Cha mẹ nên dạy con 20 quy tắc trên bàn ăn này

Trong văn hóa phương Đông, bàn ăn không chỉ là nơi để cung cấp dinh dưỡng mà còn là "trường học" đầu đời về lễ nghĩa, sự kiềm chế và lòng trắc ẩn. Cha mẹ có trí tuệ cảm xúc (EQ) cao hiểu rằng những thói quen nhỏ khi cầm đũa hay nhai thức ăn sẽ hình thành nên cốt cách và sự tinh tế của trẻ khi bước ra xã hội sau này.

Dạy con quy tắc bàn ăn không phải là gò bó con vào những khuôn mẫu hà khắc, mà là dạy con cách tôn trọng sức lao động và sự hiện diện của những người xung quanh.

Dưới đây là 20 quy tắc vàng mà cha mẹ luôn kiên nhẫn rèn luyện cho con:

1. Mời người lớn tuổi trước khi bắt đầu bữa ăn

Đây là bài học đầu tiên về sự kính trên nhường dưới. Trẻ cần biết quan sát và chờ đợi người lớn tuổi nhất bắt đầu trước khi mình cầm đũa.

2. Không phát ra tiếng nhai nhồm nhoàm

Dạy con khép miệng khi nhai để tránh tạo ra âm thanh khó chịu. Sự lịch thiệp bắt đầu từ việc không làm phiền thính giác của người ngồi cùng.

3. Không dùng đũa, thìa cá nhân để khoắng vào đĩa thức ăn chung

Trẻ cần học cách lấy thức ăn ở phần gần mình nhất, không chọn lựa hay đảo lộn đĩa thức ăn để tìm miếng ngon hơn.

4. Tuyệt đối không chống cằm hay đặt khuỷu tay lên bàn

Tư thế ngồi ngay ngắn thể hiện sự tôn trọng đối với bữa ăn và những người xung quanh, đồng thời giúp việc tiêu hóa tốt hơn.

5. Không dùng thiết bị điện tử trong lúc ăn

Bữa cơm là thời gian dành cho sự kết nối gia đình. Việc rời xa điện thoại giúp trẻ tập trung vào cảm nhận hương vị và giao tiếp với cha mẹ.

6. Cách cầm đũa và thìa đúng chuẩn

Kỹ năng vận động này không chỉ giúp trẻ ăn uống gọn gàng mà còn thể hiện sự chỉn chu trong nếp sống hàng ngày.

7. Không vừa nhai vừa nói

Để tránh việc thức ăn rơi ra ngoài hoặc gây sặc, trẻ cần biết nuốt hết thức ăn trước khi muốn chia sẻ một câu chuyện nào đó.

8. Không gõ bát đĩa bằng đũa thìa

Trong quan niệm dân gian, đây là hành động thiếu may mắn; về mặt lịch sự, nó gây ra những tiếng ồn khó chịu không cần thiết.

9. Biết nói lời cảm ơn sau bữa ăn

Hãy dạy con cảm ơn người đã nấu nướng. Điều này nuôi dưỡng lòng biết ơn đối với sức lao động và sự tận tụy của người thân.

10. Không chê bai món ăn trước mặt người nấu

Dù món ăn không hợp khẩu vị, trẻ cũng cần học cách bày tỏ ý kiến một cách tế nhị hoặc giữ sự im lặng lịch sự để tôn trọng công sức của người khác.

11. Cách dùng khăn giấy và xử lý rác tại bàn

Dạy con lau miệng nhẹ nhàng và để xương, rác gọn gàng vào đĩa riêng thay vì vứt trực tiếp xuống bàn hay sàn nhà.

12. Xin phép khi muốn rời khỏi bàn ăn sớm

Nếu con đã ăn xong trước người lớn, con cần xin phép một cách lịch sự trước khi rời đi để không làm gián đoạn bầu không khí chung.

13. Không cầm bát cơm quá cao hoặc quá thấp

Tư thế cầm bát vừa tầm mắt không chỉ đẹp về mặt hình thể mà còn thể hiện sự tự trọng của người ăn.

14. Tránh để đũa thẳng đứng trong bát cơm

Đây là một điều kiêng kỵ trong văn hóa tâm linh của người Việt, cha mẹ cần giải thích nhẹ nhàng để con ghi nhớ.

15. Không mút đũa hay liếm thìa

Hành động này vừa mất vệ sinh vừa thiếu thẩm mỹ, đặc biệt là khi dùng chung các đĩa thức ăn trên bàn.

16. Biết nhường miếng ngon cho người lớn hoặc người nhỏ hơn

Sự hào sảng và lòng trắc ẩn bắt đầu từ việc không chỉ giữ lấy phần tốt nhất cho riêng mình.

17. Khi ho hoặc hắt hơi phải quay đi chỗ khác

Nếu không kịp rời khỏi bàn, trẻ cần dùng tay hoặc khăn che miệng và quay người đi để đảm bảo vệ sinh cho bữa cơm.

18. Không nên gắp thức ăn vào bát người khác khi chưa biết họ có thích không

Sự quan tâm cần đi kèm với sự tinh tế. Hãy dạy con hỏi ý kiến trước khi muốn gắp thức ăn mời người khác.

19. Giữ gìn vệ sinh khu vực xung quanh chỗ ngồi của mình

Học cách ăn uống gọn gàng, không để thức ăn rơi vãi lung tung là biểu hiện của một người có trách nhiệm với môi trường sống.

20. Biết hỗ trợ dọn dẹp sau khi kết thúc

Giúp đỡ cha mẹ thu dọn bát đĩa sau bữa ăn giúp trẻ hiểu rằng mỗi thành viên đều có trách nhiệm duy trì tổ ấm, không ai là người phục vụ riêng cho ai.

Bàn ăn là nơi hình thành nhân cách

Kỷ luật trên bàn ăn hôm nay chính là bản lĩnh giao tiếp của con ngày mai. Đừng đợi đến khi con lớn mới dạy về lễ nghĩa, bởi thói quen là thứ cần thời gian để thẩm thấu. Khi con biết cách cư xử văn minh trên bàn ăn, con sẽ tự khắc nhận được sự yêu mến và kính trọng từ mọi người xung quanh, mở ra những cơ hội tốt đẹp cho hành trình trưởng thành của mình.