Người đàn ông 40 tuổi suy thận sau khi tập thể dục buổi sáng: 3 sai lầm đừng nên mắc phải

Theo trang Sina, ông Vương, một người đàn ông 40 tuổi ở Trung Quốc, luôn là một thành viên tích cực trong hoạt động thể dục buổi sáng của cộng đồng. Mỗi sáng lúc sáu giờ, ông đeo đồng hồ thể thao và đi giày chạy bộ mới tinh để chạy dọc theo đường chạy của khu dân cư.

Bất ngờ thay, một buổi sáng sau khi tập thể dục, ông đột nhiên cảm thấy đau lưng dữ dội, yếu dần, lượng nước tiểu giảm đáng kể, thậm chí còn bị phù nề. Ông được đưa đến bệnh viện cấp cứu và được chẩn đoán mắc suy thận cấp.

Lời của bác sĩ khiến ông và gia đình ngạc nhiên: "Thói quen tập thể dục buổi sáng hàng ngày của ông có thể là nguyên nhân làm tăng tốc độ tổn thương thận".

Vụ việc này khiến nhiều người tự hỏi: Liệu việc tập thể dục buổi sáng lành mạnh mà chúng ta vẫn luôn cho là tốt cho sức khỏe có thực sự gây hại cho thận của chúng ta không?

Thực tế, các bác sĩ cảnh báo rằng mặc dù tập thể dục buổi sáng rất tốt, nhưng việc bỏ qua ba thói quen quan trọng có thể gây tổn thương không thể phục hồi cho thận.

1. Tập thể dục cường độ cao khi bụng đói

Ông Vương có thói quen chạy hơn 3km khi bụng đói vào buổi sáng. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng tập thể dục cường độ cao khi bụng đói có thể làm tăng sự phân giải cơ bắp và nồng độ creatinine trong máu, do đó làm tăng gánh nặng cho thận trong việc giải độc.

Một nghiên cứu năm 2022 của Bệnh viện Liên hiệp Thượng Hải (Trung Quốc) với sự tham gia của 1.200 người trung niên và cao tuổi cho thấy rằng nguy cơ suy giảm các chỉ số chức năng thận cao hơn khoảng 18% ở những người tập thể dục cường độ cao khi đói bụng so với những người tập thể dục sau khi ăn uống bình thường.

2. Uống không đủ nước trước/sau khi tập thể dục buổi sáng, hoặc uống quá nhiều nước cùng một lúc

Nhiều người tin rằng uống ít nước trước khi tập thể dục buổi sáng sẽ không làm tăng gánh nặng tập luyện, hoặc họ nên uống nhiều nước cùng một lúc sau khi tập thể dục.

Thực tế, các nghiên cứu đã chỉ ra rằng tình trạng mất nước hoặc uống nước đột ngột có thể làm tăng áp lực cầu thận, và sự tích tụ lâu dài có thể gây ra tổn thương thận cấp tính.

Khi được bác sĩ hỏi, ông Vương thừa nhận rằng ông hầu như không uống nước trước khi chạy bộ buổi sáng, nhưng đã uống một lít nước sau khi chạy xong.

3. Bỏ qua việc khởi động chậm và giãn cơ

Các bác sĩ chỉ ra rằng huyết áp và nhịp tim cao hơn vào buổi sáng so với buổi tối, và độ linh hoạt của cơ bắp thấp hơn. Nếu trực tiếp tham gia vào các bài tập thể dục cường độ trung bình đến cao, điều này có thể dễ dàng dẫn đến những thay đổi đột ngột trong lưu lượng máu, và vi tuần hoàn của thận có thể bị thiếu máu cục bộ tạm thời, làm tăng tốc độ suy giảm chức năng thận.

Trước mỗi buổi chạy bộ, ông Vương chỉ vung tay nhẹ nhàng mà không khởi động toàn thân.

Tóm lại, tập thể dục buổi sáng tự nó không có hại; mà chính là thói quen không đúng cách mới gây thêm gánh nặng cho thận. Đây là một "cạm bẫy tập thể dục buổi sáng" mà nhiều người không nhận ra.

Nếu bỏ qua ba điểm trên, người trung niên và người cao tuổi có thể gặp phải những thay đổi về thận và toàn thân sau khi duy trì thói quen tập thể dục buổi sáng:

- Suy giảm chức năng thận: Nồng độ creatinine huyết thanh và nitơ urê trong máu tăng cao có thể không gây triệu chứng trong thời gian ngắn, nhưng có thể phát triển thành bệnh thận mãn tính về lâu dài. Một nghiên cứu quan sát dài hạn của Trường Y Đại học Bắc Kinh (Trung Quốc) cho thấy những người tập thể dục buổi sáng cường độ cao khi đói bụng hơn năm lần một tuần có tốc độ lọc cầu thận giảm nhanh hơn 12% so với nhóm đối chứng.

- Mất cân bằng điện giải: Mất nước hoặc uống quá nhiều nước trong khi tập thể dục buổi sáng có thể dẫn đến sự dao động nồng độ natri và kali trong máu. Trường hợp nhẹ có thể gây mệt mỏi và suy nhược, trong khi trường hợp nặng có thể dẫn đến rối loạn nhịp tim.

- Sự dao động bất thường của huyết áp: Tập thể dục buổi sáng mà không khởi động có thể dễ dàng dẫn đến tăng huyết áp đột ngột. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng huyết áp tâm thu có thể tăng 15-20mmHg trong khi chạy bộ buổi sáng ở những bệnh nhân tăng huyết áp, làm tăng nguy cơ tổn thương vi mạch ở thận.

- Lượng nước tiểu bất thường hoặc phù nề: Khi chức năng thận bị suy giảm, lượng nước tiểu có thể giảm và tình trạng phù ở bàn chân hoặc quanh mắt có thể trở nên trầm trọng hơn, cho thấy thận không thể đào thải nước đúng cách.

- Tình trạng đau nhức cơ bắp trở nên trầm trọng hơn hoặc nồng độ creatinine tăng cao: Nhịn ăn hoặc tập thể dục cường độ cao dẫn đến sự phân giải protein cơ bắp, làm tăng creatinine trong máu và tăng gánh nặng cho thận.

Những thay đổi này có thể không rõ ràng ở giai đoạn đầu, nhưng một khi chúng tích tụ lại, tổn thương thận thường không thể hồi phục.

Dưới đây là 4 lời khuyên giúp cải thiện tình trạng sức khỏe của bạn.

Để đảm bảo rằng việc tập thể dục buổi sáng thực sự "bổ dưỡng thận", bạn có thể bắt đầu từ những khía cạnh sau:

- Hãy sắp xếp chế độ ăn uống và tập luyện của bạn theo một trình tự hợp lý: Trước khi tập thể dục buổi sáng, bạn có thể ăn một ít trái cây, yến mạch hoặc bánh mì nguyên cám để giữ lượng đường trong máu ổn định. Tránh tập thể dục cường độ cao khi bụng đói và tăng dần lượng bài tập.

- Cung cấp đủ nước cho cơ thể một cách khoa học: Trước khi tập thể dục buổi sáng, hãy uống khoảng 150-200ml nước ấm. Trong khi tập thể dục, hãy bổ sung nước khi cần thiết dựa trên lượng mồ hôi tiết ra. Sau khi tập thể dục, hãy chia nước thành nhiều lần để tránh uống hết một lần.

- Khởi động và giãn cơ là rất cần thiết: Khởi động nhẹ nhàng trong 5-10 phút, bao gồm các bài tập khớp và hoạt động aerobic nhẹ, để tăng dần lưu lượng máu và bảo vệ thận cũng như hệ tim mạch. Sau khi tập luyện, hãy giãn cơ để giảm căng thẳng cơ bắp.

- Kiểm soát cường độ và tần suất tập luyện: Người trung niên và người cao tuổi có thể lựa chọn các bài tập cường độ vừa phải như đi bộ nhanh, chạy bộ và đạp xe trong 20-40 phút mỗi lần, 3-5 lần một tuần, để giữ nhịp tim trong phạm vi phù hợp. Nếu cần, có thể đeo máy đo nhịp tim.

- Theo dõi chức năng thận thường xuyên: Nên thực hiện các xét nghiệm chức năng thận, bao gồm creatinine máu, nitơ urê máu và phân tích nước tiểu, mỗi sáu tháng một lần để theo dõi thường xuyên. Điều này sẽ giúp phát hiện sớm các bất thường và cho phép điều chỉnh phương pháp tập luyện kịp thời.