Tận mắt chứng kiến bác sĩ ở Hà Nội điều khiển robot cách bệnh nhân hơn 1 mét để cắt khối u ung thư trực tràng
Trước đây, chúng ta có kỹ thuật mổ mở kinh điển, nội soi xâm lấn tối thiểu (hay còn gọi là nội soi truyền thống). Dẫu vậy, trong hiện tại, kỹ thuật đó đã không còn là lựa chọn hàng đầu.
Ở tuổi 33, bệnh nhân Đ.T.T.L (quê Hà Nội) không may mắc ung thư trực tràng. Bệnh được xác định ở giai đoạn tiến triển tại chỗ. Nếu phẫu thuật ngay sẽ gặp nhiều khó khăn, nguy cơ tái phát bệnh cao.
Sau khi hội chẩn đa chuyên khoa, cô được chỉ định hóa xạ trị tiền phẫu nhằm thu nhỏ khối u và kiểm soát các hạch di căn trước khi can thiệp ngoại khoa. Đánh giá lại vào tháng 6/2026 cho thấy tổn thương đã đáp ứng tốt, kích thước thu hẹp rõ rệt, tạo điều kiện thuận lợi để tiến hành phẫu thuật triệt căn.
Sáng 14/7, các bác sĩ tiến hành phẫu thuật nội soi robot cho bệnh nhân bằng phẫu thuật nội soi robot, kỹ thuật được xem là đỉnh cao của công nghệ ngoại khoa hiện đại. Robot Da Vinci thế hệ Xi, được ê-kíp sử dụng để cắt đoạn trực tràng và nạo vét hạch triệt để cho bệnh nhân. Với sự hỗ trợ của cánh tay robot, sau khoảng 1 tiếng, các bác sĩ lấy trọn khối u, đồng thời nạo vét hạch mà không gây tổn thương các cấu trúc thần kinh và mạch máu quan trọng.






Ngồi trong buồng điều khiển robot cách bệnh nhân chừng hơn 1 mét, TS.BS Đoàn Trọng Tú (Trưởng khoa Ngoại Tiêu hoá, Bệnh viện K) tập trung cao độ nhìn màn hình hiển thị, đôi tay và đôi chân phối kết hợp, nhẹ nhàng di chuyển nhưng dứt khoát, chính xác trong từng chuyển động nhỏ, khéo léo điều khiển cánh tay robot thực hiện các thao tác phẫu thuật trong trực tràng bệnh nhân. Hỗ trợ BS Tú là một phẫu thuật viên ngồi ngay cạnh bệnh nhân, thực hiện các công việc được yêu cầu, giúp robot làm việc hiệu quả hơn. Cả ekip phẫu thuật chỉ cần 2 người và sự hỗ trợ của robot, công việc của kíp mổ dường như trở nên nhẹ nhàng hơn rất nhiều.





Cánh tay robot xoay 540 độ, bất chấp vị trí khó, ngóc ngách sâu
"Với cánh tay rất linh hoạt có thể xoay 540 độ, robot giúp bác sĩ, phẫu thuật viên thực hiện kỹ thuật chính xác ở những vị trí khó, đi vào những vị trí ngóc ngách sâu mà nội soi thông thường không thể. Đối với chuyên khoa Tiêu hoá của chúng tôi, đó là những vùng nằm sâu bên trong cơ thể như trực tràng, tiểu khung, tiền liệt tuyến... Ở đó rất chật chội, cánh tay nội soi thông thường không đủ linh hoạt đáp ứng yêu cầu", BS Tú nói.
Trước đây, chúng ta có kỹ thuật mổ mở kinh điển, nội soi xâm lấn tối thiểu (hay còn gọi là nội soi truyền thống). Dẫu vậy, trong hiện tại, kỹ thuật đó đã không còn là lựa chọn hàng đầu.




Hệ thống robot mang lại hình ảnh 3D với độ phân giải cao, giúp phẫu thuật viên quan sát rõ từng cấu trúc giải phẫu, phân biệt ranh giới giữa mô ung thư và mô lành sau hóa xạ trị. Cánh tay robot có khả năng xoay linh hoạt, hỗ trợ bóc tách khối u, nạo vét hạch triệt để, đồng thời hạn chế tối đa nguy cơ tổn thương thần kinh và các mạch máu lớn.
Không những thế, phẫu thuật nội soi bằng robot còn giúp giảm mất máu, hạn chế đau sau mổ, rút ngắn thời gian nằm viện, tạo điều kiện để người bệnh sớm phục hồi, trở lại ăn uống và sinh hoạt bình thường. Những ưu điểm vượt trội ấy ngày càng được lòng các bác sĩ Việt Nam.
Sử dụng cánh tay robot trong điều trị ung thư sẽ lâu hơn với nội soi thông thường
"Thời gian chuẩn bị cho một ca mổ có robot sẽ lâu hơn. Điều đó có nghĩa mọi thứ được chuẩn bị càng tỉ mỉ, càng chu đáo, càng chính xác thì ca mổ cũng diễn ra thuận lợi hơn”, BS Tú cho hay.



Mục tiêu của phẫu thuật ung thư là triệt căn. Phẫu thuật loại bỏ u xong, bác sĩ còn phải vét hạch triệt để. Công nghệ robot hỗ trợ phẫu thuật viên phẫu thuật vét hạch một cách triệt căn hơn.
Đối với những bệnh nhân ung thư trực tràng trung bình hoặc thấp, ung thư thực quản, triệt căn ung thư tiền liệt tuyến... phẫu thuật bằng robot sẽ đem lại lợi ích lớn.


Phẫu thuật viên đã thành thạo các kỹ thuật nội soi truyền thống có thể sử dụng cánh tay robot
"Phẫu thuật viên bình thường có thể sử dụng cánh tay robot để phẫu thuật cho bệnh nhân ung thư, với điều kiện đã thực hiện các kỹ thuật nội soi truyền thống thành thạo. Với phẫu thuật viên chưa có nhiều kinh nghiệm, còn non trẻ thì cần trau dồi chuyên môn, kinh nghiệm, phải đi từng bước một. Chúng ta phải thành thạo phẫu thuật nội soi truyền thống thì mới tiếp cận được phẫu thuật bằng robot", BS Tú nhận định. Điều đó cũng có nghĩa là máy móc, công nghệ hiện đại ngày càng phát triển nhưng bác sĩ giỏi chuyên môn, tay nghề cao và giàu kinh nghiệm vẫn là người quyết định thành công của ca mổ.

Hiện tại trên thế giới đã có robot Da Vinci thế hệ thứ 5, tích hợp thêm công nghệ AI. Tuy nhiên, ở các nước phát triển hiện nay hầu như đều đang sử dụng robot đời thứ 4 như tại Việt Nam. Và bệnh viện K là một trong những bệnh viện hàng đầu đang sở hữu công nghệ này.
Theo ghi nhận ung thư Globocan năm 2022, ung thư đại trực tràng được ghi nhận thêm gần 17.000 ca đứng thứ 4 cả 2 giới, năm 2024 số trường hợp mắc ung thư đại trực tràng đã tăng lên, ghi nhận 22.584 ca đứng thứ 3 ở cả 2 giới. Ung thư trực tràng vốn được xem là bệnh lý thường gặp ở người trung niên và cao tuổi. Tuy nhiên, những năm gần đây, số lượng người bệnh trẻ tuổi đến khám và điều trị đang có xu hướng gia tăng. Ca bệnh của chị Đ.T.T.L (33 tuổi) là một minh chứng rõ nét cho thực tế này. Không chỉ là một ca phẫu thuật điều trị ung thư, đây còn là trường hợp được lựa chọn trong chương trình Khóa đào tạo phẫu thuật nội soi robot cơ bản do Bệnh viện K tổ chức. Qua đó, các học viên được trực tiếp theo dõi quá trình phẫu thuật, tiếp cận tư duy điều trị đa mô thức và kỹ thuật ngoại khoa hiện đại dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia. |