Nhiều ca đột quỵ xảy ra ở người dưới 45 tuổi khi trời lạnh

Từ sáng 5/1 (thời điểm bắt đầu chuyển lạnh) đến trưa 7/1, Bệnh viện Phổi Bắc Ninh số 1 tiếp nhận khám cho khoảng 180 bệnh nhân, chỉ định nhập viện điều trị với 90 người, tăng so với những ngày bình thường. Đáng chú ý trong số bệnh nhân nhập viện, khoảng 25% bị viêm phổi tắc nghẽn, nhiều trường hợp nặng, phải thở máy.

Tại Bệnh viện E, số ca đột quỵ tăng đáng kể trong những ngày rét đậm. Trung bình vào mùa lạnh, lượng bệnh nhân nhập viện có thể tăng khoảng 15%, đặc biệt là những người tiền sử tai biến mạch máu não. Khi nhiệt độ xuống dưới 15°C hoặc thay đổi đột ngột, nguy cơ đột quỵ có thể tăng tới 80%.

Trong khi đó, tại Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai, không ít ca đột quỵ xảy ra ở người còn khá trẻ, dưới 45 tuổi. Điểm chung của nhiều trường hợp là có tiền sử tăng huyết áp nhưng kiểm soát kém, cùng thói quen lạm dụng rượu bia, thuốc lá. Thời tiết lạnh khiến mạch máu co lại, huyết áp tăng cao, máu dễ đông hơn, từ đó hình thành cục máu đông gây tắc mạch não.

Cùng thời điểm, Bệnh viện Lão khoa Trung ương cũng tiếp nhận và điều trị nhiều người cao tuổi mắc các bệnh lý hô hấp do sức đề kháng và hệ miễn dịch suy giảm, khiến nguy cơ biến chứng tim mạch và đột quỵ càng gia tăng.

Lý giải rõ hơn cơ chế này, BSCKII Nguyễn Tiến Dũng, Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, khi nhiệt độ môi trường giảm sâu, cơ thể sẽ kích hoạt phản xạ tự vệ bằng cách co mạch máu để giữ nhiệt. Tuy nhiên, chính phản xạ này lại tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Khi mạch máu co thắt, lòng mạch bị thu hẹp, dòng máu phải lưu thông với áp lực lớn hơn, khiến huyết áp tăng đột ngột. Đây là yếu tố hàng đầu có thể dẫn đến vỡ mạch máu não gây xuất huyết não, hoặc làm bong các mảng xơ vữa, gây tắc mạch não.

Không chỉ vậy, thời tiết lạnh còn khiến độ nhớt của máu tăng lên, làm máu trở nên “đặc” hơn, lưu thông chậm lại tương tự như dầu máy bị đông khi nhiệt độ xuống thấp. Khi cục máu đông hình thành và di chuyển lên não, nhồi máu não có thể xảy ra bất cứ lúc nào.

Đáng lo ngại hơn, nhiều thói quen sinh hoạt sai lầm trong mùa đông lại vô tình “tiếp tay” cho đột quỵ. Không ít người cho rằng uống rượu bia giúp làm ấm cơ thể, nhưng thực tế cồn chỉ tạo cảm giác ấm giả, gây giãn mạch tạm thời rồi khiến cơ thể mất nhiệt nhanh hơn, làm huyết áp dao động mạnh, yếu tố đặc biệt nguy hiểm với người có bệnh nền.

Cộng thêm việc ít vận động, ăn nhiều thực phẩm giàu chất béo, tăng cân trong mùa lạnh, tất cả tạo thành một “cơn bão hoàn hảo”, đẩy nguy cơ đột quỵ lên cao nếu không được kiểm soát kịp thời.