone căng thẳng và hỗ trợ chức năng giải độc của gan, từ đó giảm mùi cơ thể.
Theo bác sĩ gia đình tại Đài Loan Lý Tư Hiền, "mùi người già" thường tập trung ở những vùng tuyến bã nhờn hoạt động mạnh nhưng khó làm sạch hoàn toàn, bao gồm: Da đầu; Sau tai; Nách; Ngực; Lưng; Sau gáy.
Khoảng sau 40 tuổi, khi lượng chất chống oxy hóa trong cơ thể giảm và thành phần bã nhờn thay đổi, mùi này có thể bắt đầu xuất hiện rõ hơn.
Theo bác sĩ Lý Tư Hiền, tắm nhiều chưa chắc đã giải quyết được vấn đề. Nguyên nhân là 2-nonenal là chất tan trong dầu, không dễ bị loại bỏ hoàn toàn chỉ bằng nước hay xà phòng. Thậm chí, làm sạch quá mức còn có thể khiến da khô, phá vỡ hàng rào bảo vệ tự nhiên.
Để giảm mùi, bác sĩ khuyến nghị:
Bổ sung chất chống oxy hóa như vitamin C, vitamin D, polyphenol, acid alpha-lipoic; trà xanh cũng là lựa chọn tốt.
Tăng tiết mồ hôi và trao đổi chất thông qua vận động, xông hơi hoặc sauna.
Tránh lạm dụng sản phẩm làm sạch, bảo vệ hệ vi sinh tự nhiên trên da.
Cân nhắc liệu pháp ánh sáng đỏ để kích thích chuyển hóa da.
Sử dụng tinh dầu thiên nhiên như tràm trà, hương thảo, bạc hà để hỗ trợ kháng khuẩn và che mùi.
Bác sĩ Lý Tư Hiền nhấn mạnh, "mùi người già" không phải do vệ sinh kém, mà là một phần của quá trình lão hóa tự nhiên. Thay vì nhìn nhận bằng ánh mắt kỳ thị, việc hiểu đúng bản chất và chủ động điều chỉnh lối sống mới là cách tiếp cận khoa học và nhân văn hơn.
Theo nguồn: Etnet