Thử thách ăn gỏi cuốn 10kg thưởng liền 5 triệu đồng tại 1 quán ăn TP.HCM: Bác sĩ nói "1 miếng nghẹn có thể chấm dứt cuộc vui"

Gần đây, mạng xã hội xôn xao thông tin một quán cơm ở TPHCM thử thách khách ăn gỏi cuốn 10kg trong vòng 30 phút thưởng 5 triệu đồng, thua phải trả 3 triệu. Chiếc gỏi cuốn này được làm từ 3kg tôm, 3kg thịt, 2kg bún và 2kg rau. Trước thử thách ăn quá nhiều trong thời gian quá ngắn, BS Nguyễn Huy Hoàng (thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam) đã có những chia sẻ cần thiết, giúp người dân có ý thức bảo vệ sức khỏe của chính mình.

Dưới đây là những chia sẻ của BS Nguyễn Huy Hoàng:

Thử thách ăn “siêu to khổng lồ”: Đừng đợi nhập viện mới biết giới hạn dạ dày

Phần thưởng được công bố trước, nhưng cái giá sức khỏe thường chỉ hiện ra sau cuộc chơi. Ép cơ thể tiếp nhận lượng thức ăn khổng lồ trong thời gian ngắn không phải cách chứng minh sức khỏe, mà là hành vi có thể dẫn tới những cấp cứu nguy hiểm.

Một suất ăn đủ cho nhiều người, chiếc đồng hồ đếm ngược, tiếng cổ vũ và khoản tiền thưởng. Những yếu tố ấy có thể biến bàn ăn thành sân khấu, nơi người tham gia cố nuốt thêm dù đã căng bụng, buồn nôn hoặc đau tức.

Điều đáng ngại không nằm ở món ăn có kích thước lớn để chia sẻ. Nguy cơ xuất hiện khi một người bị thúc ép phải ăn hết, ăn nhanh và tiếp tục ăn bất chấp tín hiệu của cơ thể.

Dạ dày có thể giãn, nhưng không thể chứa vô hạn. Tiếng reo hò không làm thành dạ dày bền hơn. Tiền thưởng cũng không giúp đường thở tránh được một miếng thức ăn mắc kẹt.

Khi cảm giác no bị xem là thứ phải đánh bại

Cảm giác no không sinh ra để cản trở cuộc vui. Đó là một phần trong hệ thống điều hòa lượng ăn của cơ thể. Khi dạ dày căng lên, các tín hiệu thần kinh góp phần báo cho não rằng đã đến lúc giảm ăn hoặc dừng lại.

Nhưng trong cuộc thi, tín hiệu ấy dễ bị phớt lờ. Người chơi tiếc công, ngại thua, sợ mất mặt hoặc bị kích thích bởi lời cổ vũ. Từ ăn vì ngon miệng, họ chuyển sang ăn để chịu đựng.

Không có một mức khối lượng áp dụng cho tất cả mọi người để bảo đảm an toàn. Tốc độ ăn, đặc tính thức ăn, lượng nước uống kèm và bệnh nền đều ảnh hưởng đến nguy cơ.

Hoàn thành một lần không phải giấy chứng nhận an toàn cho lần sau. Càng không thể nhìn một video rồi kết luận: người khác làm được, mình cũng làm được.

Một miếng nghẹn có thể chấm dứt cuộc vui

Nguy hiểm có thể xuất hiện trước cả khi dạ dày đầy. Khi chạy đua với thời gian, người chơi dễ nhai qua loa, nuốt miếng lớn, vừa ăn vừa nói hoặc cố nuốt khi đang thở gấp.

Đó là điều kiện làm tăng nguy cơ hóc nghẹn và hít sặc. Nếu thức ăn gây tắc đường thở, người bệnh có thể không nói được, không ho hiệu quả, không thở được, thậm chí mất ý thức.

Lúc ấy, câu “uống nước cho trôi” không còn là lời giúp đỡ. Ép uống, ép nuốt thêm hoặc móc họng mù quáng có thể khiến tình hình nguy hiểm hơn.

Người chứng kiến cần gọi cấp cứu và thực hiện sơ cứu phù hợp. Không tiếp tục quay phim, không đứng chờ xem người chơi có tự vượt qua được hay không.

Đường thở không cần đợi đến kilôgam thức ăn thứ mười mới gặp nguy hiểm. Một miếng mắc sai chỗ đã đủ tạo ra tình huống đe dọa tính mạng.

Dạ dày quá căng không chỉ gây khó tiêu

Đầy bụng sau ăn và giãn dạ dày cấp không phải cùng một mức độ vấn đề. Khi lượng thức ăn được nạp quá lớn trong thời gian ngắn, dạ dày có thể căng giãn nghiêm trọng, gây đau, chướng bụng, buồn nôn hoặc nôn.

Trong những trường hợp nặng, sự căng giãn có thể ảnh hưởng đến tuần hoàn nuôi thành dạ dày. Thiếu máu kéo dài có nguy cơ dẫn tới hoại tử, thủng hoặc vỡ, khiến thức ăn và dịch tiêu hóa tràn vào ổ bụng.

Tất nhiên, đây là những biến chứng hiếm, không phải kết cục của mọi lần ăn quá no. Nhưng hiếm không có nghĩa là có thể đem ra đánh cược.

Dạ dày giãn lớn còn có thể chèn ép các cấu trúc xung quanh, ảnh hưởng đến hô hấp và tuần hoàn trong trường hợp nặng.

Vì vậy, bụng chướng tăng nhanh, đau tăng dần hoặc khó thở sau cuộc thi không nên được giải thích qua loa bằng câu “ăn nhiều thì phải thế”. Đó có thể là thời điểm cần đánh giá y tế khẩn cấp, không phải tiếp tục chịu đựng.

Nôn ra không có nghĩa là đã thoát nguy hiểm

Suy nghĩ “ăn không nổi thì nôn ra” biến một phản ứng của cơ thể thành phương án dự phòng sai lầm.

Nôn mạnh, liên tục có thể gây rách niêm mạc vùng nối thực quản với dạ dày, gọi là hội chứng Mallory-Weiss, thường biểu hiện bằng nôn ra máu.

Nặng hơn, thực quản có thể bị vỡ xuyên thành, gọi là hội chứng Boerhaave, khiến dịch tiêu hóa rò vào lồng ngực. Đau ngực dữ dội sau nôn, khó thở hoặc suy sụp nhanh là những dấu hiệu không được chần chừ.

Người chơi không thể tự phân biệt hai tình trạng này ngay tại bàn ăn. Cũng không thể lấy việc “đã nôn được” làm bằng chứng rằng nguy cơ đã qua.

Chủ động móc họng để tiếp tục ăn hoặc dùng thuốc nhuận tràng để bù trừ không phải kỹ năng thi đấu. Đó là những hành vi có thể tạo thêm tổn thương.

Đừng dùng nước để ép cơ thể nuốt tiếp

Nước thường được dùng như công cụ giúp nuốt nhanh, làm mềm thức ăn hoặc giảm cảm giác nghẹn. Nhưng nước cũng chiếm thể tích trong dạ dày đang căng đầy.

Uống quá nhiều nước trong thời gian ngắn còn có thể gây hạ natri máu. Khi nặng, tình trạng này có thể biểu hiện bằng đau đầu, buồn nôn, lú lẫn, co giật hoặc hôn mê.

Cũng không nên tự dùng baking soda hay cố uống nước có ga để “giải phóng” dạ dày. Sinh thêm khí không làm biến mất khối thức ăn đã nuốt, mà có thể khiến tình trạng căng chướng bụng nặng nề hơn.

Nhịn đói để dành bụng, uống nước để nuốt nhanh, rồi tìm cách nôn sau cuộc thi: chuỗi hành vi ấy không tạo thành một quy trình an toàn. Nó chỉ cho thấy cơ thể đang bị ép phục vụ mục tiêu thắng cuộc.

Cảnh báo phải chính xác, không cần phóng đại

Muốn cảnh báo có sức nặng, trước hết phải nói đúng. Không phải ai thi ăn cũng sẽ vỡ dạ dày, đột tử hoặc chịu tổn thương vĩnh viễn.

Không thể từ một bữa ăn khổng lồ mà kết luận người tham gia chắc chắn mắc đái tháo đường, gan nhiễm mỡ hay liệt dạ dày. Những bệnh lý ấy cần được xem xét trong bối cảnh sức khỏe và thói quen lâu dài.

Tương tự, không nên đánh đồng việc nhịn ăn ngắn ngày ở người khỏe mạnh với hội chứng nuôi ăn lại ở người có nguy cơ dinh dưỡng.

Tuy nhiên, bác bỏ những lời hù dọa không có nghĩa là công nhận cuộc chơi an toàn. Hóc nghẹn, giãn dạ dày cấp, tổn thương do nôn và rối loạn điện giải đã là những lý do đủ nghiêm túc để không khuyến khích hành vi nhồi nhét.

Nếu ăn quá mức lặp lại cùng tự gây nôn, nhịn đói hoặc lạm dụng thuốc nhuận tràng, cần quan tâm đến cả sức khỏe thể chất lẫn hành vi ăn uống. Đừng biến những biểu hiện đáng lo thành nội dung đáng ngưỡng mộ.

Những dấu hiệu không được phép “cố thêm”

Sau khi ăn quá nhiều, cần ngừng ngay và tìm trợ giúp y tế khi xuất hiện:

Không nói được, không thở được hoặc ho không hiệu quả do nghẹn.

Đau bụng hay đau ngực dữ dội, nhất là sau nôn.

Bụng chướng tăng nhanh, nôn liên tục hoặc nôn ra máu.

Khó thở, ngất, lú lẫn, co giật hoặc vã mồ hôi lạnh.

Không có phần thưởng nào đáng để trì hoãn cấp cứu. Không chờ ăn hết. Không chờ quay xong. Không ép người chơi tiếp tục chỉ vì “còn vài miếng nữa”.

Trong khi chờ cấp cứu, không cố cho ăn uống thêm hoặc chủ động gây nôn. Điều trị phụ thuộc tổn thương cụ thể; những biến chứng nặng có thể cần can thiệp khẩn.

Không thể đẩy hết trách nhiệm cho người chơi

Người tham gia có quyền lựa chọn, nhưng cách tổ chức có thể thúc đẩy họ vượt quá giới hạn. Khi phần thưởng chỉ được trao nếu ăn hết, còn bỏ cuộc bị chế giễu, quyết định dừng lại không còn dễ dàng.

Nhà hàng, người dẫn chương trình và người quay nội dung không nên kích tướng người đã có biểu hiện khó chịu. Câu “cố thêm một miếng” có thể vô hại trong lời nói, nhưng không vô hại trong mọi hoàn cảnh.

Cơ sở kinh doanh có thể tạo sức hút bằng phần ăn chia sẻ theo nhóm hoặc trải nghiệm nhiều món với khẩu phần nhỏ. Nếu tổ chức sự kiện ăn uống, cần có người được đào tạo sơ cứu và phương án gọi cấp cứu.

Giấy cam kết không phải biện pháp bảo vệ đường thở hay thành dạ dày.

Một cuộc chơi có thể dừng khi người tham gia đặt đũa xuống. Một biến chứng nặng không biến mất chỉ vì đồng hồ đã hết giờ.

(Nguồn ảnh: Ảnh chụp video)

BS Nguyễn Huy Hoàng