Sinh viên Hà Nội email “cầu cứu” fanpage Thông tin Chính phủ: Đi làm thêm bị ép đóng thêm tiền BHYT, dọa giữ lương khi nghỉ việc
Fanpage Thông tin Chính phủ đã nhanh chóng có phản hồi rõ ràng ngay trong đêm.
Khoảng 23h ngày 2/4, fanpage Facebook Thông tin Chính phủ đăng tải bài viết chia sẻ trường hợp một sinh viên đang làm thêm tại Hà Nội gửi email phản ánh về quyền lợi lao động của mình. Theo chia sẻ, sinh viên này làm thêm tại siêu thị (có ký hợp đồng lao động) khi chuẩn bị nghỉ việc thì bị yêu cầu đóng bổ sung tiền BHYT.
Đáng chú ý, phía đơn vị này còn cho biết nếu không đóng sẽ không được trả lương, thậm chí thẻ BHYT tại trường có thể bị ảnh hưởng.
Bài đăng giữa đêm trên fanpage Thông tin Chính phủ đang thu hút lượng tương tác cao. Ảnh chụp màn hình.
Nguyên văn bài đăng của fanpage Thông tin Chính phủ:
Một sinh viên (đang ở Hà Nội) đã viết email phản ánh tới Thông tin Chính phủ là mình đi làm bán thời gian (6 tiếng/ngày) tại siêu thị, ký hợp đồng lao động với siêu thị và được siêu thị hỗ trợ đóng một phần tiền BHXH.
Tuy nhiên, gần lúc nghỉ việc, siêu thị yêu cầu sinh viên đóng thêm tiền BHYT (mặc dù sinh viên đã đóng BHYT tại trường và trong thời gian làm việc không bị trừ tiền BHYT).
Nếu không đóng thì không được trả lương và thẻ BHYT của sinh viên TLinh tại nhà trường sẽ bị khóa lại. Sinh viên hỏi, việc làm trên của siêu thị là đúng hay sai? Nếu sai thì giải quyết như thế nào?
Bài đăng nhanh chóng thu hút lượng tương tác lớn từ cộng đồng mạng. Bên cạnh việc quan tâm đến câu chuyện pháp lý, netizen đánh giá sự phản hồi kịp thời của fanpage Thông tin Chính phủ, khi vẫn tích cực cập nhật và giải đáp thắc mắc cho người dân ngay cả vào khung giờ muộn. "Sinh viên may mắn nhất năm lên hẳn Thông tin Chính phủ thắc mắc. Chuẩn quá", "Tui cũng có nhiều thắc mắc về chuyện bảo hiểm xã hội như thế này mà không biết hỏi ai mới phải, giờ thì có địa chỉ đây rồi", "10 điểm - địa chỉ tin tưởng nhất lúc này", ... là những bình luận của cư dân mạng.
Nhanh chóng, ngay dưới phần bình luận, fanpage cũng đưa ra phản hồi chính thức, dẫn thông tin từ Bảo hiểm xã hội TP. Hà Nội. Nội dung chi tiết sau đó được đăng tải trên fanpage “Xây dựng chính sách, pháp luật” với hơn 1,1 triệu thành viên.
Nữ sinh viên trăn trở gửi câu hỏi cho fanpage Thông tin Chính phủ. Ảnh minh họa.
Cụ thể như sau:
"Căn cứ theo khoản 10 Điều 1 Luật BHYT sửa đổi 2024, đối tượng tham gia BHYT gồm: Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn có thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên, kể cả trường hợp người lao động và người sử dụng lao động thỏa thuận bằng tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên, thỏa thuận với người sử dụng lao động làm việc không trọn thời gian, có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất theo quy định của pháp luật về BHXH;
Như vậy, nếu sinh viên làm việc không trọn thời gian theo hợp đồng có thời hạn từ 1 tháng trở lên, nếu trong tháng có mức lương bằng hoặc cao hơn mức tiền lương tối thiểu dùng để làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thì thuộc diện tham gia BHYT theo quy định pháp luật.
Theo khoản 5 Điều 13 Luật BHYT sửa đổi năm 2024, trường hợp một người đồng thời thuộc nhiều đối tượng tham gia BHYT khác nhau thì đóng BHYT theo đối tượng đầu tiên mà người đó được xác định theo thứ tự.
Căn cứ khoản 5 Điều 12 Luật BHYT sửa đổi năm 2024, thứ tự đối tượng tham gia BHYT như sau: Nhóm do người lao động và người sử dụng lao động đóng; nhóm do tổ chức BHXH đóng; nhóm do ngân sách Nhà nước đóng; nhóm được ngân sách Nhà nước hỗ trợ mức đóng; nhóm tham gia BHYT theo hộ gia đình.
Do vậy khi sinh viên ký hợp đồng lao động nếu thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, thì cũng thuộc đối tượng tham gia BHYT bắt buộc.
Trường hợp siêu thị chưa trừ tiền đóng BHYT vào tiền lương của sinh viên thì sinh viên có trách nhiệm đóng phần của mình cho đơn vị, tỷ lệ 1,5% lương/tháng.
Việc trả lương không thuộc thẩm quyền của cơ quan BHXH.
Tuy nhiên theo Điều 94 Bộ luật Lao động 2019 về nguyên tắc trả lương quy định người sử dụng lao động không được dùng việc trả lương để cưỡng ép người lao động thực hiện các nghĩa vụ khác không có trong hợp đồng hoặc trái luật.
Lương là quyền lợi cho công sức sinh viên đã bỏ ra và phải được thanh toán đầy đủ khi chấm dứt hợp đồng".
Từ phản hồi của cơ quan chức năng, có thể thấy sinh viên trong trường hợp này vẫn có trách nhiệm đóng BHYT nếu thuộc diện tham gia bắt buộc theo hợp đồng lao động. Tuy nhiên, việc doanh nghiệp dùng tiền lương để gây sức ép buộc người lao động hoàn thành nghĩa vụ lại là không phù hợp quy định. Nói cách khác, yêu cầu đóng BHYT có thể có cơ sở, nhưng cách xử lý, đặc biệt là việc giữ lương mới là điểm sai khiến câu chuyện gây tranh cãi.
Fanpage Thông tin Chính phủ có tích xanh, được thành lập từ ngày 2/10/2015. Hiện tại, tài khoản đã có 9,2 triệu người theo dõi, được giới thiệu là hoạt động với mục đích “cập nhật tới đồng bào về hoạt động, chỉ đạo điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các thông tin quan trọng khác”.
Nguồn: Page Thông tin Chính phủ
