(Ảnh: koreabizwire)
Nhiều vụ việc xảy ra gần đây tiếp tục làm dấy lên lo ngại về sự mất cân đối trong hệ thống chăm sóc y tế sản khoa khẩn cấp, đặc biệt tại các địa phương ngoài khu vực thủ đô Seoul.
Tuần trước, một phụ nữ mang thai 29 tuần tại thành phố Cheongju, tỉnh Bắc Chungcheong, đã phải chuyển tới bệnh viện ở thành phố Busan sau khi hàng chục cơ sở y tế trong khu vực từ chối tiếp nhận do thiếu bác sĩ chuyên khoa và giường hồi sức sơ sinh. Sau hành trình di chuyển hơn 3 giờ bằng trực thăng, thai nhi được xác nhận không qua khỏi.
Cùng thời gian đó, một sản phụ hơn 40 tuổi khác mang thai 26 tuần và bị cao huyết áp cũng phải di chuyển gần 300 km từ thành phố Sejong tới Busan sau khi 52 bệnh viện từ chối tiếp nhận. Người này mất khoảng 6 giờ di chuyển bằng xe cứu thương mới tới được bệnh viện.
Đầu năm nay, tại thành phố Daegu, một phụ nữ mang song thai cũng bị 7 bệnh viện từ chối trước khi được chuyển tới cơ sở y tế gần Seoul. Một em bé tử vong sau sinh, trong khi bé còn lại bị tổn thương não.
Tại Hàn Quốc, tình trạng này được gọi là "lang thang y tế", khi bệnh nhân liên tục bị từ chối điều trị và phải chuyển từ địa phương này sang địa phương khác để tìm bệnh viện phù hợp.
Theo các chuyên gia, nguyên nhân không chỉ xuất phát từ những sự cố riêng lẻ mà phản ánh các vấn đề mang tính cấu trúc kéo dài trong hệ thống y tế.

(Ảnh: Newsis)
Các ca sinh nguy cơ cao đòi hỏi đội ngũ bác sĩ sản khoa chuyên sâu cùng hệ thống chăm sóc tích cực cho trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, nguồn lực này hiện tập trung chủ yếu tại các bệnh viện lớn ở Seoul và khu vực đô thị.
Số liệu của Trung tâm Y tế Quốc gia Hàn Quốc cho thấy 8 trong số 17 khu vực trên cả nước có tỷ lệ sử dụng cơ sở chăm sóc thai sản nguy cơ cao thấp hơn mức trung bình quốc gia. Năm 2023, tỷ lệ trung bình toàn quốc đạt 80,13%, trong khi thành phố Sejong chỉ đạt 44%, tỉnh Bắc Gyeongsang đạt 62,04% và tỉnh Nam Jeolla đạt 66,28%. Một số địa phương khác như Bắc Chungcheong, Nam Chungcheong, Incheon và Gangwon cũng ở dưới mức trung bình.
Tình trạng thiếu bác sĩ sản khoa cũng đặc biệt nghiêm trọng. Tính đến năm 2024, số bác sĩ sản khoa trên 100.000 dân tại nhiều khu vực thấp hơn đáng kể so với mức trung bình toàn quốc.
Trên phạm vi cả nước, Hàn Quốc hiện chỉ có khoảng 0,24 bác sĩ sản khoa trên mỗi 1.000 phụ nữ, tương đương một bác sĩ phụ trách hơn 4.000 người.
Giới chuyên môn cảnh báo sự thiếu hụt này không chỉ ảnh hưởng tới chăm sóc thai kỳ thông thường mà còn làm giảm đáng kể khả năng ứng phó với các tình huống khẩn cấp.
Ngoài áp lực chuyên môn, nhiều bác sĩ cho rằng rủi ro pháp lý cao cũng khiến các cơ sở y tế ngần ngại tiếp nhận ca sinh nguy cơ cao.
Do đặc thù khó lường của quá trình sinh nở, bác sĩ sản khoa có thể đối mặt trách nhiệm hình sự nếu xảy ra biến chứng nghiêm trọng. Điều này dẫn tới tình trạng "y học phòng vệ", trong đó bác sĩ và bệnh viện có xu hướng tránh tiếp nhận các ca bệnh phức tạp nhằm giảm thiểu nguy cơ pháp lý.

(Ảnh: koreabizwire)
Bên cạnh đó, tỷ lệ sinh giảm mạnh trong nhiều năm qua cùng mức chi trả bảo hiểm thấp khiến ngành sản khoa ngày càng kém hấp dẫn về mặt tài chính, nhất là tại các địa phương ngoài đô thị lớn.
Chủ tịch Hiệp hội bác sĩ tỉnh Bắc Chungcheong Yang Seung-duk cho rằng các bác sĩ phải đảm nhận công việc có rủi ro cao nhưng mức thù lao chưa tương xứng, khiến việc thu hút và duy trì nhân lực chuyên khoa ngày càng khó khăn.
Hệ thống chuyển viện khẩn cấp hiện nay cũng bị chỉ trích là thiếu hiệu quả. Do các bệnh viện tự quyết định khả năng tiếp nhận bệnh nhân, lực lượng cấp cứu phải liên hệ từng cơ sở y tế riêng lẻ, dẫn tới mất nhiều thời gian quý giá khi nhiều nơi từ chối.
Nhiều nghị sĩ và chuyên gia đã kêu gọi xây dựng cơ chế điều phối tập trung và mạng lưới chăm sóc sản khoa theo khu vực nhằm bảo đảm xử lý kịp thời các trường hợp khẩn cấp. Trước áp lực dư luận gia tăng, Bộ trưởng Y tế và Phúc lợi Hàn Quốc Jung Eun-kyeong đã gửi lời chia buồn tới gia đình các nạn nhân trong vụ việc tại Cheongju, đồng thời cam kết cải tổ hệ thống chăm sóc thai sản và sơ sinh.
Bộ Y tế Hàn Quốc cho biết sẽ rà soát lại mô hình hoạt động của các trung tâm chăm sóc sản khoa, tăng cường hệ thống theo dõi nguồn lực theo thời gian thực để hỗ trợ chuyển viện nhanh hơn, đồng thời nâng cao phối hợp giữa bệnh viện và lực lượng cứu hộ khẩn cấp 119.
Giới chức Hàn Quốc cũng đang thảo luận với 22 trung tâm chăm sóc thai sản khu vực cùng các hiệp hội chuyên ngành nhằm xây dựng kế hoạch cải cách toàn diện hệ thống sản khoa trong thời gian tới.