"Mã" Đáo Thành Công: Thời trang Việt Nam đang phi nước đại trên những đại lộ lớn nhất thế giới

Năm Bính Ngọ gõ cửa với hình ảnh chú ngựa biểu tượng của tốc độ, bản lĩnh và những cuộc hành trình không ngơi nghỉ. Với thời trang Việt, năm 2026, "Mã đáo thành công" không còn là mong cầu, mà là thực tại đang dần hiển hiện. Từ Milan, London đến Paris, những "chiến mã" của làng mốt như Phan Đăng Hoàng, Montsand hay Linh Nga Couture đã không còn chạy trong sân chơi nội địa, họ đang phi nước đại trên những đại lộ thời trang lớn nhất thế giới, miệt mài kể một chương mới về thời trang Việt Nam: sáng tạo, giàu bản sắc, bản lĩnh và không ngừng vươn xa.  

Hành trình ra biển lớn chưa bao giờ là một cuộc dạo chơi hào nhoáng. Để có tên trên lịch trình chính thức của các tuần lễ thời trang danh giá nhất hành tinh, các nhà thiết kế Việt đã phải trải qua những cuộc "thử lửa" khắc nghiệt về cả tư duy sáng tạo lẫn bài toán vận hành.

Nếu phải chọn một cái tên đại diện cho sức trẻ "phi mã" của thời trang Việt, Phan Đăng Hoàng là một cái tên sáng giá ở độ tuổi 25 của mình. Từ một sinh viên thời trang tại Milan, Hoàng đã bền bỉ chạy tiếp trên đại lộ này cho đến khi tên mình góp mặt trong lịch trình chính thức của Milan Fashion Week, từng bước chinh phục những ánh nhìn khắt khe nhất, bao gồm cả "người đàn bà quyền lực" Anna Wintour.

Nhìn lại hành trình tại kinh đô thời trang Ý, Phan Đăng Hoàng tâm sự bằng tất cả sự sòng phẳng của một người trẻ làm nghề:

"Khi đến Milan tôi hiểu thời trang Việt Nam đang ở đâu. Chúng ta không còn ở vạch xuất phát nữa, nhưng để được công nhận như một phần của dòng chảy thế giới thì vẫn còn một đoạn đường dài. Ở Milan, họ không làm một mùa cho nổi tiếng rồi biến mất. Tôi từng sốc với tốc độ và tính chuyên nghiệp ở đấy. Mọi thứ diễn ra rất nhanh và chính xác, nếu không chuẩn bị kỹ ta sẽ bị cuốn trôi ngay."

Và cũng chính tư duy ấy đã thôi thúc Hoàng không chỉ mang "hồn Việt" với các chất liệu như sơn mài, giấy dó lên runway, mà còn mang cả sự chuyên nghiệp chuẩn quốc tế vào từng khâu vận hành. Với chàng trai xứ Nghệ, chiếc Áo dài - thứ mà anh thử sức lần đầu trong năm mới này sẽ không còn bị đóng khung trong nghi lễ:

"Tôi chọn cách tiết chế, xử lý chất liệu và phom dáng theo hướng đương đại hơn. Khi mình đứng trên cùng một mặt bằng thẩm mỹ với họ, sự tôn trọng sẽ đến tự nhiên. Tôi muốn khi ra quốc tế, khán giả sẽ nhìn Áo dài nước mình như một thiết kế thời trang thực thụ, có thể đứng chung với các thiết kế high fashion khác, hơn cả một trang phục truyền thống."

Nếu nói về yếu tố văn hoá Việt có thể lan toả mạnh mẽ trên trường quốc tế, Hoàng cho rằng trước hết vẫn là tinh thần thủ công. Anh đánh giá cao tay nghề của nghệ nhân Việt, nhưng quan trọng là cách đưa nó vào bối cảnh mới: "Nếu chỉ giữ nguyên hình thức cũ thì rất dễ bị nhìn như sản phẩm lưu niệm. Tôi luôn cố gắng đặt kỹ thuật thủ công trong một cấu trúc hiện đại hơn để nó có đời sống mới."

Là một thành viên của cộng đồng WeYoung, Phan Đăng Hoàng nhìn nhận vai trò của anh không phải là người dẫn đầu mà là một phần của dòng chảy. Với Hoàng, "cậu bé vàng" của thời trang Việt Nam ở Milan Fashion Week, sự công nhận không đến từ một khoảnh khắc gây chú ý rồi vụt tắt.

"Tôi nghĩ sức mạnh lớn nhất của thế hệ trẻ Việt Nam nằm ở sự tự tin và khả năng kết nối. Chúng tôi không còn quá e dè khi bước ra quốc tế. Trong vài năm tới, tôi tin thời trang Việt sẽ có thêm nhiều thương hiệu trẻ xuất hiện ở các tuần lễ thời trang lớn, nhưng điều quan trọng hơn là họ phải tồn tại lâu dài sau những lần xuất hiện đó." 

Nếu Phan Đăng Hoàng là sức trẻ, thì Linh Nga Couture đại diện cho sự chín muồi của một "đế chế" hơn 10 năm tuổi, chuyển mình từ Bridal sang Haute Couture. Tháng 10/2025, tại Paris Fashion Week Spring/Summer 2026, NTK Linh Nga đã khiến giới mộ điệu chú ý với BST Hồn Đất Mạch Rồng.

"Với tôi, ra thế giới không phải là đi để chứng minh, mà là đi để đối thoại. Paris là một điểm khởi đầu tốt cho cuộc đối thoại ấy và là kết quả của 1 thập kỷ tích lũy kỹ thuật, thị trường và bản lĩnh nội tâm."

10 năm dành để thấu hiểu tệp khách hàng high-end đã giúp Linh Nga nhận ra một insight đắt giá: Giống như những vị khách cao cấp người Việt, khách hàng quốc tế bị thuyết phục bởi hệ tiêu chuẩn. Họ không chỉ tìm kiếm sự xa xỉ phô trương, mà trân quý tính nguyên bản và nguồn gốc văn hoá và kỹ thuật. Vì thế, Việt Nam với bề dày lịch sử, hệ thống biểu tượng và sự tận tâm trong từng chi tiết kỹ thuật - chính là lợi thế cạnh tranh quốc gia to lớn.

Có được tấm vé thông hành là sự chuyên nghiệp, thì màu sắc dân tộc chính là thứ giúp thời trang Việt không bị hòa tan giữa hàng trăm show diễn quốc tế. Bản sắc Việt ở thời điểm hiện tại đã không còn được các NTK Việt Nam định nghĩa bằng việc bê nguyên xi những hình ảnh ước lệ lên sàn diễn, mà là sự "mã hóa" tinh tế vào cấu trúc và chất liệu.

Khi Linh Nga trình làng các thiết kế của mình trên đất Pháp, cô không dùng văn hóa như một lớp trang trí, thay vào đó là dựng nên cấu trúc. Hình ảnh Rồng thời Lý - Trần - linh vật của trí tuệ và sự nhân văn được đưa vào nhịp uốn của phom dáng, thay vì chỉ in lên bề mặt vải.

"Tôi chọn tinh thần rồng thời Lý - Trần vì sự thanh thoát, uyển chuyển. Form dáng đi theo 'nhịp uốn' và 'khí' của rồng Việt. Ruộng bậc thang cũng vậy, chúng tôi chuyển hoá thành các lớp layering, xếp ly và hiệu ứng chuyển sắc ombré để tạo cảm giác lớp nọ gối lớp kia như địa hình di sản Mù Cang Chải. Còn kỹ thuật thủ công, tôi chọn đi theo hướng để chất liệu nói - tinh thần đó được đưa vào couture qua cách dựng texture, cách xử lý bề mặt và ánh sáng, chứ không dừng ở họa tiết."

Yếu tố Việt Nam trong quan điểm của NTK Linh Nga, cô tin rằng nếu được làm bài bản sẽ là điểm khác biệt giúp thương hiệu Việt đứng cạnh các nhà mốt lớn trên thế giới bằng một tiếng nói riêng, không trùng lặp. NTK Việt muốn có tiếng nói toàn cầu nên tiếp cận bản sắc như một nguồn tư duy thiết kế, không phải như một món phụ kiện để nhận diện. Vì vậy, marketing văn hoá không phải là lớp trang trí, đó là chiến lược cốt lõi.

Điểm mạnh mang tính quốc gia của Việt Nam chúng ta là tư duy sáng tạo rất linh hoạt và không ngừng nghỉ. NTK Việt có khả năng biến ý tưởng thành thiết kế nhanh và giàu cảm xúc. Cùng với đó là tay nghề thủ công của Việt Nam.Tuy nhiên, sáng tạo thôi chưa đủ. Để đi đường dài và xa, ta phải thương mại hóa được sản phẩm, hiểu rõ từng thị trường, từng rào cản văn hóa và mức giá phù hợp. Một thương hiệu toàn cầu phải vừa bay bổng nghệ thuật, vừa có tư duy quản trị hệ thống.

"Tôi hy vọng các bạn trẻ sẽ tránh hai cực: một là đóng khung bản sắc thành khuôn sáo; hai là chạy theo thị hiếu toàn cầu đến mức đánh mất gốc rễ. Bản sắc nên được xem như một kho dữ liệu sống: có thể nghiên cứu, bóc tách, tái tổ chức và chuyển hóa thành cấu trúc thiết kế. Khi đó, văn hóa không chỉ dừng ở họa tiết, nó trở thành tư duy tạo hình."

Linh Nga nhấn mạnh, mục tiêu của cô không phải đánh nhanh thắng nhanh. Trong ba năm tới, thương hiệu tập trung xây dựng vững chắc tại châu Âu, song song mở rộng thị trường châu Á và Trung Đông - những khu vực có tệp khách couture rõ ràng.

Nếu Milan là câu chuyện của sự bền bỉ, Paris là đối thoại của bản sắc, thì London chứng kiến một hành trình khác, âm thầm nhưng mạnh mẽ. Khi Taylor Swift xuất hiện trong thiết kế của Montsand vào năm 2024, có lẽ nhiều khán giả Việt mới lần đầu nghe tên thương hiệu này. Là một cái tên khá lowkey ở thị trường quốc nội nhưng tại London, Montsand đã sớm khẳng định vị thế là một thành viên chính thức của Hội đồng thời trang Anh. Hai lần ra mắt BST tại London Fashion Week, thương hiệu đã và đang nhận được phản hồi tích cực về sự giao thoa hoàn hảo giữa tư duy thẩm mỹ hiện đại và kỹ nghệ may đo tinh xảo.

Chứng minh thực lực không chỉ với giới chuyên môn, như NTK Linh Nga chia sẻ: Để đi xa và đi dài, phải thương mại hóa được sản phẩm. Và điều đó có thể kể bằng câu chuyện của Montsand: 27 nhà phân phối toàn cầu, bán tại hơn 50 quốc gia, được hàng loạt ngôi sao quốc tế lựa chọn từ IU, Amy Allen (giải Grammy 2025), dàn mỹ nhân châu Á như Chương Nhược Nam, Khổng Tuyết Nhi, Tu Tontawan, cho đến đại diện giới thượng lưu Lee Jung Yeon (Jules Lee).

"Việc các thiết kế Việt đang trở thành lựa chọn quen thuộc của các ngôi sao toàn cầu là một tín hiệu rất hạnh phúc. Nó cho thấy khoảng cách về địa lý hay ngôn ngữ đang dần mờ đi, nhường chỗ cho sự đồng điệu về thẩm mỹ và cảm xúc." - đại diện thương hiệu Montsand chia sẻ.

Về thị trường, Montsand ghi nhận lượng đơn hàng bùng nổ từ Mỹ, Châu Âu, Trung Đông và Trung Quốc, khẳng định sức cạnh tranh của thời trang Việt trên bản đồ toàn cầu. Người đứng sau thương hiệu này ví von hành trình 11 năm của mình như một dòng sông kiên trì tìm đường ra biển lớn. Và biển lớn đã đáp lại bằng khoảnh khắc biểu tượng âm nhạc toàn cầu Taylor Swift xuất hiện trong mẫu váy Printed Jungle của hãng vào năm 2024 ngay sau lần trình diễn đầu tiên của Montsand tại London Fashion Week:

"Khoảnh khắc ấy là niềm vui rất lớn, nhưng động lực thực sự là việc Montsand được sống trong dòng chảy đó mỗi ngày. Các ngôi sao quốc tế tìm đến chúng ta không chỉ vì sự mới lạ, mà vì họ trân trọng sự tỉ mỉ, kỹ nghệ thủ công và tâm hồn mà NTK Việt gửi gắm. Khi chúng ta hiện diện trọn vẹn và tử tế với nghề, thế giới sẽ tự nhiên tìm thấy mình."

Sự bùng nổ của Montsand không đến từ may mắn, đó là kết quả của kỹ thuật "điêu khắc" cơ thể qua phom dáng corset và sự tỉ mỉ. Khi được hỏi về yếu tố "rất Việt" trong thiết kế của mình, thương hiệu chia sẻ: "Bản sắc" không nhất thiết phải là tà áo dài hay chiếc nón lá hữu hình. 

Như Phan Đăng Hoàng hay Linh Nga, Montsand cũng chọn giữ lại cái hồn của kỹ nghệ thủ công Việt, đó là sự tỉ mỉ trong từng đường kim mũi chỉ, kỹ thuật đính kết thủ công hay cách xử lý chất liệu đầy tinh tế, rồi lồng ghép những kỹ thuật này vào phom dáng phương Tây hiện đại, thể hiện qua cấu trúc và bộ khung foundation độc bản của Montsand.

Chương Nhược Nam từng diện thiết kế Montsand với 3.200 bông hoa đính thủ công. Đó không chỉ là một con số gây sốc về độ tỉ mỉ mà là minh chứng cho câu nói: "Chúng ta có những người thợ với đôi tay tài hoa, có thể hiện thực hóa những chi tiết đính kết tinh xảo hay những cấu trúc phức tạp bằng tất cả sự kiên nhẫn. Đó là cái 'tình' rất riêng mà không máy móc nào thay thế được."

Ba thương hiệu, ba hành trình, ba cách tiếp cận khác nhau nhưng tất cả đều gặp nhau ở một điểm chung là khát vọng xây dựng một vị thế bền vững cho thời trang Việt Nam trên bản đồ thế giới, không phải bằng một khoảnh khắc lóe sáng, mà bằng nền móng được bồi đắp qua tháng năm.

Linh Nga Couture chọn cách đi vững vàng, để một thập kỷ tích lũy trở thành bệ phóng cho bước đi Paris đầy tự tin và có tính toán. Montsand với hành trình đi xa trong âm thầm, khẳng định thương hiệu Việt hoàn toàn có thể cạnh tranh trực tiếp với thế giới bằng kỹ thuật thủ công và chiến lược kinh doanh toàn cầu. Phan Đăng Hoàng đi sớm, đại diện cho tinh thần của một thế hệ trẻ tự tin, không e dè cũng không nóng vội.

Giữa họ không tồn tại một công thức thành công nhưng đều có chung sự nghiêm túc với nghề, là quá trình nghiên cứu văn hóa đến tận cùng để chuyển hóa thành ngôn ngữ thiết kế, và trên hết là sự bền bỉ - yếu tố quyết định độ dài của một hành trình về sau.