3 bộ phận BẨN NHẤT của con cá nhưng nhiều người thích ăn, còn tưởng... bổ

Các khuyến nghị dinh dưỡng từ Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA) haycasc tổ chức sức khỏe luôn khẳng định cá là nguồn thực phẩm bổ dưỡng, tốt cho sức khỏe. Nhờ chứa hàm lượng dồi dào axit béo Omega-3, vitamin D và đạm dễ tiêu, thói quen ăn cá ít nhất 2 lần mỗi tuần giúp bảo vệ sức khỏe tim mạch, nuôi dưỡng brain bộ và hỗ trợ phòng ngừa hiệu quả các bệnh lý chuyển hóa.

Thế nhưng, không phải phần nào trên thân cá cũng mang lại giá trị dinh dưỡng tuyệt vời như nhau. Dù thịt cá bổ dưỡng, trên cơ thể sinh vật này lại tồn tại những vị trí rất bẩn, ẩn chứa vi sinh vật độc hại và chất độc nguy hiểm. Đáng lo ngại là không ít người vẫn nghiễm nhiên xem đây là món khoái khẩu hay bài thuốc dân gian mà không hề hay biết nguy cơ tàn phá sức khỏe đằng sau:

1. Ruột cá và lớp màng đen trong bụng cá

Không ít người có sở thích ăn các món chế biến từ nội tạng cá như ruột cá xào, ruột cá chiên giòn vì hương vị dai béo lạ miệng. Thậm chí khi nấu canh hay kho cá, nhiều gia đình vẫn giữ lại trọn vẹn phần bụng cá mà không tháo bỏ lớp màng màu đen mỏng bao quanh ổ bụng.

Tuy nhiên, đây lại chính là nơi chứa tạp chất bẩn bậc nhất trên cơ thể con cá. Ruột cá là cơ quan tiêu hóa thức ăn, nơi dễ tích tụ bùn đất, thức ăn cặn bã và các loài ký sinh trùng, giun sán cùng vi khuẩn đường ruột (như E. coli, Salmonella) nếu cá sống trong môi trường nước ô nhiễm.

Bên cạnh đó, lớp màng đen trong ổ bụng (lớp phúc mạc) có nhiệm vụ bảo vệ nội tạng nhưng lại là nơi đọng lại nhiều chất béo dễ bị oxy hóa và các tạp chất đắng tanh trong suốt vòng đời của cá. Việc ăn ruột cá hay giữ lại lớp màng đen mà không sơ chế kỹ sẽ khiến món ăn có mùi hôi đắng khó chịu, đồng thời tăng nguy cơ nhiễm khuẩn đường tiêu hóa.

2. Mật cá

Một trong những sai lầm phổ biến và nguy hiểm nhất là niềm tin truyền miệng cho rằng nuốt mật cá giúp làm sáng mắt, bổ gan hay tăng cường sinh lực. Rất nhiều người vẫn chủ động tìm mua hoặc giữ lại túi mật của các loại cá (nhất là cá nước ngọt như cá trắm, cá trôi...) để chế biến hay nuốt sống.

Thế nhưng, y học hiện đại đã chứng minh đây là quan niệm cực kỳ sai lầm và nguy hiểm. Theo công bố trên Tạp chí Độc chất học Lâm sàng (Journal of Toxicology: Clinical Toxicology) và cảnh báo từ Trung tâm An toàn Thực phẩm Hồng Kông (CFS), mật của các loài cá thuộc họ cá chép (nhất là cá trắm, cá chép) có chứa độc tố sinh học Cyprinol sulfate. Khi đi vào cơ thể, chất độc này tấn công trực diện làm hoại tử tế bào gan và gây tổn thương ống thận cấp tính.

Nạn nhân nhiễm độc mật cá thường trải qua các cơn đau bụng dữ dội, nôn mửa, tiêu chảy, vàng da và nhanh chóng rơi vào trạng thái suy gan, suy thận nguy kịch chỉ sau vài giờ. Đáng sợ hơn, độc tố Cyprinol sulfate trong mật cá vô cùng bền nhiệt, hoàn toàn không bị phân hủy dù bạn đun sôi, hấp hay chiên rán kỹ. Trong quá trình mổ cá, nếu vô tình làm vỡ mật, độc tố sẽ ngấm thẳng vào phần thịt xung quanh khiến món ăn bị đắng và tiềm ẩn rủi ro ngộ độc cấp.

3. Đầu cá và mang cá

Đầu cá từ lâu đã là món ăn khoái khẩu trên bàn nhậu hay trong các nồi lẩu nhờ vị ngậy béo đặc trưng. Nhiều người tin rằng ăn đầu cá sẽ giúp bổ não, thông minh hơn nhờ lượng phốt pho lipid và béo tốt. Quả thực phần đầu có chứa các chất này, nhưng đây cũng đồng thời là bộ phận nguy cơ nhiễm khuẩn cao hàng đầu.

Mối nguy lớn nhất nằm ở mang cá, cơ quan hô hấp phải làm việc liên tục để lọc nước lấy oxy. Quá trình vận hành này khiến mang cá trở thành chiếc bẫy giữ lại toàn bộ bùn đất, rác vi mô, vi khuẩn và ký sinh trùng từ môi trường bên ngoài.

Ngoài ra, báo cáo nghiên cứu trên Tạp chí Ống nghiệm & Độc chất học Môi trường (Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology) chỉ ra rằng, những con cá sống ở vùng nước ô nhiễm thường có mức độ tích tụ kim loại nặng ở vùng đầu và mang cao hơn hẳn so với phần thịt thân. Việc ưa thích gặm đầu cá mà không loại bỏ triệt để phần mang sẽ biến bữa ăn bổ dưỡng thành con đường ngắn nhất nạp vi khuẩn và tạp chất vào cơ thể.

Cá chỉ thực sự mang lại lợi ích cho sức khỏe khi bạn biết cách sơ chế sạch sẽ và từ bỏ những thói quen ăn uống rủi ro. Khi làm cá tại nhà, hãy luôn chủ động vứt bỏ hoàn toàn phần mang, móc sạch ruột, bóc sạch lớp màng đen trong bụng và tuyệt đối không ăn hay làm vỡ túi mật cá để bảo vệ an toàn cho cả gia đình.

Tổng hợp