Một người đàn ông 42 tuổi đưa vợ đến bệnh viện kiểm tra sau khi người phụ nữ 36 tuổi liên tiếp sảy thai ba lần. Đặt tập hồ sơ bệnh án lên bàn, anh nói với bác sĩ:
“Bác sĩ hãy kiểm tra kỹ cho vợ tôi, chắc chắn cơ thể cô ấy có vấn đề nên mới sảy thai nhiều lần như vậy”.
Tuy nhiên, khi bác sĩ hỏi người chồng đã từng làm xét nghiệm hay chưa, anh tỏ ra ngạc nhiên:
“Tôi cần kiểm tra gì? Tôi đâu phải người mang thai”.
Bác sĩ đề nghị anh làm xét nghiệm máu và kiểm tra tinh dịch. Ban đầu người đàn ông tỏ ra miễn cưỡng, nhưng cuối cùng vẫn đồng ý.
Ba ngày sau, kết quả cho thấy tỷ lệ phân mảnh DNA tinh trùng của anh lên tới 41%, trong khi tỷ lệ tinh trùng có hình dạng bình thường chỉ 3%.
Cầm kết quả xét nghiệm trên tay, người đàn ông lặng im hồi lâu. Bên cạnh, người vợ bật khóc – có lẽ vì suốt ba năm qua cô luôn nghĩ vấn đề nằm ở mình.
Nhiều người thường cho rằng phụ nữ có “đồng hồ sinh học”, còn đàn ông thì không – thậm chí ở tuổi 70, 80 vẫn có thể sinh con.
Về mặt sinh học, điều đó không hoàn toàn sai. Tuy nhiên, khả năng sinh con và khả năng sinh ra một đứa trẻ khỏe mạnh là hai chuyện khác nhau.
Các nghiên cứu khoa học gần đây cho thấy tuổi tác của người cha cũng ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng sinh sản.
Một nghiên cứu công bố năm 2025 trên tạp chí Nature Aging chỉ ra rằng chất lượng tinh trùng của nam giới bắt đầu suy giảm từ khoảng tuổi 30.
Một nghiên cứu khác của Đại học Utah công bố năm 2026 trên The EMBO Journal phát hiện vai trò của một loại protein có tên KCTD19, được xem như “công tắc điều khiển” quá trình phát triển của tinh trùng. Khi protein này hoạt động kém hiệu quả, quá trình hình thành tinh trùng có thể bị đình trệ.
Theo các nhà khoa học, tuổi càng cao thì nguy cơ xảy ra những rối loạn trong quá trình này càng lớn.
Nhiều người nghĩ rằng tinh trùng kém chất lượng chỉ đơn giản là bơi chậm. Trên thực tế, vấn đề phức tạp hơn nhiều.
Ví dụ, có trường hợp một người đàn ông 45 tuổi có vợ mang thai bốn lần nhưng đều bị lưu thai ở tháng thứ hai hoặc thứ ba. Gia đình từng nghĩ nguyên nhân nằm ở sức khỏe của người vợ.
Sau khi kiểm tra, bác sĩ phát hiện tỷ lệ phân mảnh DNA tinh trùng của người chồng lên tới 38%.
Có thể hình dung DNA tinh trùng giống như một cuốn sách hướng dẫn phát triển của phôi thai. Nếu “cuốn sách” này bị thiếu trang hoặc sai nội dung, phôi thai có thể ngừng phát triển giữa chừng, dẫn đến sảy thai.
Các nghiên cứu cũng cho thấy tuổi của người cha càng cao thì nguy cơ đột biến gene càng tăng, có thể liên quan đến một số bệnh lý bẩm sinh hoặc rối loạn phát triển ở trẻ.
Theo nhiều chuyên gia, độ tuổi sinh sản lý tưởng của nam giới thường nằm trong khoảng 25–35 tuổi.
Sau tuổi 30, một số chỉ số tinh trùng bắt đầu giảm dần. Khi bước sang tuổi 40, nhiều chỉ số có thể suy giảm rõ rệt.
Do tinh trùng liên tục được sản xuất và phân chia tế bào, tuổi tác càng cao thì nguy cơ xảy ra sai sót trong quá trình sao chép gene cũng tăng lên.
Một số thống kê cho thấy tỷ lệ bất thường nhiễm sắc thể trong tinh trùng ở nam giới 45 tuổi trở lên cao hơn nhiều lần so với nhóm 20–24 tuổi.
Tuổi tác của người cha không chỉ liên quan đến khả năng thụ thai mà còn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của thai kỳ.
Một số nghiên cứu cho thấy khi người cha trên 40 tuổi, nguy cơ sảy thai tự nhiên của thai phụ có thể cao hơn so với nhóm tuổi trẻ hơn.
Ngoài ra, một số thống kê cũng ghi nhận tỷ lệ mắc đái tháo đường thai kỳ và một số biến chứng trong thai kỳ có thể tăng khi tuổi của người cha cao.
Các chuyên gia khuyến cáo rằng nếu nam giới trên 35 tuổi và đang có kế hoạch sinh con, nên chủ động kiểm tra sức khỏe sinh sản, bao gồm xét nghiệm tinh dịch.
Ngoài ra, một số thói quen sinh hoạt lành mạnh có thể giúp cải thiện chất lượng tinh trùng:
Nên thực hiện:
Chuẩn bị sức khỏe trước khi thụ thai ít nhất 2–3 tháng Bổ sung dinh dưỡng hợp lý, đặc biệt là kẽm, selen và vitamin Duy trì vận động thể chất thường xuyên
Nên hạn chế:
Hút thuốc và uống rượu Thức khuya kéo dài Tắm nước quá nóng, xông hơi thường xuyên hoặc ngồi lâu trong thời gian dài
Theo thống kê toàn cầu, khoảng 15% các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh sản gặp vấn đề vô sinh, trong đó yếu tố từ phía nam giới chiếm gần một nửa.
Vì vậy, các chuyên gia khuyến nghị rằng khi gặp khó khăn trong việc mang thai hoặc duy trì thai kỳ, cả hai vợ chồng đều nên kiểm tra sức khỏe sinh sản, thay vì chỉ tập trung vào người phụ nữ.
Nguồn: Sohu