Từ ngày 9/2 sắp tới, Nghị định số 340/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước siết chặt trong công tác quản lý thị trường vàng, đặc biệt là hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng miếng và vàng nguyên liệu. Nghị định này quy định rõ các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng, trong đó dành nhiều điều khoản với chế tài nặng nhằm hạn chế giao dịch không phép, mua bán “trao tay” và các hoạt động vàng nằm ngoài hệ thống được kiểm soát.

Ảnh minh họa (Nguồn: Pinterest)
Theo quy định mới, các hành vi như sản xuất, mua bán vàng miếng khi chưa được Ngân hàng Nhà nước cấp phép; xuất khẩu, nhập khẩu vàng nguyên liệu hoặc vàng miếng trái phép; hay tiến hành các hoạt động kinh doanh vàng khác mà không có giấy phép hợp lệ đều bị xếp vào nhóm vi phạm nghiêm trọng. Mức xử phạt đối với các hành vi này dao động từ 300 đến 400 triệu đồng, kèm theo các biện pháp xử lý bổ sung mang tính răn đe.
Ngoài phạt tiền, cơ quan chức năng có quyền tịch thu toàn bộ số vàng liên quan đến vi phạm, đình chỉ hoạt động mua bán vàng miếng, đình chỉ nhập khẩu vàng nguyên liệu, thậm chí thu hồi giấy phép kinh doanh đối với các trường hợp vi phạm nghiêm trọng hoặc tái phạm nhiều lần. Điều này đồng nghĩa với việc vàng miếng được giao dịch không đúng quy định sẽ không còn được coi là tài sản hợp pháp, mà có thể bị thu hồi bất cứ lúc nào khi bị phát hiện.
Bên cạnh đó, Nghị định 340 cũng đưa ra các chế tài cụ thể đối với hình thức thanh toán trong giao dịch vàng. Các giao dịch mua bán vàng, bao gồm cả vàng miếng, có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên trong một ngày nhưng không thực hiện thanh toán qua tài khoản ngân hàng sẽ bị xử phạt từ 10 đến 20 triệu đồng. Ngoài ra, các hành vi không niêm yết công khai giá mua - bán vàng miếng, vàng trang sức, mỹ nghệ; không công bố tiêu chuẩn áp dụng hoặc không ghi nhãn hàng hóa theo đúng quy định cũng bị phạt tiền từ 30 đến 50 triệu đồng.
Người đang nắm giữ vàng miếng hoặc có nhu cầu mua - bán vàng cần đặc biệt thận trọng để tránh rủi ro pháp lý.
Trước hết, việc mua bán vàng miếng chỉ nên thực hiện tại các tổ chức, doanh nghiệp đã được Ngân hàng Nhà nước cấp phép. Các giao dịch phát sinh ngoài hệ thống này, dù diễn ra giữa cá nhân với cá nhân, vẫn có thể bị coi là không hợp pháp và đối mặt nguy cơ bị tịch thu vàng.

Ảnh minh họa (Nguồn: Pinterest)
Bên cạnh yếu tố giấy phép, hình thức thanh toán cũng là vấn đề cần đặc biệt lưu tâm. Với các giao dịch mua - bán vàng có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên trong ngày, việc thanh toán cần được thực hiện qua tài khoản ngân hàng theo đúng quy định. Việc cố tình thanh toán bằng tiền mặt đều tiềm ẩn nguy cơ bị xử phạt hành chính.
Ngoài ra, khi mua các sản phẩm vàng trang sức, mỹ nghệ hoặc các loại vàng khác, người tiêu dùng nên chú ý đến việc niêm yết giá công khai, thông tin nhãn mác và tiêu chuẩn chất lượng được công bố rõ ràng. Đây không chỉ là yêu cầu đối với đơn vị kinh doanh, mà còn là căn cứ quan trọng để người mua bảo vệ quyền lợi của mình khi xảy ra tranh chấp hoặc kiểm tra pháp lý.
Các chuyên gia đánh giá, việc áp dụng Nghị định 340/2025/NĐ-CP sẽ góp phần đưa thị trường vàng vào khuôn khổ minh bạch hơn, hạn chế đầu cơ và giao dịch ngầm, đồng thời thúc đẩy người dân tham gia mua bán vàng qua các kênh chính thức. Trong bối cảnh chính sách đã rõ ràng, việc tuân thủ đúng quy định không chỉ giúp tránh bị phạt tiền, tịch thu vàng mà còn là cách an toàn nhất để bảo toàn giá trị tài sản.
(Tổng hợp)