Sỏi thận từ lâu đã được xem là “cơn ác mộng thầm lặng” của nhiều người trưởng thành. Những cơn đau quặn bất ngờ, cảm giác buốt lan từ lưng xuống bụng dưới có thể khiến người khỏe mạnh cũng phải nhập viện cấp cứu.
Đáng chú ý, tỷ lệ mắc sỏi thận đang ngày càng tăng, đặc biệt ở người trẻ, do thói quen ít uống nước, ăn mặn và lối sống ít vận động. Giữa bối cảnh đó, một số nghiên cứu lại chỉ ra rằng một loại đồ uống rất quen thuộc có thể liên quan đến việc giảm nguy cơ hình thành sỏi thận - nếu được sử dụng điều độ.
Theo Healthline, sỏi thận hình thành khi các khoáng chất như canxi, oxalat hoặc acid uric trong nước tiểu đạt nồng độ quá cao và kết tinh lại. Một trong những yếu tố quan trọng nhất để ngăn sỏi thận là duy trì lượng nước tiểu đủ lớn, giúp làm loãng các chất dễ kết tinh này và ngăn chúng bám vào nhau.
Đây cũng chính là lý do vì sao bia được nhiều nghiên cứu dịch tễ học đưa vào nhóm đồ uống có liên quan đến nguy cơ sỏi thận thấp hơn.
Bia có tác động gì đến quá trình hình thành sỏi thận?
Theo WebMD, bia có đặc tính lợi tiểu nhẹ. Khi uống với lượng vừa phải, bia làm tăng lượng nước tiểu bài tiết trong ngày. Việc đi tiểu nhiều hơn giúp thận “xả trôi” các tinh thể nhỏ trước khi chúng kịp lớn lên và kết dính thành sỏi.
Một nghiên cứu đăng trên Clinical Journal of the American Society of Nephrology cho thấy, so với người không uống bia, nhóm uống bia điều độ có nguy cơ mắc sỏi thận thấp hơn đáng kể. Các tác giả cho rằng tác dụng này không chỉ đến từ lượng nước, mà còn liên quan đến ethanol ở liều thấp, giúp ức chế hormone chống bài niệu (ADH), từ đó làm tăng bài tiết nước tiểu.
Ngoài ra, bia còn chứa một lượng nhỏ kali và magiê, hai khoáng chất có vai trò hạn chế sự kết tinh của canxi oxalat, loại sỏi thận phổ biến nhất.
Không chỉ là “nước + cồn”
Nhiều người cho rằng bất kỳ đồ uống nào chứa cồn đều gây hại cho thận. Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh rằng liều lượng mới là yếu tố quyết định.
Theo Mayo Clinic, việc uống bia ở mức vừa phải, khoảng 1 lon/ngày với phụ nữ và tối đa 2 lon/ngày với nam giới khỏe mạnh, không làm tăng nguy cơ tổn thương thận ở người bình thường. Ngược lại, ở mức này, bia còn góp phần tăng lượng dịch nạp vào cơ thể, nhất là với những người có thói quen uống ít nước lọc.
Một phân tích lớn đăng trên American Journal of Epidemiology từng ghi nhận rằng nguy cơ sỏi thận giảm khoảng 40% ở những người uống bia so với nhóm không uống. Tác giả nghiên cứu nhấn mạnh, hiệu quả này không xuất hiện khi uống rượu mạnh, do nồng độ cồn cao dễ gây mất nước, làm tăng nguy cơ sỏi.
Vì sao bia khác với rượu mạnh?
Theo Healthline, rượu mạnh có nồng độ cồn cao khiến cơ thể mất nước nhanh, làm nước tiểu trở nên cô đặc, điều kiện lý tưởng cho sỏi hình thành. Trong khi đó, bia có nồng độ cồn thấp hơn nhiều, lại chứa lượng nước lớn, nên tác động ròng lên cơ thể vẫn là tăng bài tiết nước tiểu, nếu uống có kiểm soát.
Ngoài ra, bia không làm tăng acid uric mạnh như một số loại rượu mạnh, do đó ít làm trầm trọng nguy cơ sỏi acid uric ở người có cơ địa nhạy cảm.
Nhưng không phải ai cũng nên áp dụng
Các chuyên gia từ National Kidney Foundation lưu ý, lợi ích tiềm năng của bia đối với sỏi thận chỉ phù hợp với người khỏe mạnh, không mắc bệnh gan, thận mạn tính, gout hoặc nghiện rượu. Với những người có tiền sử sỏi thận tái phát, bia không thể thay thế nước lọc và cũng không phải “thuốc phòng bệnh”.
Đặc biệt, uống bia quá mức sẽ phản tác dụng: gây mất nước, tăng cân, rối loạn chuyển hóa và gián tiếp làm tăng nguy cơ sỏi thận về lâu dài.
Kết luận
Các nghiên cứu hiện nay cho thấy, bia, khi được uống điều độ, có thể góp phần hỗ trợ giảm nguy cơ sỏi thận nhờ tác dụng lợi tiểu và tăng lượng nước tiểu bài tiết. Tuy nhiên, lợi ích này chỉ tồn tại khi bia được xem là một phần rất nhỏ trong lối sống lành mạnh, không phải giải pháp chính.
Uống đủ nước lọc, ăn nhạt, vận động thường xuyên vẫn là nền tảng quan trọng nhất để bảo vệ thận. Bia, nếu có vai trò, thì chỉ nên là “nhân tố phụ” và luôn cần được kiểm soát chặt chẽ về liều lượng.
(Tổng hợp)