Sáng dậy mà trải qua 4 cảm giác thì XIN CHIA BUỒN, tuyến giáp của bạn đã bị "giam giữ" bởi ung thư

Tuyến giáp là tuyến nội tiết hình cánh bướm nằm ở phía trước cổ, giữ vai trò điều hòa nhịp tim, huyết áp, thân nhiệt và quá trình trao đổi chất. Theo thống kê của Tổ chức Ung thư Toàn cầu (GLOBOCAN), ung thư tuyến giáp nằm trong nhóm các bệnh ung thư phổ biến nhất hiện nay và đang có xu hướng trẻ hóa nhanh chóng.

Dù có tiên lượng điều trị khả quan nếu phát hiện sớm, căn bệnh này lại dễ bị bỏ qua do triệu chứng ban đầu khá mờ nhạt. Theo các chuyên gia y tế, buổi sáng ngay khi vừa thức dậy chính là thời điểm vàng để lắng nghe cơ thể.

Sau một đêm dài nằm ngủ ở tư thế ngang, dịch tiết vùng hầu họng tích tụ và các cơ quan vùng cổ ở trạng thái thả lỏng hoàn toàn, khiến sự chèn ép của khối u ác tính lên khí quản, thực quản và dây thần kinh bộc lộ rõ rệt hơn. Nếu sáng dậy bạn liên tục trải qua 4 cảm giác bất thường dưới đây, đừng chủ quan mà hãy đi tầm soát ngay lập tức:

1. Nuốt nước bọt thấy nghẹn ứ, vướng víu như có dị vật ở cổ

Cảm giác vướng cổ sau khi ngủ dậy thường khiến nhiều người nghĩ đến tình trạng khô họng hoặc viêm họng. Tuy nhiên, nếu cảm giác này kéo dài, ngày càng rõ rệt hoặc đi kèm khó nuốt thức ăn, bạn nên chú ý.

Một nghiên cứu công bố năm 2024 trên tạp chí Revista Peruana de Medicina Experimental y Salud Pública đã phân tích hồ sơ của 150 bệnh nhân ung thư tuyến giáp biệt hóa tại một bệnh viện ở Peru. Kết quả ghi nhận 15,3% bệnh nhân có triệu chứng khó nuốt.

Tuyến giáp nằm ngay phía trước khí quản và gần thực quản. Khi khối u phát triển lớn hoặc xâm lấn ra ngoài tuyến, các cấu trúc lân cận có thể bị ảnh hưởng. Người bệnh có thể cảm thấy vướng khi nuốt thức ăn, thậm chí khó chịu khi nuốt nước bọt.

2. Giọng nói khàn đặc, thay đổi âm sắc và không cải thiện

Khàn tiếng vào buổi sáng có thể xuất phát từ khô họng, trào ngược dạ dày hoặc viêm đường hô hấp. Tuy nhiên, nếu giọng nói bỗng thay đổi, tình trạng khàn kéo dài và không cải thiện, đây cũng là dấu hiệu cần lưu ý.

Nghiên cứu tại Peru nói trên ghi nhận 12,7% bệnh nhân ung thư tuyến giáp biệt hóa có biểu hiện thay đổi giọng nói hoặc khàn tiếng.

Theo Hiệp hội Tuyến giáp Hoa Kỳ (ATA), ung thư tuyến giáp có thể xâm lấn dây thần kinh quặt ngược thanh quản. Đây là dây thần kinh điều khiển hoạt động của các cơ thanh quản, giữ vai trò quan trọng đối với giọng nói.

Khi dây thần kinh này bị ảnh hưởng, người bệnh có thể bị khàn tiếng, thay đổi âm sắc hoặc liệt dây thanh. Nếu khàn tiếng kéo dài trên 2 tuần mà không rõ nguyên nhân, bạn nên đi khám thay vì chỉ uống nước hoặc tự mua thuốc điều trị.

3. Cảm giác tức nặng vùng cổ, khó thở hoặc thở khò khè

Đây là dấu hiệu cần đặc biệt chú ý, nhất là khi tình trạng khó thở xuất hiện bất thường hoặc ngày càng nghiêm trọng.

Khi ung thư tuyến giáp phát triển lớn hoặc xâm lấn khí quản, đường thở có thể bị ảnh hưởng. Người bệnh có thể cảm thấy tức vùng cổ, khó thở hoặc phát ra âm thanh bất thường khi hít vào.

Một nghiên cứu đa trung tâm tại Pháp, đăng trên tạp chí Thyroid năm 2023, khảo sát 360 bệnh nhân ung thư tuyến giáp không biệt hóa. Kết quả cho thấy 22,2% bệnh nhân bị khó thở và 32,8% gặp tình trạng khó nuốt do khối u chèn ép vùng cổ.

Đây là thể ung thư hiếm gặp nhưng tiến triển rất nhanh. Vì vậy, các tỷ lệ trên không đại diện cho tất cả bệnh nhân ung thư tuyến giáp. Dù vậy, nghiên cứu cho thấy khó thở có thể là biểu hiện đáng chú ý khi khối u phát triển và ảnh hưởng đến đường thở.

Nếu khó thở đi kèm khàn tiếng, nuốt nghẹn hoặc xuất hiện khối bất thường ở cổ, người bệnh cần được kiểm tra sớm. Trường hợp khó thở rõ rệt hoặc có tiếng thở rít cần được cấp cứu.

4. Đau âm ỉ vùng trước cổ, lan lên góc hàm hoặc sau tai

Đau vùng trước cổ là một dấu hiệu khác có thể gặp ở người mắc ung thư tuyến giáp. Cơn đau đôi khi lan lên tai hoặc vùng hàm.

Nghiên cứu trên 150 bệnh nhân tại Peru ghi nhận 26% trường hợp có triệu chứng đau cổ. Theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS), đau vùng trước cổ đôi khi có thể lan lên tai. Người bệnh cũng cần chú ý nếu xuất hiện khối bất thường ở cổ hoặc hạch sưng hai bên.

Tuy nhiên, đau cổ không đồng nghĩa với việc ung thư đã lan rộng. Triệu chứng này cũng có thể xuất phát từ viêm nhiễm hoặc bệnh lý tuyến giáp lành tính. Nếu cơn đau kéo dài, tái diễn hoặc đi kèm khối bất thường, bạn nên đi khám để xác định nguyên nhân.

7 nhóm người dễ mắc ung thư tuyến giáp cần đặc biệt cảnh giác

Không phải ai cũng có nguy cơ mắc ung thư tuyến giáp như nhau. Theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ và Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ, một số yếu tố có thể làm tăng khả năng mắc bệnh. Vì vậy có 7 nhóm người dễ mắc ung thue tuyến giáp và cực kỳ cảnh giác như sau:

- Nữ giới trong độ tuổi từ 30 đến 50 (chiếm khoảng 75% tổng số ca bệnh, cao gấp 3 lần nam giới).

- Người có tiền sử gia đình mắc ung thư tuyến giáp hoặc hội chứng đa u nội tiết di truyền.

- Người từng xạ trị vùng đầu, mặt, cổ từ nhỏ hoặc làm việc trong môi trường phơi nhiễm bức xạ ion hóa.

- Người có chế độ ăn uống thiếu hoặc thừa i ốt kéo dài.

- Người có tiền sử mắc bướu cổ, viêm tuyến giáp tự miễn hoặc nhân giáp lành tính.

- Người thường xuyên thức khuya, căng thẳng tâm lý kéo dài gây rối loạn trục nội tiết.

- Người thừa cân, béo phì và ít vận động thể chất.

Để bảo vệ tuyến giáp khỏe mạnh, mỗi người cần chủ động xây dựng lối sống lành mạnh bằng cách ăn uống cân bằng lượng i ốt, hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, ngủ đủ giấc và giữ tinh thần thư thái.

Bên cạnh đó, bạn nên tập thói quen tự kiểm tra vùng cổ trước gương mỗi tháng bằng cách ngửa cổ, nuốt nước bọt để quan sát xem có khối u hay vết sưng bất thường nào di chuyển theo nhịp nuốt hay không, đồng thời duy trì siêu âm tuyến giáp định kỳ tại bệnh viện từ 6 đến 12 tháng một lần để phát hiện sớm mọi nguy cơ.