Tại sao những người đàn ông siêu giàu trên thế giới bị ám ảnh bởi "con đàn cháu đống"?

Trong khi tỷ lệ sinh toàn cầu rơi xuống mức thấp kỷ lục, một nhóm nhỏ những người đàn ông siêu giàu lại đang đi ngược xu thế.

Sở hữu tiềm lực tài chính cực lớn, họ như thể đang tham gia vào "cuộc đua đông con" với quy mô chưa từng có. Việc sở hữu hàng chục, thậm chí hàng trăm đứa con không còn là chuyện hiếm gặp ở những tỷ phú lừng danh thế giới. Nhất là khi các phương pháp hỗ trợ sinh sản ngày càng phát triển.

Hiện tượng này không chỉ thu hút sự chú ý lớn từ truyền thông quốc tế mà còn mở ra những thảo luận sâu sắc dưới góc độ tâm lý học và y học sức khỏe nam giới, nhất là sức khở sinh sản.

"Tham vọng di sản" và góc nhìn tâm lý học nam giới

Sự bùng nổ của xu hướng này không xuất hiện ngẫu nhiên. Theo phân tích trên tờ The Wall Street Journal và Business Insider, động cơ thúc đẩy các tỷ phú sinh con xuất phát từ nhiều nguyên nhân, nhưng phổ biến nhất là niềm tin và mong muốn nối tiếp, mở rộng dòng máu và gen di truyền của chính mình. Đồng thời, có sự chuẩn bị và chọn lọc cho "người thừa kế tương lai".

Có một sự thật là, khi đạt đỉnh cao quyền lực hay tiền bạc, "tham vọng di sản" về con người của nam giới thường chẳng kém gì khao khát duy trì sự bất tử. Nhiều người coi việc truyền bá ADN cá nhân như một hình thức tối ưu hóa nguồn gen cho thế hệ tương lai, tương tự mô hình ngân hàng tinh trùng Repository for Germinal Choice trong lịch sử Mỹ.

Hình mẫu tiêu biểu nhất công khai xu hướng "con đàn cháu đống" trong thời điểm hiện tại có lẽ là là tỷ phú Elon Musk. Dù có 14 người con với 4 người phụ nữ, tham vọng về con cái của người giàu nhất thế giới chưa dừng lại.

Tờ Business Insider ghi nhận Musk từng khuyến khích giới giàu có nên sinh thật nhiều con. Khi Pavel Durov, nhà sáng lập Telegram tuyên bố tinh trùng hiến tặng của mình tạo ra hơn 100 đứa trẻ tại 12 quốc gia, Musk đã hào hứng so sánh hiện tượng này với Thành Cát Tư Hãn, nhân vật lịch sử nổi tiếng với hàng triệu hậu duệ.

Bên cạnh Musk và Durov, hàng loạt điều tra từ The Wall Street Journal hay South China Morning Post cũng vạch mở bức tranh toàn cảnh về "tham vọng con cái" của nhiều nam giới siêu giàu khác:

- Tỷ phú Stefan Soloviev (Mỹ) có 22 người con, trong đó nhiều trường hợp ra đời nhờ các biện pháp can thiệp y tế hiện đại.

- Ông trùm Greg Lindbergh (Mỹ) từng khởi động "dự án em bé", thuyết phục các người mẫu quốc tế hiến trứng để giúp ông có ít nhất 12 người con.

- Doanh nhân Xu Bo (Trung Quốc) bị bạn đời cũ cáo buộc đã tạo ra tới 300 đứa trẻ thông qua dịch vụ mang thai hộ thương mại tại Mỹ.

- Tài phiệt Jeffrey Epstein (Mỹ) từng tiết lộ ý định biến trang trại ở New Mexico (Mỹ) thành nơi thụ tinh cùng lúc cho 20 phụ nữ bằng tinh trùng của mình. Nhiều chuyên gia phân tích nhận định, tư duy của những tỷ phú này có nét tương đồng với các vị vua chúa, quan lớn thời xưa. Họ coi con cái vừa là bằng chứng khẳng định vị thế, vừa là công cụ nối dài các đế chế thương mại.

Đương nhiên, đây chỉ là những người công khai thông tin và không chắc chắn rằng con số thực tế có lớn hơn những gì được kể hay bị phát hiện hay không. Chưa kể, rất có thể còn rất nhiều nam giới siêu giàu khác vì nhiều lý do mà không để lộ ra thông tin trong "cuộc đua đông con" của mình.

Đồng xu hai mặt của "con đàn cháu đống" giới siêu giàu

Sự việc nào cũng có hai mặt, tiêu cực và tích cực. Ngay cả "cuộc chiến đông con" ở một bộ phận nam giới thuộc giới siêu giàu cũng không ngoại lệ.

1. Người siêu giàu muốn đông con có giúp gì cho xã hội?

Dưới góc nhìn khách quan, việc giới siêu giàu tích cực sinh con và công khai sử dụng công nghệ hỗ trợ sinh sản mang lại những tác động tích cực không thể phủ nhận đối với sự phát triển của y học nam khoa và kinh tế xã hội.

Ví dụ như nguồn vốn đầu tư khổng lồ từ các tỷ phú đã thúc đẩy các phòng thí nghiệm đẩy nhanh tốc độ nghiên cứu kỹ thuật giải mã gen tinh trùng, tối ưu hóa quy trình thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), ứng dụng AI trong sàng lọc phôi và cải tiến công nghệ trữ đông tinh trùng (Sperm Freezing). Những thành tựu này sau đó được ứng dụng phổ biến, giúp giảm chi phí và nâng cao tỷ lệ thành công cho hàng triệu cặp vợ chồng hiếm muộn trên toàn thế giới.

Bên cạnh đó, sự cởi mở của các nhân vật tầm ảnh hưởng giúp xóa bỏ định kiến xã hội về sức khỏe sinh sản nam giới. Trong nhiều thập kỷ, gánh nặng vô sinh thường bị đổ dồn lên phụ nữ. Việc các tỷ phú nam công khai thảo luận về chất lượng tinh trùng hay lưu trữ gen đã giúp nam giới đại chúng cởi bỏ tâm lý e ngại, chủ động đi kiểm tra sức khỏe nam khoa và xét nghiệm tinh dịch đồ từ sớm.

Ở khía cạnh xã hội, thế hệ con cái của các tỷ phú được chăm sóc trong điều kiện y tế và giáo dục tối ưu, tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao. Một phần không nhỏ trong đó có thể được di truyền "mã gen quý", sự thông minh từ bố mẹ một cách có chọn lọc. Đồng thời, việc phân chia tài sản cho lực lượng con đông đúc cũng góp phần tái phân phối nguồn lực kinh tế ra xã hội thông qua các quỹ tín thác, quỹ đầu tư khởi nghiệp hay dự án từ thiện.

Tuy nhiên, "cuộc đua" này cũng có những rủi ro!

2. Rủi ro không thể chối bỏ liên quan đến di truyền học

Mặc dù công nghệ sinh sản mở ra nhiều cơ hội, các chuyên gia y học nam khoa vẫn đưa ra những cảnh báo nghiêm túc về mặt sinh học. Khác với phụ nữ, nam giới có thể sản xuất tinh trùng và làm cha suốt đời. Tuy nhiên, khả năng tạo tinh trùng không đồng nghĩa với việc chất lượng tinh trùng luôn ở trạng thái hoàn hảo.

Quá trình sinh tinh diễn ra liên tục mỗi 72 ngày. Khi nam giới sau tuổi 40, các tế bào gốc sinh tinh phải trải qua hàng trăm lần phân bào, làm gia tăng tỷ lệ đứt gãy ADN tinh trùng và tích lũy đột biến gen đơn lẻ. Các nghiên cứu đã chứng minh trẻ được sinh ra từ người cha lớn tuổi có nguy cơ mắc các hội chứng rối loạn phát triển thần kinh như tự kỷ hay rối loạn lưỡng cực cao hơn so với người cha ở độ tuổi sinh sản vàng (20 đến 35 tuổi).

Để vượt qua rào cản này, giới siêu giàu triệt để khai thác công nghệ y tế đắt đỏ. Phương pháp IVF kết hợp mang thai hộ cho phép tạo ra nhiều thai kỳ song song. Công nghệ sàng lọc phôi đa gen tốn hàng chục nghìn USD giúp phân tích bản đồ gen để lựa chọn phôi thai khỏe mạnh hoặc mang đặc tính mong muốn. Theo cuộc điều tra của The Information, Elon Musk từng áp dụng công nghệ này để chọn lựa phôi.

Nhưng cần hiểu rằng, việc can thiệp quá sâu vào quy trình sinh sản tự nhiên cũng đặt ra rủi ro về di truyền học biểu truyền (Epigenetics). Môi trường nuôi cấy phôi và các liệu trình hormone liều cao ở người mang thai hộ có thể tác động đến sự biểu hiện gen, tạo ra những biến số sức khỏe khó lường.

3. Góc khuất tâm lý và những rào cản đạo đức

Bên cạnh yếu tố thể chất, sức khỏe tâm thần của cả người cha lẫn thế hệ con cái trong các đại gia đình này cũng là vấn đề đáng quan ngại được không ít chuyên gia lẫn người bình thường bàn luận.

Đối với những người cha, áp lực quản lý đế chế kinh doanh hàng tỷ USD kết hợp với nghĩa vụ làm cha của hàng chục đứa trẻ rất dễ dẫn đến hội chứng kiệt sức (burnout) và rối loạn cảm xúc. Việc phân chia thời gian trở nên bất khả thi, khiến mối quan hệ cha con dễ biến thành sự quản lý mang tính tài chính.

Về phía những đứa trẻ, sự thiếu hụt gắn kết cảm xúc trực tiếp từ người cha có thể để lại tổn thương tâm lý lâu dài. Tờ The New Yorker từng phản ánh nhiều vụ tranh chấp pháp lý khi con cái ra đời nhưng thiếu sự chăm sóc thực tế từ cha đẻ. Tại tòa án gia đình California (Mỹ), doanh nhân Xu Bo từng thừa nhận không thể gặp các con vì lịch trình quá bận rộn và phó mặc việc nuôi dưỡng cho đội ngũ bảo mẫu.

Công nghệ y khoa hỗ trợ sinh sản ra đời với mục đích nhân văn là giúp đỡ các gia đình hiếm muộn. Sự tham gia của dòng vốn siêu giàu một mặt tạo ra bước tiến vĩ đại cho ngành nam học và cũng là quyền cá nhân của họ. Dẫu vậy, việc cân bằng giữa thành tựu khoa học, sức khỏe sinh học và chuẩn mực đạo đức vẫn là chìa khóa then chốt để công nghệ luôn phục vụ vì hạnh phúc bền vững của con người!