Cha học hết cấp 2 nuôi dạy 6 con thành tài, 5 người là Tiến sĩ trường top thế giới: Cách giáo dục gói gọn trong vài chữ, ai ngẫm cũng thấm

Minh Ánh, Theo Đời sống & Pháp luật 03:30 16/02/2026
Chia sẻ

Từng dang dở giấc mơ đại học, người đàn ông Trung Quốc đã viết tiếp ước mơ ấy bằng một triết lý giáo dục giản dị nhưng phi thường.

Bề dày thành tích kinh ngạc của con cái

Tại 1 làng quê ở thành phố Thụy An, tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc), 1 bác sĩ thôn quê chỉ học hết cấp hai tên Thái Tiếu Vãn đã tạo nên một kỳ tích giáo dục khiến nhiều người phải kinh ngạc. Ông và vợ đã nuôi dạy 6 người con, trong đó 5 người đạt học vị tiến sĩ, 1 người là thạc sĩ, tất cả đều gặt hái được những thành tựu nổi bật trong lĩnh vực chuyên môn của mình.

Cha học hết cấp 2 nuôi dạy 6 con thành tài, 5 người là Tiến sĩ trường top thế giới: Cách giáo dục gói gọn trong vài chữ, ai ngẫm cũng thấm- Ảnh 1.

Bức ảnh đại gia đình ông Thái Tiếu Vãn ngày trước 

Người con trai cả Thái Thiên Văn lấy bằng tiến sĩ tại Đại học Cornell, năm 36 tuổi trở thành giáo sư có biên chế tại Đại học Pennsylvania. Con trai thứ hai Thái Thiên Vũ mới 25 tuổi đã nhận bằng tiến sĩ của Đại học Rochester. Cô con gái út Thái Thiên Tây 18 tuổi theo học bậc tiến sĩ tại Viện Công nghệ Massachusetts, 22 tuổi nhận bằng tiến sĩ của Đại học Harvard, 28 tuổi trở thành phó giáo sư trẻ nhất khoa Thống kê sinh học của ngôi trường danh giá này. Đằng sau những thành tích rực rỡ ấy là cả 1 hành trình giáo dục bền bỉ, thấm đẫm trí tuệ và tình yêu thương của gia đình.

Cuộc đời Thái Tiếu Vãn trải qua không ít thăng trầm. Sau khi đỗ cấp 3, vì vướng vấn đề gia đình nên ông không được đi học. Sau này, nhờ công sức tự học, ông thi đỗ vào khoa Vật lý của Đại học Hàng Châu. Nhưng rồi biến cố lại ập đến: cha qua đời, gia cảnh khó khăn, ông phải bỏ học về nhà đảm đương, trở thành bác sĩ nơi làng quê.

Năm 1967, khi con trai đầu lòng chào đời, ông đổi tên mình thành Thái Tiếu Vãn, với hàm ý “mỉm cười khi về già”, gửi gắm toàn bộ hy vọng chưa trọn của đời mình vào con cái.

Cha học hết cấp 2 nuôi dạy 6 con thành tài, 5 người là Tiến sĩ trường top thế giới: Cách giáo dục gói gọn trong vài chữ, ai ngẫm cũng thấm- Ảnh 2.

Ông Thái Tiếu Vãn 

Quan điểm giáo dục con cái

Quan điểm giáo dục của Thái Tiếu Vãn nằm gọn trong 24 chữ: Giáo dục sớm – Lập chí từ nhỏ – Bồi dưỡng tự học – Dạy làm người trước – Giáo dục hạnh phúc – Yêu thương và giao tiếp.

Ông Thái Tiếu Vãn đặc biệt coi trọng giáo dục sớm. Khi con trai cả còn nằm trong tã, ông đã bắt đầu dạy con bằng những trò chơi đơn giản: chỉ tay vào cằm, vỗ tay theo nhịp, vừa chơi vừa đếm số. Khi mới 8 tháng tuổi, bắt đầu phát âm được, con đã có thể đếm từ 1 đến 5.

“Lập chí từ nhỏ” là điểm then chốt trong giáo dục của ông. Trong căn nhà thuê 32m², ông treo khắp tường chân dung của Newton, Einstein và các nhà khoa học lớn. Ông thường xuyên kể cho các con nghe câu chuyện của những danh nhân này, từ đó khơi dậy khát vọng tri thức của con. Khi các con học trung học, Thái Tiếu Vãn đặc biệt chú trọng rèn luyện năng lực tự học, xem đây là nền tảng quyết định khả năng cạnh tranh lâu dài.

Không những thế, ông còn rất quan tâm đến việc tu dưỡng đạo đức cho con cái. Ông Thái Tiếu Văn thường xuyên cho các con đến thăm hỏi ông bà, tham gia hoạt động công ích, qua đó nuôi dưỡng lòng hiếu thảo và trách nhiệm xã hội. Song song với kỷ luật, ông kiên trì thực hiện “giáo dục hạnh phúc”. Ông sẽ vui chơi cùng các con và tổ chức những chuyến đi ngắn ngày, giúp con cảm nhận niềm vui học tập, thay vì áp lực.

“Yêu thương và giao tiếp” là tiêu chí xuyên suốt hành trình nuôi dạy  con cái. Thái Tiếu Vãn luôn đối thoại bình đẳng, tôn trọng lựa chọn của con. Khi người con trai thứ tư muốn bỏ học để đi học võ, ông không cấm đoán, chỉ yêu cầu con viết bản cam kết chịu trách nhiệm với quyết định của mình. Sau đó, cậu nhận ra mình không hợp theo nghiệp võ nên quay lại tu chí học tập. Ông chia sẻ, tuổi thơ và thiếu niên cần được định hướng đúng, còn khi con đã trưởng thành, cha mẹ nên biết buông tay đúng lúc.

Lan tỏa niềm tin vào sức mạnh của giáo dục

Suốt nhiều năm, dù mưu sinh vất vả, Thái Tiếu Vãn luôn xem vai trò người cha là sự nghiệp lớn nhất đời mình. Khi mọi người xung quanh chưa trọng việc học, ông vẫn kiên định khích lệ các con theo đuổi con đường học vấn. Ngày nay, khi các con đều đã thành đạt, ông thực sự sống đúng với cái tên “Tiếu Vãn” của mình: an nhiên, mãn nguyện.

Không dừng lại ở đó, ông còn lập quỹ khuyến học, hỗ trợ học sinh nghèo hiếu học, tiếp tục lan tỏa niềm tin vào sức mạnh của giáo dục.

Câu chuyện của Thái Tiếu Vãn cho thấy: bất kể xuất thân gia đình hay trình độ học vấn của cha mẹ, chỉ cần có triết lý giáo dục đúng đắn, sự kiên trì và tình yêu thương bền bỉ, mỗi đứa trẻ đều có thể nở rộ theo cách rực rỡ nhất. Đây là bài học sâu sắc, đáng để mọi bậc phụ huynh suy ngẫm và học hỏi.

Theo Sohu

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
Xem theo ngày