Ngày càng nhiều người mắc bệnh tiểu đường, bác sĩ cảnh báo: Đồ ngọt chưa phải “thủ phạm” nguy hiểm nhất, 4 việc này mới đáng lo

Khi nhắc đến bệnh tiểu đường, nhiều người thường nghĩ nguyên nhân đến từ trà sữa, bánh ngọt hay các món nhiều đường. Không ít người tin rằng chỉ cần hạn chế đồ ngọt là có thể tránh xa căn bệnh này. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, đường không phải là nguyên nhân duy nhất, thậm chí không phải yếu tố nguy hiểm nhất dẫn đến tiểu đường tuýp 2. Thực tế, nhiều thói quen rất phổ biến trong cuộc sống mới là những “tác nhân âm thầm” khiến cơ thể dần mất khả năng kiểm soát đường huyết.

Ngồi quá lâu

Làm việc văn phòng nhiều giờ, ít vận động, về nhà lại tiếp tục ngồi xem điện thoại hoặc TV là tình trạng khá phổ biến hiện nay. Tuy nhiên, việc ngồi lâu liên tục có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng sử dụng insulin của cơ thể.

Khi ít vận động, cơ bắp tiêu thụ ít glucose hơn, khiến đường trong máu dễ tăng cao. Đồng thời, lối sống tĩnh tại còn thúc đẩy tích tụ mỡ nội tạng - yếu tố liên quan mật thiết đến kháng insulin và tiểu đường tuýp 2.

Nhiều nghiên cứu cho thấy người có thời gian ngồi kéo dài mỗi ngày có nguy cơ rối loạn chuyển hóa và tiểu đường cao hơn so với nhóm duy trì vận động thường xuyên.

Chế độ ăn thiếu lành mạnh

Đồ ăn nhanh, thực phẩm chiên rán, thức ăn nhiều chất béo bão hòa hay thực phẩm chế biến sẵn đều có thể làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa nếu sử dụng thường xuyên.

Theo chuyên gia dinh dưỡng, chế độ ăn quá nhiều năng lượng nhưng ít chất xơ khiến cơ thể dễ tăng cân, tích mỡ và giảm độ nhạy insulin. Ngoài ra, nước ngọt có đường, trà sữa, bánh kẹo hay các món tráng miệng nhiều đường vẫn là nhóm thực phẩm cần hạn chế vì có thể làm đường huyết tăng nhanh.

Điều quan trọng không chỉ là “ăn ngọt” mà còn là tổng thể chế độ ăn: quá nhiều tinh bột tinh chế, ít rau xanh, thiếu protein lành mạnh và ăn uống mất cân bằng trong thời gian dài.

Thiếu ngủ kéo dài

Ngủ ít hơn nhu cầu cơ thể trong thời gian dài không chỉ khiến cơ thể mệt mỏi mà còn làm rối loạn hormone chuyển hóa.

Các nghiên cứu cho thấy thiếu ngủ có thể làm giảm độ nhạy insulin, khiến cơ thể khó kiểm soát đường huyết hơn. Đồng thời, người ngủ không đủ giấc thường dễ thèm đồ ngọt, ăn nhiều hơn và tăng cân nhanh hơn.

Việc thức khuya thường xuyên, ngủ dưới 6 tiếng mỗi đêm hoặc chất lượng giấc ngủ kém đều có thể làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường tuýp 2.

Căng thẳng kéo dài

Ít người nhận ra rằng stress kéo dài cũng ảnh hưởng mạnh đến chuyển hóa. Khi cơ thể liên tục căng thẳng, hormone cortisol tăng cao có thể làm đường huyết tăng và giảm hiệu quả hoạt động của insulin.

Ngoài ra, nhiều người có xu hướng ăn uống mất kiểm soát khi áp lực tâm lý lớn, đặc biệt là tìm đến đồ ngọt hoặc thức ăn giàu năng lượng như một cách giải tỏa cảm xúc. Vì vậy, quản lý căng thẳng cũng là một phần quan trọng trong phòng ngừa tiểu đường.

Làm gì để giảm nguy cơ mắc tiểu đường?

Các chuyên gia cho rằng phần lớn trường hợp tiểu đường tuýp 2 có thể phòng ngừa hoặc trì hoãn nếu duy trì lối sống lành mạnh từ sớm.

Để giảm nguy cơ mắc tiểu đường, bác sĩ khuyến nghị nên duy trì lối sống lành mạnh và ổn định trong thời gian dài. Chế độ ăn cần cân bằng hơn, ưu tiên rau xanh, thực phẩm giàu chất xơ và hạn chế đồ uống có đường, thức ăn nhanh hay thực phẩm chế biến sẵn. Bên cạnh đó, mỗi người nên duy trì vận động đều đặn với ít nhất 150 phút tập thể dục mỗi tuần để hỗ trợ kiểm soát cân nặng và cải thiện độ nhạy insulin.

Ngoài ăn uống và vận động, giấc ngủ cũng đóng vai trò quan trọng. Việc ngủ đủ 7-8 tiếng mỗi đêm giúp cơ thể duy trì hoạt động chuyển hóa ổn định và hạn chế nguy cơ rối loạn đường huyết. Đồng thời, kiểm soát căng thẳng, giữ tinh thần thư giãn và tránh áp lực kéo dài cũng là yếu tố cần thiết để bảo vệ sức khỏe chuyển hóa và phòng ngừa tiểu đường.

Ngoài ra, những người có yếu tố nguy cơ như thừa cân, tiền sử gia đình mắc tiểu đường, ít vận động hoặc huyết áp cao nên kiểm tra đường huyết định kỳ để phát hiện sớm bất thường.

Theo Toutiao