Bác sĩ tai mũi họng Trương Ích Hào (Đài Loan, Trung Quốc) cho biết, việc ngoáy tai hằng ngày nguy hiểm không kém thói quen nhai trầu. Lý do là niêm mạc ống tai khi liên tục bị tổn thương rồi tự phục hồi sẽ rơi vào trạng thái “tái tạo bất thường”, lâu dần có thể xuất hiện biến đổi ác tính.
Thực tế, từng ghi nhận một trường hợp ở Trung Quốc: một người đàn ông hơn 50 tuổi duy trì thói quen dùng tăm bông ngoáy tai mỗi ngày suốt gần 10 năm. Ban đầu không có biểu hiện gì rõ ràng, nhưng đến khi tai trái xuất hiện chảy mủ, đau nhức kéo dài, ông mới đi khám và bất ngờ được chẩn đoán mắc ung thư ống tai ngoài.
Theo bác sĩ, ung thư ống tai ngoài không phải bệnh phổ biến, nhưng không phải không xảy ra. Trong lâm sàng, đã có những ca xuất hiện u biểu mô vảy - một dạng tổn thương ác tính liên quan đến tình trạng viêm và kích thích kéo dài.
Điểm đáng lo là các dấu hiệu ban đầu thường bị bỏ qua. Quá trình viêm mạn tính trong tai có thể gây ra hàng loạt triệu chứng như chảy mủ, đau tai, sưng, giảm thính lực, ù tai, thậm chí chóng mặt. Nhiều người lại nhầm lẫn với viêm tai thông thường nên tự xử lý tại nhà, khiến bệnh tiến triển nặng hơn.
Không chỉ dừng ở nguy cơ ung thư, ngoáy tai sai cách còn gây nhiều hệ lụy khác. Tai là cơ quan có cấu trúc sụn mềm, rất dễ tổn thương. Khi ngoáy quá thường xuyên, thay vì làm sạch, bạn lại vô tình đẩy ráy tai, tế bào chết và chất sừng vào sâu bên trong, gây bít tắc ống tai.
Lâu dần, sự tích tụ này có thể tạo áp lực lên thành ống tai, gây đau, viêm, thậm chí làm biến dạng cấu trúc tai ngoài. Trong một số trường hợp, việc dùng lực quá mạnh còn có thể gây rách màng nhĩ.
Bác sĩ Trương Ích Hào từng chia sẻ một ca bệnh đáng chú ý: một người đàn ông lớn tuổi có thói quen ngoáy tai cho vợ. Trong một lần bất cẩn, ông đã làm thủng màng nhĩ của vợ, khiến bà gần như mất thính lực trong suốt 3 tháng.
Các chuyên gia nhấn mạnh, phía sau màng nhĩ là hệ thống “3 xương con” (chuỗi xương thính giác gồm xương búa, xương đe và xương bàn đạp), đóng vai trò quan trọng trong việc truyền âm thanh. Nếu khu vực này bị tổn thương, nguy cơ mất thính lực vĩnh viễn là hoàn toàn có thể xảy ra.
Thực tế, tai có cơ chế tự làm sạch tự nhiên. Ráy tai không phải “chất bẩn” cần loại bỏ hoàn toàn, mà có vai trò bảo vệ ống tai khỏi vi khuẩn, bụi bẩn và côn trùng. Việc can thiệp quá mức đôi khi lại phá vỡ hàng rào bảo vệ này.
Vì vậy, thay vì ngoáy tai thường xuyên, các chuyên gia khuyến cáo chỉ nên làm sạch tai khi thực sự cần thiết và nên thực hiện đúng cách, tốt nhất là tại cơ sở y tế nếu có dấu hiệu bất thường. Những thay đổi nhỏ trong thói quen hằng ngày đôi khi lại là yếu tố quyết định trong việc bảo vệ sức khỏe lâu dài.