Bác sĩ bất ngờ khi nữ sinh mang bình khí cười đi khám tâm thần

Chiều 12-1, tại tọa đàm "Bóng cười - nước mắt sau những cuộc vui", bác sĩ Lê Thị Phương Thảo (Viện Sức khỏe tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai) cho biết vừa tiếp nhận một nữ bệnh nhân là sinh viên bị lệ thuộc khí cười (N2O).

Giấu bố mẹ dùng bóng cười nhiều năm

Đáng chú ý, bệnh nhân mang theo bình khí N2O bên người do không kiểm soát được các cơn thèm, phải hít trực tiếp khí thay vì dùng bóng cười.

Nữ sinh viên cho biết đã tiếp xúc với "bóng cười" từ khi còn học THCS, ban đầu chỉ thử vài lần trong các buổi tụ tập bạn bè. Lên THPT, việc sử dụng trở nên thường xuyên hơn do ảnh hưởng từ nhóm bạn, và khi trở thành sinh viên, cô không chỉ dùng theo rủ rê mà còn chủ động mua để sử dụng một mình.

Lúc đầu, mỗi lần nữ sinh này chỉ dùng 1–2 quả, sau tăng dần lên 10–20 quả/ngày. Khi những quả bóng nhỏ không còn đủ "đô", cô chuyển sang dùng bình khí lớn, rồi mua các bình mini để dễ giấu trong balo, tránh sự phát hiện của gia đình. Tần suất sử dụng cũng tăng nhanh, từ một bình mỗi tuần lên một bình trong 1–2 ngày.

Gia đình chỉ phát hiện con gái sử dụng bóng cười sau khi vô tình thấy một bình khí lạ trong phòng, kèm theo các biểu hiện rối loạn tâm thần. Khi nhập viện, bệnh nhân đã lệ thuộc khí cười 6–7 năm, xuất hiện tê bì tay chân, trầm cảm và lo âu.

Qua thăm khám, bác sĩ dần làm rõ tiền sử sử dụng kéo dài mà gia đình không hay biết, đặc biệt bệnh nhân gây chú ý khi mang theo cả bình khí N2O vào viện khám bệnh.

Bác sĩ Thảo cho biết sau điều trị tại Viện Sức khỏe tâm thần, bệnh nhân giảm rõ rệt cảm giác thèm khí cười. Sau 6 tháng, với sự hỗ trợ của gia đình, cô đã ngừng sử dụng, các triệu chứng thèm nhớ giảm nhiều và đang tiếp tục được theo dõi sức khỏe.

Bóng cười gây nghiện như thế nào?

Các bác sĩ cho biết bóng cười, còn gọi là bóng khí N2O, là bóng bay được bơm khí nitrous oxide – một chất có tác dụng gây hưng phấn, ảo giác ngắn hạn.

N2O tác động trực tiếp lên hệ thần kinh trung ương, gồm não và tủy sống, tạo cảm giác cười không kiểm soát trong vài phút. Tuy nhiên, việc sử dụng lặp lại có thể gây tổn thương nghiêm trọng đến sức khỏe, để lại di chứng thần kinh kéo dài.

Theo bác sĩ Thảo, lạm dụng bóng cười trong thời gian dài, đặc biệt với liều lượng lớn, có thể gây tổn thương não và tủy sống, biểu hiện bằng tê bì tay chân, yếu liệt, rối loạn vận động, đi lại không vững. Một số trường hợp suy giảm trí nhớ, giảm khả năng tập trung, thậm chí phải phụ thuộc xe lăn hoặc mang di chứng suốt đời. Nặng hơn, khí N2O có thể gây ngạt thở do thiếu ôxy, rối loạn nhịp tim, ngừng tim và tử vong.

Lý giải việc nhiều người sử dụng 30–40 quả mỗi lần, bác sĩ cho biết tác dụng của khí cười chỉ kéo dài vài giây đến vài phút, khiến người dùng phải hít liên tục để duy trì cảm giác hưng phấn. Chỉ cần sử dụng trên 10 quả trong một lần, lặp lại nhiều lần, đã có thể gây ngộ độc mạnh cho não, dẫn đến tổn thương cấp và mạn tính.

Ngộ độc khí N2O cấp tính có thể gây rối loạn tri giác, chóng mặt, lú lẫn, tim đập nhanh, rối loạn nhịp tim và tổn thương phổi. Trường hợp nặng có thể dẫn đến phù phổi cấp hoặc ngừng tim, đe dọa tính mạng.

Tiến sĩ - bác sĩ Lê Thị Thu Hà, Trưởng phòng Rối loạn sử dụng chất và hành vi (Viện Sức khỏe Tâm thần), cho biết đa số bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nặng. Quá trình điều trị thường kéo dài, cần phối hợp dùng thuốc, trị liệu tâm lý, can thiệp kích thích từ trường xuyên sọ, cùng sự giám sát chặt chẽ của gia đình.

"Tại Việt Nam đã ghi nhận nhiều trường hợp tử vong ngay sau khi sử dụng khí cười tại quán bar, club, do ngạt hoặc rối loạn hô hấp cấp"- bác sĩ Hà nhấn mạnh.

Các chuyên gia cũng cảnh báo nhiều người chủ quan cho rằng chỉ thử cho biết và có thể dừng bất cứ lúc nào. Thực tế, không ít trường hợp đã lệ thuộc khí cười sau một thời gian sử dụng.

Theo bác sĩ, các bình khí cười có kích thước nhỏ, dễ mang theo và cất giấu, khiến việc phát hiện gặp nhiều khó khăn. Phụ huynh cần lưu ý các biểu hiện bất thường của con em, tránh xem bóng cười là hình thức giải trí vô hại.