Lời khuyên cho những người thích uống nước trước khi đi ngủ

Uống nước trước khi đi ngủ từ lâu đã trở thành chủ đề gây tranh cãi với hai luồng quan điểm trái ngược: Người thì cố nạp thật nhiều nước vì tin giúp "làm loãng máu", người lại chấp nhận chịu khát cả đêm vì sợ đi tiểu làm gián đoạn giấc ngủ.

Bác sĩ Trương Định Quốc (Zhang Dingguo), Phó Trưởng khoa Tim mạch, Bệnh viện Nhân dân tỉnh Giang Tô (Trung Quốc) khẳng định, cả hai thái cực trên đều xuất phát từ những hiểu lầm về cơ chế sinh lý của cơ thể và tiềm ẩn nhiều rủi ro sức khỏe. Kết luận của ông là nên uống nhưng uống lượng ít và không quá sát giờ đi ngủ, chọn đúng loại nước cũng rất quan trọng.

Uống nước trước khi ngủ có thực sự ngăn được nhồi máu cơ tim?

Giải thích về cơ chế bùng phát cơn đau tim, bác sĩ Trương cho biết đại đa số các trường hợp nhồi máu cơ tim cấp tính xuất phát từ sự nứt vỡ của các mảng xơ vữa trên thành động mạch vành, khiến tiểu cầu tập trung đột ngột tạo thành huyết khối làm tắc nghẽn mạch máu.

Nhiều người thường đánh đồng "máu đặc" với "huyết khối", nhưng các nghiên cứu công bố trên Tạp chí Y khoa New England (NEJM, Mỹ) đã chứng minh yếu tố cốt lõi quyết định nguy cơ đau tim nằm ở độ bền mảng xơ vữa, khả năng kiểm soát huyết áp, mỡ máu và thói quen sinh hoạt chứ không phải độ nhớt của máu.

Đồng quan điểm, báo cáo từ Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA) chỉ ra rằng sự biến đổi độ nhớt của máu vào ban đêm nằm hoàn toàn trong phạm vi điều chỉnh sinh lý tự nhiên của cơ thể. Vì vậy, việc uống 100 - 200ml nước không thể mang lại tác dụng thần kỳ giúp ngăn ngừa huyết khối hay chặn đứng cơn đau tim cấp như lời đồn.

Thực chất, việc nhấp chút nước khi đi ngủ không mang tác dụng thần kỳ như lời đồn, mà chỉ đóng vai trò hỗ trợ sinh lý tự nhiên cho cơ thể. Nó giúp làm dịu niêm mạc cổ họng, tránh cảm giác khô khát gây giật mình giữa đêm, đồng thời bù đắp lượng nước tối thiểu mất đi qua hơi thở và mồ hôi suốt 7 - 8 tiếng ngủ. Nhờ đó, cơ thể duy trì được sự cân bằng nội môi nhẹ nhàng, giúp hệ tiêu hóa dễ chịu hơn vào sáng hôm sau mà không hề gây áp lực lên bài tiết hay tim mạch.

Tác hại của uống quá nhiều nước trước khi ngủ

Chính vì tin vào khả năng "làm loãng máu", không ít người, nhất là người trung niên và cao tuổi đã cố uống tới 300 - 400ml nước ngay sát giờ đi ngủ. Thói quen này vô tình kích hoạt hàng loạt hệ lụy trực tiếp đến cơ thể:

Gián đoạn giấc ngủ và kích phát huyết áp: Khi tuổi tác tăng cao, khả năng cô đặc nước tiểu của thận suy giảm, lượng nước dư thừa này bắt buộc cơ thể phải thức dậy đi tiểu 2 - 3 lần/đêm. Theo nghiên cứu từ Đại học Harvard (Mỹ), việc giấc ngủ bị đứt đoạn liên tục khiến hệ thần kinh giao cảm luôn trong trạng thái kích thích, dẫn đến nhịp tim nhanh và huyết áp vọt cao vào sáng hôm sa và đây mới chính là ngòi nổ nguy hiểm cho biến cố tim mạch.

- Quá tải hệ tuần hoàn ở người có bệnh nền: Đối với những bệnh nhân có tiền sử suy tim hoặc suy thận mãn tính, nạp lượng nước lớn trước khi ngủ sẽ làm tăng thể tích máu đột ngột. Điều này gây quá tải nghiêm trọng cho khả năng co bóp của tim và lọc của thận, dễ kích phát cơn khó thở cấp ban đêm hoặc làm trầm trọng hơn tình trạng phù nề.

Ở chiều ngược lại, việc lo sợ đi tiểu đêm mà chịu khát hoàn toàn cũng là điều không cần thiết. Hệ thống điều chỉnh áp suất thẩm thấu của người khỏe mạnh vận hành rất tinh vi, dù không uống nước suốt 7 - 8 giờ đêm thì độ nhớt máu vẫn duy trì ở ngưỡng an toàn.

Tuy nhiên, bác sĩ Trương lưu ý vẫn có những trường hợp đặc biệt bắt buộc phải chủ động bổ sung nước trước khi lên giường như: Người bị mất nước trong ngày do thời tiết nắng nóng trên 35 độ C, vận động đổ nhiều mồ hôi hoặc vừa trải qua đợt tiêu chảy, nôn mửa. Bệnh nhân có tình trạng máu tăng đông đã được bác sĩ thăm khám và chỉ định bổ sung nước hợp lý.

Uống nước trước khi đi ngủ thế nào mới đúng?

Để duy trì độ ẩm cho cơ thể mà không làm ảnh hưởng đến giấc ngủ hay gánh nặng tim mạch, bạn nên tuân thủ các nguyên tắc sau khi uống nước trước gườ đi ngủ:

- Thời điểm vàng: Uống trước khi đi ngủ từ 30 - 60 phút để cơ thể kịp chuyển hóa, hấp thụ và hoàn thành việc đi tiểu trước khi vào giấc ngủ sâu.

- Liều lượng chuẩn: Chỉ nên uống từ 100 - 150ml (khoảng nửa cốc nước ấm) để làm dịu cổ họng mà không làm tăng lượng nước tiểu đêm.

- Lưu ý với người có bệnh nền: Bệnh nhân suy tim, suy thận hoặc phù chân nghiêm trọng bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt lượng nước uống hàng ngày theo chỉ định của bác sĩ điều trị.

Bác sĩ Trương nhấn mạnh, thay vì đặt trọn niềm tin vào một cốc nước ban đêm, chìa khóa cốt lõi để bảo vệ trái tim là duy trì đủ ít nhất 1500 - 1700ml nước rải đều trong ngày, kiểm soát tốt huyết áp, mỡ máu, từ bỏ thuốc lá và tuân thủ lịch uống thuốc định kỳ. Cũng không nên uống quá nhiều nước vượt quá 3000ml/ngày vì dễ gây hạ natri máu, ngộ độc nước khiến tế bào bị phù nề, gây đau đầu, co giật và nguy hiểm đến tính mạng.

Nguồn và ảnh: Sohu, Health GVM