3 loại cá KHÔNG NÊN ĂN kẻo nạp toàn kháng sinh, kim loại nặng vào người

Trong mâm cơm của các gia đình Việt, cá luôn là món ăn quen thuộc và rất được ưa chuộng. Từ đĩa cá lóc kho tộ đậm đà, cá diêu hồng chiên giòn rụm đến bát canh chua cá chép thanh mát, chỉ nghe tên thôi đã thấy thèm. Không chỉ đưa cơm, cá còn được vinh danh là thực phẩm vàng cho sức khỏe nhờ nguồn đạm lành tính, lượng chất béo omega-3 dồi dào cùng hàng loạt khoáng chất quý giá tốt cho tim mạch và trí não.

Thế nhưng, giữa vô vàn sự lựa chọn ở chợ hay siêu thị, không phải con cá nào cũng an toàn như chúng ta vẫn tưởng. Dù thích đến mấy, có 3 loại cá thường tích tụ kháng sinh, kim loại nặng, chất độc hại mà chúng ta không nên ăn hoặc ăn càng ít càng tốt. Đó là:

Cá quá cỡ, cá ăn thịt sống lâu năm

Dù là cá biển sâu hay cá nước ngọt, những con cá có kích thước quá lớn, sống lâu năm hoặc thuộc nhóm ăn thịt đều là nhóm tuyệt đối không nên ăn nhiều. Nguyên do là chúng nằm ở đỉnh chuỗi thức ăn, liên tục ăn các loài cá nhỏ hơn nên tích tụ độc tố qua thời gian theo cơ chế tích lũy sinh học.

Trong thịt của nhóm cá này chứa hàm lượng kim loại nặng cực cao, điển hình là Methylmercury (dạng độc tính sinh học mạnh nhất của thủy ngân), cùng chì và cadmium từ môi trường nước. Theo Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA), Methylmercury có khả năng đi qua hàng rào máu no và nhau thai, gây tổn thương hệ thần kinh trung ương, tàn phá tế bào gan, thận. Phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ ăn nhóm cá này rất dễ bị tổn thương não bộ và chậm phát triển trí tuệ.

Cá nuôi tăng trọng tốc độ cao

Một số loại cá nuôi ao hồ được ép lớn thần tốc, chỉ 2 - 3 tháng đã xuất bán. Để đạt tốc độ này và giữ cá không chết trong môi trường nuôi mật độ dày đặc, nhiều cơ sở đã lạm dụng các dòng kháng sinh liều cao như Sulfonamide, Enrofloxacin cùng chất kích thích tăng trưởng. Chưa kể, cá nuôi đáy bùn ô nhiễm còn dễ nhiễm ký sinh trùng và chì.

Lượng kháng sinh tồn dư trong thịt cá khi nạp vào cơ thể người sẽ tiêu diệt hệ vi sinh có lợi trong đường ruột, gây gánh nặng giải độc nghiêm trọng cho gan và thận. Việc tiêu thụ dư lượng kháng sinh thụ động kéo dài còn tạo ra các chủng vi khuẩn kháng thuốc, làm mất hiệu lực điều trị khi cơ thể mắc bệnh nhiễm trùng sau này.

Cá ướp hóa chất, cấp đông lâu ngày

Nhằm giữ cho cá không bị ươn thối trong quá trình vận chuyển xa hoặc che đậy tình trạng cá đã đông lạnh quá lâu, không ít tiểu thương sử dụng các loại hóa chất cấm như u rê hay dung dịch Formol (Formaldehyde) để ngâm ướp. Đây là những chất hóa học cực kỳ nguy hiểm, đã được các tổ chức y tế cảnh báo về nguy cơ gây tổn thương niêm mạc dạ dày cấp tính và gia tăng nguy cơ ung thư nếu tích tụ lâu dài trong cơ thể.

Bên cạnh đó, cá trữ đông quá lâu hoặc rã đông nhiều lần sẽ khiến chất béo omega 3 bị oxy hóa biến tính. Quá trình vi khuẩn phân hủy đạm trong thịt cá lâu ngày còn tạo ra Histamine, một loại độc tố chịu nhiệt không bị tiêu diệt dù đun nấu kỹ ở nhiệt độ cao. Khi ăn phải cá nhiễm Histamine, người ăn rất dễ bị ngộ độc cấp tính với biểu hiện đỏ bừng mặt, nổi mề đay, hạ huyết áp và khó thở.

Làm sao chọn cá an toàn và an đúng cách?

Để chọn được cá ngon, bổ thì có 3 việc đơn giản nhưng rất quan trọng bạn cần làm khi đi chợ:

- Quan sát màu sắc: Cá tươi có mắt trong suốt, con ngươi đen rõ, mang đỏ tươi. Cá có vết vàng úa hay mang trắng bệch thì nên tránh.

- Ngửi mùi: Cá bình thường có mùi tanh tự nhiên. Nếu xuất hiện mùi hắc nồng của hóa chất hoặc mùi khai u rê thì tuyệt đối không mua.

Về ăn cá, các chuyên gia khuyến nghị nên ưu tiên chọn cá nhỏ, cá đồng như cá rô, hoặc các loại cá nước ngọt nuôi an toàn. Cá tốt, nên ăn thường xuyên nhưng cũng không nên ăn quá 5 bữa một tuần, mỗi bữa kchỉ nên hoảng 100 - 150g. Khi chế biến, nên ưu tiên hấp, nấu canh thay vì chiên rán nhiệt độ cao để giữ trọn vẹn dinh dưỡng. Kiểm soát lượng muối và kết hợp rau củ giàu vitamin C để hỗ trợ đào thải độc tố. Ngoài ra, tôm, ngao, sò cũng là nguồn đạm dồi dào và ít rủi ro hơn nên được đan xen trong thực đơn hàng ngày.

Cá là món ngon, nhưng ăn thế nào để vừa ngon vừa khỏe mới là điều quan trọng. Đừng để bữa cơm gia đình vô tình trở thành cái bẫy sức khỏe chỉ vì chọn sai loại cá nhé!