Danh y gần 90 tuổi chỉ 7 cách sống khỏe, không cần tốn tiền

Nhiều người trung niên, cao tuổi cho rằng muốn sống khỏe phải dùng thực phẩm chức năng đắt tiền, tập luyện cường độ cao hoặc mua các thiết bị chăm sóc sức khỏe cao cấp. Tuy nhiên, những cách này đôi khi không mang lại hiệu quả như mong muốn, thậm chí gây tác dụng ngược.

Theo quan điểm dưỡng sinh của Đông y, sức khỏe thực chất được xây dựng từ những thói quen đơn giản như duy trì lịch sinh hoạt đều đặn, vận động vừa sức, ăn uống cân bằng và giữ tâm trạng ổn định.

Đại sư y học cổ truyền Thi Kỳ (sinh năm 1937) ở tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Ông là chuyên gia về chấn thương chỉnh hình Đông y Trung Quốc, bác sĩ trưởng, giáo sư, giảng viên hướng dẫn nghiên cứu sinh tại Đại học Y học Cổ truyền Thượng Hải (Trung Quốc).

Với nhiều năm nghiên cứu về lĩnh vực sức khỏe, áp dụng cho chính bản thân và người bệnh, ông duy trì được trạng thái tinh thần tốt, mỗi tuần 4 lần đến bệnh viện để khám. Ông đi lại nhanh nhẹn, tư duy rõ ràng và giọng nói khỏe khoắn.

Giáo sư Thi Kỳ đã tổng kết 7 phương pháp dưỡng sinh đơn giản, dễ thực hiện, bất kỳ ai cũng có thể áp dụng mà không sợ tốn kém tiền bạc.

Buổi sáng vận động nhẹ, tránh ngồi lâu

Mỗi sáng, GS Thi Kỳ dành khoảng 15 phút thực hiện một số động tác dưỡng sinh nhẹ nhàng như chải đầu, xoa tai, xoa cổ, xoay eo, hít thở sâu và điều hòa hơi thở. Những động tác này giúp đánh thức cơ thể sau một đêm nghỉ ngơi và thúc đẩy sự lưu thông khí huyết.

Trong thời gian khám bệnh, khi làm việc, ông thường xuyên đứng dậy vận động khi có thời gian, tránh ngồi liên tục trong thời gian dài. Người cao tuổi sau khi nghỉ hưu thường có xu hướng ngồi xem tivi trong nhiều giờ. Nếu duy trì thói quen này lâu dài, cơ thể dễ xuất hiện tình trạng cứng vai, cứng cổ. Ngược lại, duy trì những vận động đơn giản vào buổi sáng có thể giúp giảm cảm giác cứng cơ.

Vận động vừa sức thay vì tập luyện quá mạnh

Một số người trung niên, cao tuổi đang chạy theo các bài tập cường độ cao, đi bộ nhanh hoặc cố gắng đạt số bước nhiều mỗi ngày, cho rằng càng vận động nhiều càng tốt. Tuy nhiên, GS Thi Kỳ nhấn mạnh, dưỡng sinh ở người cao tuổi cần chú trọng sự cân bằng giữa vận động và nghỉ ngơi, không nên cố sức.

Những bài tập quá mạnh có thể tạo áp lực lên cơ thể và các khớp. Thay vào đó, vận động nhẹ nhàng, đều đặn kết hợp kéo giãn cơ thể phù hợp hơn với việc chăm sóc sức khỏe ở tuổi già. Khi cảm thấy cơ thể mệt mỏi hoặc cứng cơ, nên giảm tốc độ và nghỉ ngơi, thay vì cố gắng hoàn thành bài tập.

Tăng cường cơ bắp để phòng ngừa té ngã

Nhiều người cao tuổi lo ngại nguy cơ gãy xương nên chú trọng bổ sung canxi nhưng lại ít quan tâm đến việc rèn luyện cơ bắp. Theo ông, nguy cơ té ngã ở người cao tuổi liên quan đến sức mạnh cơ chân và khả năng giữ thăng bằng suy giảm.

Một số bài tập đơn giản như ngồi xổm tựa tường, từ từ nâng chân hoặc đứng tại chỗ có thể giúp tăng cường cơ chân và khả năng giữ thăng bằng. Duy trì những bài tập này được cho là giúp người cao tuổi tăng khả năng kiểm soát cơ thể và giảm nguy cơ té ngã.

Sinh hoạt điều độ, ăn uống cân bằng

Theo GS Thi Kỳ, ăn uống và ngủ nghỉ đầy đủ là nền tảng của sức khỏe lâu dài. Ông duy trì thói quen không thức khuya, tránh làm việc quá sức và điều chỉnh chế độ ăn theo sự thay đổi của các mùa trong năm.

Bữa ăn cần kết hợp hợp lý giữa thực phẩm động vật và thực vật, đồng thời chú trọng bổ sung protein chất lượng cao, canxi và vitamin. Người cao tuổi không nên nhịn ăn hoặc kiêng khem quá mức. Cung cấp đủ dinh dưỡng được xem là nền tảng giúp duy trì cơ bắp, xương khớp và năng lượng cho cơ thể.

Duy trì học tập để rèn luyện não bộ

Dưỡng sinh không chỉ là chăm sóc cơ thể mà còn cần duy trì hoạt động của não bộ. Theo GS Kỳ, người cao tuổi nếu không có hoạt động, ít suy nghĩ và không học hỏi trong thời gian dài có thể khiến khả năng hoạt động của não suy giảm.

Ở tuổi cao, Thi Kỳ vẫn duy trì việc đọc sách, nghiên cứu y thuật và tiếp thu kiến thức mới. Ông thường xuyên suy nghĩ, học tập và chia sẻ những kiến thức mình có. Duy trì hoạt động trí óc là cách rèn luyện não bộ và giúp làm chậm quá trình suy giảm chức năng não.

Giữ tâm trạng bình hòa, tránh tự làm mình mệt mỏi

Nhiều vấn đề sức khỏe ở người cao tuổi liên quan đến trạng thái cảm xúc tiêu cực kéo dài. Thường xuyên cáu giận, lo lắng hoặc suy nghĩ quá nhiều có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ và trạng thái thể chất.

Vì vậy, người cao tuổi nên giữ tâm thế cởi mở, tránh quá để tâm đến những chuyện vụn vặt, tăng cường giao tiếp với người khác và duy trì những hoạt động mình yêu thích.

Khi tinh thần ổn định, cơ thể cũng có điều kiện duy trì trạng thái khỏe mạnh hơn.

Bỏ những tư thế “thoải mái” nhưng gây hại

Một số tư thế tưởng như giúp cơ thể thư giãn như cúi đầu sử dụng điện thoại trong thời gian dài, ngồi ngả người trên sofa hoặc thường xuyên vắt chéo chân có thể tạo áp lực lên cơ và khớp nếu duy trì lâu.

Người trung niên và cao tuổi được khuyến nghị chú ý thay đổi những tư thế này, tránh duy trì một tư thế trong thời gian dài.

Người trung niên và cao tuổi không nên chạy theo ba cách chăm sóc sức khỏe: bổ sung quá mức, tập luyện cường độ cao và ít vận động trong thời gian dài. Dưỡng sinh không có đường tắt. Những sản phẩm đắt tiền không thể thay thế các thói quen sinh hoạt được duy trì đều đặn.

Thay vì chạy theo những phương pháp chăm sóc sức khỏe được quảng bá là có tác dụng nhanh chóng, người cao tuổi có thể bắt đầu từ những việc đơn giản: vận động phù hợp, ăn uống đầy đủ, ngủ nghỉ điều độ và giữ tâm trạng thả lỏng, thư giãn.

Theo kinh nghiệm dưỡng sinh của GS Thi Kỳ, sống khỏe không nhất thiết phải tốn kém hay phức tạp. Điều quan trọng là thuận theo quy luật của cơ thể và duy trì những thói quen tốt mỗi ngày.