Quốc gia Đông Nam Á đầu tiên cấm trẻ dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội

(Ảnh minh họa: Nikkei)

Quy định mới - dự kiến bắt đầu được triển khai từ ngày 28/3/2026 - nhằm bảo vệ trẻ trước những nguy cơ từ môi trường trực tuyến như nội dung khiêu dâm, bắt nạt trên mạng, lừa đảo và tình trạng nghiện Internet.

Bộ trưởng Truyền thông và Các vấn đề Kỹ thuật số Indonesia Meutya Hafid cho biết quy định này sẽ khiến Indonesia trở thành "quốc gia ngoài phương Tây đầu tiên" áp dụng các hạn chế truy cập mạng xã hội phù hợp với độ tuổi trong không gian số.

Theo quy định, các tài khoản mạng xã hội thuộc về trẻ em dưới 16 tuổi trên những nền tảng được đánh giá có rủi ro cao sẽ bị vô hiệu hóa. Các nền tảng nằm trong danh sách này bao gồm YouTube, TikTok, Facebook, Instagram, Threads, X, Bigo Live và Roblox.

Việc thực thi lệnh cấm sẽ được triển khai theo từng giai đoạn cho đến khi tất cả các nền tảng công nghệ tuân thủ đầy đủ các nghĩa vụ liên quan đến bảo vệ trẻ em.

Bộ trưởng Meutya Hafid nhấn mạnh rằng chính phủ buộc phải hành động trong bối cảnh trẻ em đang đối mặt với nhiều mối nguy hiểm ngày càng rõ rệt trên môi trường mạng.

"Trẻ em ngày nay phải đối mặt với nhiều rủi ro như tiếp xúc với nội dung khiêu dâm, bắt nạt trực tuyến, lừa đảo trên mạng và đặc biệt là tình trạng nghiện Internet. Chính phủ cần vào cuộc để phụ huynh không phải đơn độc đối mặt với sức mạnh của các thuật toán", bà nói.

Theo bà Hafid, Indonesia đang đối diện với một "tình trạng khẩn cấp kỹ thuật số", do đó việc hạn chế truy cập mạng xã hội đối với trẻ em được xem là bước đi cần thiết nhằm bảo vệ tương lai của thế hệ trẻ.

Bộ trưởng cũng thừa nhận việc thực thi quy định này sẽ gặp nhiều thách thức, đặc biệt trong bối cảnh hàng chục triệu trẻ em tại Indonesia đang sử dụng Internet.

"Trẻ em có thể phản đối và phụ huynh có thể cảm thấy lúng túng khi phải giải thích cho con cái. Tuy nhiên, đây là bước đi tốt nhất mà chính phủ có thể thực hiện vào thời điểm hiện nay", bà Hafid nói.

Một số chuyên gia công nghệ cho rằng việc áp dụng hạn chế theo độ tuổi đối với mạng xã hội sẽ gặp khó khăn trong thực tế. Ông Bimantoro Kushari Pramono, giảng viên tại Đại học Indonesia, cho biết phần lớn các nền tảng hiện nay chỉ yêu cầu người dùng tự khai báo ngày sinh khi đăng ký tài khoản. "Về mặt kỹ thuật, bất kỳ ai cũng có thể khai báo tuổi lớn hơn tuổi thật để vượt qua hệ thống kiểm tra", ông Pramono nói.

Tuy nhiên, ông Pramono cho rằng quy định mới gửi đi tín hiệu mạnh mẽ rằng chính phủ Indonesia đang yêu cầu các nền tảng công nghệ phải chịu trách nhiệm nhiều hơn đối với những tác động xã hội từ sản phẩm của họ.

Ông nhận định trong dài hạn, chính sách này có thể thúc đẩy các nền tảng phát triển những hệ thống xác minh độ tuổi chặt chẽ hơn và thiết kế môi trường trực tuyến an toàn hơn cho người dùng trẻ.

Trước đó, Bộ Truyền thông và Các vấn đề Kỹ thuật số Indonesia cũng đã đưa ra cảnh báo nghiêm khắc đối với tập đoàn công nghệ Meta do mức độ tuân thủ thấp đối với các quy định kiểm soát nội dung độc hại như tin giả, cờ bạc trực tuyến, phỉ báng và phát ngôn thù hận trên các nền tảng như Facebook, Instagram và WhatsApp.

Theo thống kê của bộ này, Meta mới chỉ xử lý khoảng 28,47% nội dung bị báo cáo liên quan đến cờ bạc trực tuyến và thông tin sai lệch.

Indonesia sẽ trở thành quốc gia đầu tiên tại Đông Nam Á áp dụng biện pháp hạn chế truy cập mạng xã hội đối với trẻ vị thành niên. Trên thế giới, nhiều quốc gia cũng đang xem xét các biện pháp tương tự. Australia đã bắt đầu áp dụng lệnh cấm đối với tài khoản mạng xã hội của trẻ dưới 16 tuổi từ cuối năm 2025, trong khi Liên minh châu Âu, Pháp, Tây Ban Nha và Ấn Độ cũng đang cân nhắc các quy định tương tự nhằm bảo vệ trẻ em trong môi trường số.