TS dinh dưỡng: Mỡ lợn không xấu, 4 thói quen sai khiến thực phẩm này trở nên tệ, hại sức khỏe

Theo chuyên gia dinh dưỡng, bản thân mỡ lợn không phải là thực phẩm xấu. Điều đáng lo ngại là cách sử dụng và bảo quản sai khiến loại chất béo này trở thành nguy cơ đối với sức khỏe.

TS Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế Dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8, cho biết việc ngày càng nhiều người quan tâm đến chất béo trong bữa ăn là tín hiệu tích cực. Tuy nhiên, trong dinh dưỡng không có thực phẩm nào tốt tuyệt đối hay xấu hoàn toàn.

Tuy nhiên, hiện nay nhiều người sẽ ăn theo phong trào mà quên mất nguyên tắc cân bằng dinh dưỡng. Điều đó đôi khi lại gây hại cho chính sức khỏe của mình.

Mỡ lợn là chất béo động vật có ưu điểm là khá bền với nhiệt, phù hợp với các món chiên, rán ở nhiệt độ cao hơn so với nhiều loại dầu thực vật.

Trong 100g mỡ lợn có khoảng 40g chất béo bão hòa và khoảng 95mg cholesterol. Nếu sử dụng quá nhiều, đặc biệt ở những người ít vận động, thừa cân, rối loạn mỡ máu, tăng huyết áp hoặc mắc bệnh tim mạch, mỡ lợn có thể làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch và nhiều bệnh lý chuyển hóa.

4 sai lầm khiến mỡ lợn từ thực phẩm quen thuộc trở thành nguy cơ

Nhiều gia đình tự rán mỡ vì cho rằng mỡ nhà làm sẽ sạch và an toàn hơn. Tuy nhiên, TS Hương Giang lưu ý nếu chế biến hoặc bảo quản không đúng cách, mỡ lợn vẫn có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe.

Rán mỡ quá kỹ, để tóp mỡ cháy sậm

Không ít người thích rán đến khi tóp mỡ vàng sẫm, thậm chí hơi cháy vì cho rằng như vậy sẽ thơm hơn.

Theo TS Giang, khi chất béo bị đun ở nhiệt độ quá cao và trong thời gian dài, đặc biệt trên khoảng 190°C , mỡ dễ bị oxy hóa, làm giảm chất lượng và có thể hình thành các hợp chất không có lợi cho tế bào.

Chuyên gia khuyến cáo nên rán ở lửa vừa, khi tóp mỡ chuyển vàng nhạt thì vớt ra, tránh để cháy sậm hoặc khét.

Đổ mỡ nóng vào hộp nhựa

Một thói quen khá phổ biến là vừa rán xong đã đổ mỡ còn rất nóng vào chai hoặc hũ nhựa.

TS Giang cho rằng mỡ mới rán thường có nhiệt độ trên 100°C. Nhiệt độ cao kết hợp với môi trường nhiều chất béo có thể làm tăng nguy cơ các chất không mong muốn từ nhựa thôi nhiễm vào mỡ.

Để an toàn hơn, nên sử dụng lọ thủy tinh, hũ sành hoặc hũ sứ sạch và chỉ rót mỡ sau khi đã để nguội bớt.

Để mỡ quá lâu ở nhiệt độ phòng

Mỡ lợn rất dễ bị oxy hóa khi tiếp xúc lâu với không khí, ánh sáng và nhiệt độ cao. Nếu mỡ xuất hiện mùi ôi, vị khét, đổi màu hoặc có dấu hiệu bất thường thì không nên tiếp tục sử dụng. Sau khi rán, nên đậy kín và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh để hạn chế quá trình oxy hóa.

Rán một lần dùng cả tháng

Nhiều gia đình có thói quen rán thật nhiều mỡ để dùng dần cho tiện.

TS Giang khuyến cáo, ngay cả khi bảo quản trong tủ lạnh, chất lượng mỡ vẫn giảm dần theo thời gian.

Tốt nhất chỉ nên rán lượng vừa đủ sử dụng trong khoảng 2-3 tuần, không nên tích trữ quá lâu vì sự tiện lợi đôi khi lại làm gia tăng nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Ăn mỡ lợn như thế nào để an toàn?

Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), lượng chất béo bão hòa chỉ nên chiếm dưới 10% tổng năng lượng khẩu phần mỗi ngày, trong khi tổng lượng chất béo ở người trưởng thành nên dao động khoảng 20-30% tổng năng lượng.

Vì vậy, điều quan trọng không phải là chọn dùng mỡ hay dầu, mà là kiểm soát tổng lượng chất béo tiêu thụ trong cả ngày, bao gồm dầu mỡ khi nấu ăn, thịt mỡ, thực phẩm chiên rán, bánh ngọt, đồ ăn nhanh và các thực phẩm chế biến sẵn.

Với người trưởng thành khỏe mạnh, TS Giang khuyến cáo không nên cực đoan theo kiểu "chỉ dùng mỡ" hoặc "chỉ dùng dầu". Thay vào đó, có thể phối hợp cả hai theo tỷ lệ tham khảo khoảng 1 phần mỡ động vật và 2-3 phần dầu thực vật, tùy tình trạng sức khỏe, mức độ vận động và thói quen ăn uống.