Đi làm hơn 10 năm, tôi nhận ra người có cả IQ và EQ cao thường có những điểm chung này

Thời gian trước, tôi gặp một khách hàng mới. Anh ấy cực kỳ thông minh, là kiểu người có thể phân tích vấn đề phức tạp chỉ trong vài giây, lập kế hoạch rõ ràng, logic. Nhưng trớ trêu là anh hoàn toàn không hiểu vì sao hôn nhân của mình đang tan vỡ.

“Tôi đã thử mọi cách hợp lý rồi”, anh ấy nói. “Lập bảng, phân tích vấn đề, đề xuất thỏa hiệp. Nhưng chẳng cái nào hiệu quả”. Khoảnh khắc đó khiến tôi nhận ra chỉ thông minh thôi là chưa đủ. Không đủ trong các mối quan hệ và cả trong cuộc sống.

Sự kết hợp hiếm nhất không phải là IQ cao hay EQ cao riêng lẻ, mà là có cả hai và biết lúc nào nên dùng cái nào. Những người này thường rất “có sức hút”: hiệu quả, sâu sắc và kết nối với người khác theo cách mà chỉ trí tuệ hay chỉ sự đồng cảm không thể làm được.

Sau hơn 10 năm làm việc, tôi nhận ra họ thường có những điểm chung sau đây.

1. Họ lắng nghe mà không chuẩn bị sẵn câu trả lời

Bạn có bao giờ cảm giác người đối diện gật gù nghe bạn nói, nhưng thực ra chỉ đang chờ đến lượt mình lên tiếng?

Những người vừa có IQ cao vừa có EQ cao thì không như vậy. Họ thật sự lắng nghe để hiểu chứ không phải để phản biện, sửa lỗi hay thể hiện mình giỏi.

Lắng nghe thật sự không chỉ là nghe lời nói, mà còn là nghe cả sự ngập ngừng, thay đổi giọng điệu, những điều người kia chưa nói thành lời.

2. Họ biết khi nào logic không giải quyết được vấn đề

Không phải vấn đề nào cũng cần lời giải. Có lúc, người ta chỉ cần được lắng nghe. Một người đang thất tình không cần bạn phân tích xác suất tìm được người mới. Một người lo lắng trước buổi thuyết trình không cần bài giảng về rủi ro.

Người có IQ và EQ cao biết chuyển chế độ, biết khi nào nên phân tích, khi nào chỉ cần ở bên và đồng cảm.

3. Họ đặt câu hỏi để làm sáng tỏ vấn đề, không phải để tra hỏi

“Vì sao bạn lại làm thế?”

“Bạn nghĩ gì mà làm vậy?”

Những câu hỏi này dễ khiến người khác phòng thủ. Trong khi đó, người có EQ cao sẽ hỏi theo cách khác:

- “Lúc đó bạn đang nghĩ gì?”

-    “Bạn cảm thấy thế nào?”

-    “Nếu được làm lại, bạn muốn thay đổi điều gì?”

Câu hỏi đúng có thể khiến người khác tự mở lòng, thay vì cảm thấy như bị thẩm vấn.

4. Họ thoải mái với sự mơ hồ

Người thông minh thường thích câu trả lời rõ ràng. Người có EQ cao thì hiểu rằng cuộc sống hiếm khi rõ ràng như thế.

Những người có cả IQ lẫn EQ cao có thể ngồi yên trong “vùng xám”: vừa phân tích được vấn đề, vừa chấp nhận rằng không phải mối quan hệ nào cũng có lời giải gọn gàng. Họ không ép mọi thứ phải rõ ràng chỉ để bớt khó chịu.

5. Họ kiểm soát cảm xúc trước khi phản ứng

Thông minh mà không biết điều chỉnh cảm xúc thì chỉ là phản xạ nhanh. Những người này thường có một khoảng dừng trước khi phản hồi vài giây để tự hỏi: “Mình bị tổn thương? Hay đang muốn chứng minh điều gì?”

Khoảng dừng đó giúp họ chọn phản hồi, thay vì phản ứng theo cảm xúc.

6. Họ linh hoạt trong cách giao tiếp

Người thông minh nhất không phải là người dùng nhiều từ ngữ phức tạp nhất, mà là người giải thích được điều phức tạp một cách dễ hiểu.

Người có IQ và EQ cao biết điều chỉnh cách nói tùy đối tượng: nói chuyện chuyên sâu với người cùng trình độ, nhưng vẫn diễn đạt đơn giản khi cần. Đó không phải giả tạo, mà là tôn trọng người nghe.

7. Họ nhận lỗi mà không tự dằn vặt

Người IQ cao dễ bị ám ảnh bởi việc phải đúng, người EQ cao đôi khi lại suy nghĩ nhiều quá mức. Người có cả hai thì khác, họ thừa nhận sai lầm, học hỏi từ nó và bước tiếp, không chìm trong xấu hổ hay dằn vặt.

Theo Tina Fey, The Expert Editor