2026 có thể là năm thời tiết cực đoan nhất trong lịch sử hiện đại

Tổ chức nghiên cứu khí hậu World Weather Attribution (WWA) vừa đưa ra lời cảnh báo về việc hiện tượng El Nino có thể sẽ quay trở lại trong những tháng tới, biến năm 2026 trở thành một trong những năm có thời tiết cực đoan nhất trong lịch sử hiện đại được ghi nhận. Các nhà khoa học đang bày tỏ sự lo ngại sâu sắc trước nguy cơ thế giới phải đối mặt với tình trạng gia tăng nắng nóng, hạn hán kéo dài và cháy rừng tàn khốc trên phạm vi toàn cầu.

Theo hãng tin CNN, “Đây là một sự thay đổi đáng chú ý so với bản cập nhật tháng trước, vốn nghiêng về điều kiện trung tính - không phải El Niño cũng không phải La Niña mát mẻ hơn - kéo dài cho đến hết tháng Sáu.” Nguyên nhân cốt lõi của sự dịch chuyển này xuất phát từ việc một “vùng nước ấm khổng lồ đã tích tụ ở các vùng biển sâu phía trung tâm và phía đông xích đạo Thái Bình Dương trong những tuần gần đây.”

Kịch bản về một chu kỳ siêu thời tiết

Những dữ liệu thực tế đang cho thấy các điều kiện khí hậu đang ngày càng tạo thuận lợi cho sự hình thành của một đợt El Nino mới. Tuy nhiên, để có thể phát triển thành một hình thái "siêu El Nino" hoặc một đợt El Nino "cực mạnh", vùng xích đạo Thái Bình Dương sẽ cần phải tăng thêm 2 độ C. Đây là một hiện tượng tương đối hiếm gặp trong tự nhiên. Mặc dù vậy, các nhà khoa học nhận định kịch bản này hoàn toàn có thể xảy ra nếu gió tín phong tiếp tục suy yếu, đồng bộ với quá trình tăng nhiệt độ của đại dương. CNN cho biết, hiện tại một số “mô hình máy tính vốn có độ tin cậy cao đang chỉ ra rằng đợt 'siêu El Niño' tiềm năng của năm nay thậm chí có thể trở thành đợt mạnh nhất từng được ghi nhận.”

Nếu một đợt "siêu El Nino" thực sự hình thành vào năm 2026, đây sẽ là hiện tượng đầu tiên xuất hiện kể từ chu kỳ 2015-2016 – giai đoạn được Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) đánh giá là một trong những đợt thiên tai mạnh nhất lịch sử. Trước đó, các đợt siêu El Nino khác cũng từng được ghi nhận vào các giai đoạn 1972-1973, 1982-1983 và 1997-1998.

Những hệ lụy khó lường đối với khí hậu toàn cầu

Rất khó để dự báo một cách chính xác hoàn toàn về việc hiện tượng "siêu El Nino" sẽ tác động đến thời tiết như thế nào. Như trong giai đoạn 2015-2016, đợt siêu El Nino năm đó đã không hề mang lại một mùa đông ẩm ướt hơn mức trung bình tại Nam California, dù đây vốn là một trong những dấu hiệu đặc trưng của nó. Thay vào đó, thế giới sẽ phải đối mặt với một số hệ quả có thể tiên liệu trước một cách tương đối.

Cơ quan NOAA nhận định "rất có thể" năm 2026 sẽ nằm trong số 5 năm nóng nhất lịch sử, ngay cả khi chưa tính đến tác động làm nóng trực tiếp từ El Nino. Khi có thêm sự cộng hưởng của một đợt "siêu El Nino", năm 2026 hoặc năm 2027 có thể sẽ chính thức soán ngôi năm 2024 để trở thành năm nóng nhất từng được ghi nhận trong lịch sử nhân loại.

Bên cạnh đó, các đợt El Nino mạnh cũng có xu hướng đảo lộn hoàn toàn quy luật của mùa bão thông thường, làm giảm bớt số lượng các cơn bão ở vùng biển Caribe và vùng nhiệt đới Đại Tây Dương, nhưng lại khuếch đại chúng ở vùng trung tâm và phía đông Thái Bình Dương. Điều này làm gia tăng các mối đe dọa từ bão nhiệt đới đối với quần đảo Hawaii và vùng Tây Nam nước Mỹ.

Các trạng thái thời tiết cực đoan như siêu hạn hán, lũ lụt, nắng nóng đỉnh điểm hay các đợt rét đậm cũng có khả năng xảy ra cao hơn. Mùa đông có xu hướng ấm hơn ở nửa phía bắc của Bắc Mỹ, nhưng lại lạnh và ẩm ướt hơn ở nửa phía nam, đặc biệt là ở vùng Đông Nam và dọc theo vùng Duyên hải Vịnh Mexico. Ở những nơi khác, hạn hán nghiêm trọng có thể sẽ bủa vây vùng biển Caribe, trong khi Ấn Độ và khu vực Đông Nam Á có nguy cơ phải đối mặt với tình trạng suy giảm lượng mưa của mùa mưa mùa hè.

Dù vậy, bà Michelle L’Heureux, nhà khoa học vật lý tại NOAA chia sẻ với tờ USA Today rằng: “Các hiện tượng El Niño mạnh hơn không đồng nghĩa với việc chắc chắn sẽ gây ra tác động mạnh mẽ; chúng chỉ làm cho một số tác động nhất định có khả năng xảy ra cao hơn.” Chuyên gia này cũng lưu ý thêm rằng hiện tại vẫn còn đủ những yếu tố khó lường, vì vậy nếu một kết quả yếu hơn diễn ra thì đó cũng không phải là điều quá ngạc nhiên đối với giới khoa học.

Nguồn: CNN