Người đàn ông 40 tuổi đột ngột ngừng tim khi đang chạy bộ, bác sĩ cảnh báo: Thấy 5 thứ phải DỪNG NGAY

Anh Trần, 40 tuổi, sống tại Bắc Kinh (Trung Quốc) quyết định xây dựng thói quen chạy bộ hàng ngày để cải thiện vóc dáng và nâng cao sức khỏe. Thế nhưng anh không bao giờ lường trước được rằng, mình suýt mất mạng vì ngừng tim cũng trong một lần chạy bộ.

Đang duy trì nhịp chạy đều đặn tại Công viên Thể thao và Văn hóa Huilongguan (Bắc Kinh, Trung Quốc), bước chân anh Trần đột nhiên choạng vạng rồi đổ gục xuống mặt đường. Chỉ trong vài giây, anh rơi vào trạng thái mất ý thức, toàn thân tím tái và ngừng tim hoàn toàn.

Giữa khoảnh khắc sinh tử "ngàn cân treo sợi tóc", anh may mắn khi đúng lúc ấy bác sĩ Lưu Minh Vũ (Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Jishuitan Bắc Kinh) và nghiên cứu viên Hà Tuyền (Viện Ghép tạng và Y học sinh học, Đại học Thanh Hoa) tình cờ đi ngang qua. Nhận thấy nạn nhân đã rơi vào bi kịch ngừng tim ngoại viện do mất hoàn toàn mạch cảnh, cả hai lập tức lao vào luân phiên ép tim ngoài lồng ngực và dùng máy khử rung tim tự động AED dội điện tái tạo nhịp đập cho anh ngay trên thảm cỏ. Ngay sau khi bệnh nhân có nhịp thở lại, hai người nhanh chóng xoay đầu anh sang một bên để tránh nguy cơ sặc phổi.

Tuy nhiên, cơn nguy hiểm vẫn chưa qua. Bác sĩ Lưu Minh Vũ đã trực tiếp đi cùng xe cấp cứu chuyển bệnh nhân về Bệnh viện Jishuitan Bắc Kinh (chi nhánh Huilongguan).

Tại đây, bác sĩ Lưu Vi, Trưởng khoa Tim mạch cho chụp mạch vành khẩn cấp. Kết quả trên màn hình hiển thị khiến toàn bộ ekip bàng hoàng: Cả 3 nhánh động mạch vành nuôi tim đều đã bị tàn phá nặng nề. Trong đó, đoạn giữa động mạch vành phải và đoạn xa động mạch mũ bị tắc nghẽn hoàn toàn, còn động mạch liên thất trước trái bị hẹp mức độ trung bình. Bác sĩ Lưu Vi cùng các đồng nghiệp phải căng não phẫu thuật can thiệp thông tắc mạch máu tức thì mới giành giật lại được mạng sống cho anh khỏi cơn ngừng tim lần thứ hai.

Tại sao chạy bộ lại thành "ngòi nổ" kích hoạt cơn ngừng tim?

"Nhìn vẻ ngoài phong độ và thói quen chạy bộ đều đặn của bệnh nhân, ít ai ngờ hệ thống mạch máu của anh lại xơ vữa nghiêm trọng như một người già 80 tuổi", bác sĩ Lưu Vi nói. Cũng theo bác sĩ Lưu Vi, ngừng tim đột ngột khi tập luyện là tình trạng tim bất ngờ ngừng bơm máu hiệu quả do hệ thống điện học của tim bị rối loạn nghiêm trọng. Hai "kẻ thủ xám" tàn phá lồng ngực anh Trần bao gồm:

- Tăng Lipoprotein (a) đột biến: Xét nghiệm máu cho thấy chỉ số Lipoprotein (a) của anh lên tới 781mg/L, cao gấp nhiều lần ngưỡng an toàn. Đây là một loại "cholesterol xấu" nguy hiểm do gen di truyền, không liên quan đến ăn uống hay tập luyện, âm thầm bào mòn thành mạch, gây viêm và tạo huyết khối tàn khốc từ khi còn trẻ.

- "Cú đấm kép" từ bệnh huyết áp: Bệnh nhân có tiền sử cao huyết áp 7 năm (mức cao nhất 160/95 mmHg) và dùng thuốc kéo dài nhưng không theo dõi sát sao để đạt huyết áp mục tiêu. Áp lực dòng máu cao liên tục nện vào thành mạch đã bị mỡ máu ăn mòn, đẩy nhanh tốc độ hẹp lòng mạch đến mức báo động.

Bác sĩ Lưu Vi phân tích, việc chạy bộ không phải là nguyên nhân sinh ra bệnh, nhưng nó lại là "ngòi nổ". Khi vận động mạnh, nhu cầu oxy của cơ tim tăng vọt, hệ thần kinh giao cảm bị kích thích mạnh. Lòng mạch bị bít tắc khiến máu không thể bơm về tim, lập tức kích hoạt cơn rung thất, tức tim chỉ rung lên vô lực chứ không thể co bóp. Tình trạng này dẫn đến ngừng tim cấp tính, nếu không được ép tim và dùng máy AED giải cứu kịp thời, tử vong có thể xảy ra chỉ trong vài phút.

5 tín hiệu tử thần và nhóm người KHÔNG NÊN chạy bộ

Khai thác sâu bệnh sử, bệnh nhân mới bàng hoàng nhớ lại anh từng xuất hiện các cơn đau tức ngực khi chạy bộ từ một năm trước nhưng chủ quan bỏ qua. Vào ngày xảy ra sự việc, buổi sáng thức dậy anh thấy tức ngực, mệt mỏi hơn bình thường nên dù bận rộn vẫn cố đi chạy bộ với mong muốn cơ thể khá lên. Chẳng ngờ lại pản tác dụng. Nhất là khi trong khi chạy, anh Trần cảm nhận rõ cảm giác đau tắt và khó thở, nhưng không chịu dừng lại.

Qua trường hợp của anh Trần, bác sĩ Lưu Vi và bác sĩ Lưu Minh Vũ cảnh báo những bất thường khi chạy bộ hay vận động mạnh là tín hiệu "trái tim cầu cứu". Nếu xuất hiện 5 tín hiệu dưới đây, bạn bắt buộc phải DỪNG TẬP LẬP TỨC để tránh nguy cơ ngừng tim hoặc nhồi máu cơ tim:

- Tức ngực, đè nén lồng ngực: Cảm giác ngực bị co thắt, đau nhói như có đá nặng đè lên, lan ra vai, cổ hay cánh tay trái.

- Khó thở, hụt hơi dồn dập: Bột phát cảm giác ngột thở, vắt kiệt sức lực dù cường độ vận động vẫn ở mức quen thuộc.

- Chóng mặt, khó giữ thăng bằng: Đột ngột choáng váng, đứng không vững do máu và oxy không kịp bơm lên não.

- Tim đập dồn dập, bỏ nhịp: Cảm giác lồng ngực đánh trống liên hồi, nhịp tim hỗn loạn hoặc hẫng một nhịp bất thường.

- Vã mồ hôi lạnh, bủn rủn: Cơ thể ướt đầm đìa mồ hôi lạnh kèm cảm giác kiệt sức, muốn gục ngã.

Ngoài ra, bác sĩ Lưu Vi cũng đưa ra lời khuyên những người dưới đây tuyệt đối không tự ý chạy bộ đường dài hoặc vận động gắng sức khi chưa có sự tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa:

- Người có tiền sử bệnh tim mạch nền (bệnh mạch vành, hẹp hở van tim, cơ tim phì đại).

- Người có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch sớm hoặc từng có người thân bị ngừng tim đột ngột.

- Bệnh nhân cao huyết áp, mỡ máu cao, tiểu đường chưa kiểm soát ổn định chỉ số.

- Người vừa trải qua đợt ốm nặng, kiệt sức hoặc có dấu hiệu rối loạn nhịp tim chưa rõ nguyên nhân.

Anh Trần đã cực kỳ may mắn khi gục ngã ngay trước mắt các chuyên gia cấp cứu để được cứu sống kịp thời. Nhưng trong thực tế, biến cố ngừng tim hiếm khi cho ai cơ hội thứ hai nếu tiếp tục chủ quan với những cảnh báo từ chính cơ thể mình. Vì vậy, hãy luôn luôn nhớ "phòng bệnh hơn chữa bệnh", xây dựng lối sống lành mạnh và thăm khám sức khỏe định kỳ, không chủ quan với những bất thường từ cơ thể.

Nguồn và ảnh: Sohu, China Times