Mới đây, Apple vừa tung ra loạt nâng cấp trợ năng mới tích hợp sâu với Apple Intelligence, cho thấy tham vọng biến AI thành công cụ hỗ trợ tiếp cận công nghệ thay vì chỉ là cuộc đua chatbot hay sáng tạo nội dung.
Điểm đáng chú ý là Apple không giới thiệu AI như một tính năng "trình diễn" mà đặt nó vào các nhu cầu rất thực tế như mô tả hình ảnh cho người khiếm thị, hỗ trợ điều hướng bằng giọng nói cho người khuyết tật vận động, tạo phụ đề tự động cho video cá nhân hay đọc - dịch tài liệu phức tạp dễ tiếp cận hơn. Trong bối cảnh nhiều hãng công nghệ đang chạy đua AI tạo sinh, Apple chọn một hướng đi khác: AI phục vụ khả năng hòa nhập số.
CEO Tim Cook nhấn mạnh Apple muốn duy trì "cam kết cốt lõi về quyền riêng tư ngay từ khâu thiết kế", trong khi Sarah Herrlinger - Giám đốc Cấp cao phụ trách Chính sách và Sáng kiến Trợ năng toàn cầu cho rằng các tính năng trợ năng nay trở nên "hữu ích hơn nữa với Apple Intelligence".
Apple Intelligence mang loạt nâng cấp Trợ Năng mới lên hệ sinh thái Apple
Trong nhóm cập nhật nổi bật, VoiceOver và ứng dụng Kính Lúp được bổ sung khả năng mô tả hình ảnh chi tiết hơn bằng AI, bao gồm ảnh chụp, hóa đơn scan hay hồ sơ cá nhân. Người dùng có thể đặt câu hỏi trực tiếp về những gì camera đang nhìn thấy và nhận phản hồi theo ngôn ngữ tự nhiên.

Kính Lúp được Apple Intelligence hỗ trợ khả năng khám phá và mô tả hình ảnh trong giao diện có độ tương phản cao dành cho người dùng có thị lực kém
Đây được xem là bước tiến quan trọng, bởi trước nay các công cụ hỗ trợ thị giác thường chỉ dừng ở nhận diện vật thể cơ bản. Việc AI hiểu được "ngữ cảnh" của hình ảnh có thể giúp người dùng khiếm thị tiếp cận thông tin độc lập hơn, đặc biệt trong các tình huống đời thường như đọc tài liệu, xác định địa điểm hay xử lý giấy tờ.

Với Apple Intelligence, tính năng Khẩu Lệnh trở nên trực quan hơn bao giờ hết, khai thác khả năng sử dụng ngôn ngữ tự nhiên để người dùng có thể điều hướng trong các ứng dụng và trải nghiệm

Trình Đọc Trợ Năng tương thích và hoạt động trên các tài liệu nguồn phức tạp như các bài báo khoa học, xử lý văn bản có nhiều cột, hình ảnh và bảng
Ở chiều ngược lại, tính năng Khẩu Lệnh mới cho phép người dùng điều khiển iPhone và iPad bằng ngôn ngữ tự nhiên thay vì phải nhớ chính xác tên nút bấm hoặc thao tác hệ thống. Điều này phản ánh xu hướng giao diện tương lai sẽ ngày càng "hội thoại hóa", nơi con người nói chuyện với thiết bị giống như giao tiếp với một trợ lý thực thụ.
Apple đưa công nghệ trở nên dễ tiếp cận với tất cả mọi người
Một trong những cập nhật mang nhiều giá trị xã hội là khả năng tạo phụ đề tự động cho video không có caption. Theo Apple, phụ đề sẽ được tạo trực tiếp trên thiết bị cho các video cá nhân, video chia sẻ từ bạn bè hoặc nội dung phát trực tuyến chưa có phụ đề. Tính năng này có thể tạo khác biệt lớn với cộng đồng người khiếm thính, nhất là trong thời đại video ngắn và nội dung cá nhân bùng nổ trên mạng xã hội.

Tính năng tạo phụ đề mới hiển thị bản chép lại âm thanh nói một cách tự động khi chú thích hoặc phụ đề chưa được cung cấp trong video
Apple cũng cho thấy họ đang đẩy mạnh trợ năng trên Vision Pro. Hãng công bố tính năng điều khiển xe lăn điện bằng theo dõi mắt, hợp tác với các hệ thống điều khiển Tolt và LUCI tại Mỹ.

Một tính năng điều khiển xe lăn điện mới tận dụng hệ thống theo dõi mắt chính xác trên Apple Vision Pro để cung cấp phương pháp tiếp nhận thông tin linh hoạt cho các hệ thống điều khiển thay thế tương thích
Pat Dolan - nhà sáng lập GeoALS, người sống chung với ALS suốt 10 năm, gọi đây là điều "thần kỳ", bởi nó mở ra khả năng tự điều khiển xe lăn điện cho những người không thể sử dụng cần điều khiển truyền thống.
Blair Casey, CEO của Team Gleason, cho biết: "Trong thập kỷ qua, chúng tôi đã chứng kiến hệ thống điều khiển xe lăn bằng cử chỉ mắt phát triển theo những cách đáng kinh ngạc." Việc tận dụng tính năng theo dõi mắt của Apple Vision Pro theo cách này là một bước tiến lớn. Team Gleason tự hào hỗ trợ sáng kiến này và rất vui mừng khi thấy những lợi ích mà công nghệ này mang lại cho người dùng xe lăn điện.
Ở góc độ thị trường, các cập nhật lần này tiếp tục củng cố hình ảnh Apple là hãng công nghệ đầu tư mạnh và bền bỉ nhất cho accessibility. Trong nhiều năm, trợ năng thường bị xem là tính năng phụ trong ngành công nghệ tiêu dùng. Nhưng với Apple, đây ngày càng trở thành một phần trong chiến lược sản phẩm và hệ sinh thái.
Có thể thấy, Apple đang gửi đi một thông điệp rõ ràng rằng AI không chỉ để tạo ảnh, viết văn hay tìm kiếm thông tin nhanh hơn. Trong kỷ nguyên mới, AI còn có thể trở thành "cầu nối số" giúp công nghệ dễ tiếp cận hơn với hàng triệu người dùng có nhu cầu đặc biệt.
Phụ Kiện MagSafe thích ứng Hikawa mở bán
Bên cạnh các tính năng phần mềm, Apple cũng mở rộng hệ sinh thái trợ năng với phụ kiện Hikawa Grip & Stand cho iPhone. Sản phẩm MagSafe này được phát triển bởi nhà thiết kế Bailey Hikawa tại Los Angeles, hướng đến người dùng gặp khó khăn về cầm nắm, sức mạnh tay và khả năng vận động.

Hikawa Grip & Stand cho iPhone có sẵn với ba tùy chọn màu mới

Phụ kiện MagSafe thiết kế chú trọng đến trợ năng và được phát triển từ sự hợp tác chặt chẽ với đa dạng người dùng khuyết tật ảnh hưởng đến khả năng cầm nắm, sức mạnh và năng lực vận động
Phụ kiện đóng vai trò như tay cầm kiêm giá đỡ thích ứng, giúp người dùng sử dụng iPhone linh hoạt và thoải mái hơn theo nhu cầu cá nhân. Trong lần cập nhật này, Apple đưa Hikawa Grip & Stand lên Apple Store trực tuyến toàn cầu với ba màu mới, thông qua hợp tác cùng PopSockets.
Bailey Hikawa cho biết dự án được thúc đẩy từ định hướng trợ năng của Apple, trong đó cộng đồng người khuyết tật được tham gia ngay từ giai đoạn thiết kế ban đầu nhằm tạo ra sản phẩm phù hợp cho nhiều nhóm người dùng khác nhau.
Ngày 20/5, Apple cũng sẽ tổ chức buổi Today at Apple tại Apple The Grove ở Los Angeles với sự tham gia của Bailey Hikawa, tác giả Shane Burcaw và diễn viên Alex Barone để thảo luận về vai trò của iPhone như một công nghệ hỗ trợ và cách thiết kế dễ tiếp cận có thể tạo ra trải nghiệm hòa nhập hơn cho người dùng.