Lời khuyên cho người thuê nhà dài hạn

Nhắc đến chuyện thuê nhà, không ít người thường chỉ nghĩ đến việc mỗi tháng trả bao nhiêu tiền, phòng rộng bao nhiêu m2, có nội thất hay không. Tuy nhiên, với người thuê dài hạn, khoản tiền thực sự phải bỏ ra để duy trì cuộc sống không chỉ nằm trên hóa đơn tiền nhà. Một căn phòng rẻ hơn nhưng xa chỗ làm, nóng bí hoặc khiến người thuê phải di chuyển nhiều có thể khiến tổng chi phí mỗi tháng cao hơn đáng kể.

Vì vậy, thay vì chỉ cố tìm căn nhà có giá thuê thấp nhất, người đi thuê có thể thử nhìn bài toán này theo hướng rộng hơn.

1. Đừng chọn căn nhà rẻ nhất, hãy chọn căn có “tổng chi phí sống” hợp lý

Giá thuê là khoản dễ nhìn thấy nhất nhưng chưa chắc là khoản lớn nhất. Một căn nhà 5 triệu đồng/tháng có thể đi kèm 1 triệu đồng tiền điện, nước, phí dịch vụ, gửi xe và thêm 1,5 triệu đồng tiền xăng hoặc taxi vì cách nơi làm việc quá xa. Khi đó, số tiền thực tế để duy trì cuộc sống ở căn nhà này đã lên tới 7,5 triệu đồng.

Trong khi đó, một căn nhà 6 triệu đồng nhưng gần công ty, phí sinh hoạt thấp và có thể đi bộ hoặc chạy xe vài phút có khi lại giúp tiết kiệm nhiều hơn. Chưa kể thời gian di chuyển cũng là một loại “chi phí” mà người thuê thường bỏ qua. Mỗi ngày bớt một giờ đi đường đồng nghĩa với khoảng 20-25 giờ mỗi tháng được trả lại cho việc nghỉ ngơi, tập luyện, làm thêm hoặc đơn giản là sống thoải mái hơn.

2. Đừng ngại trả thêm tiền cho những thứ giúp bạn tiết kiệm thời gian

Với người đi làm, thời gian đôi khi đáng giá hơn vài trăm nghìn tiền thuê nhà. Một căn hộ có máy giặt, thang máy, chỗ gửi xe thuận tiện, gần siêu thị hoặc gần nơi làm việc có thể có giá cao hơn, nhưng lại giảm rất nhiều thời gian và công sức trong sinh hoạt hàng ngày.

Điều này đặc biệt đáng cân nhắc với người thường xuyên làm việc nhiều giờ. Nếu một căn nhà giúp rút ngắn quãng đường đi làm, giảm thời gian xếp hàng, giặt giũ, mua đồ hoặc di chuyển, khoản tiền chênh lệch không đơn thuần là “tiền thuê nhà đắt hơn”. Nó có thể được xem như khoản chi để mua lại thời gian.

Tất nhiên, không phải tiện ích nào cũng đáng tiền. Câu hỏi nên đặt ra là: “Thứ này có thực sự được sử dụng thường xuyên không?”. Nếu có, khoản tiền thêm có thể hợp lý; nếu chỉ để có cảm giác căn nhà sang hơn, rất dễ biến thành khoản chi lãng phí.

3. Đừng mua quá nhiều đồ chỉ vì nghĩ mình sẽ ở lâu

Một trong những cái bẫy của việc thuê nhà là càng ở lâu, người thuê càng dễ tích đồ. Một chiếc bàn lớn, tủ quần áo cồng kềnh, máy móc gia dụng, đồ trang trí... ban đầu có thể khiến căn nhà dễ chịu hơn nhưng đến lúc chuyển đi, chính chúng lại trở thành vấn đề.

Người thuê nên cân nhắc kỹ những món đồ có giá trị lớn nhưng khó di chuyển. Nếu thường xuyên thay đổi nơi ở, những khoản mua sắm này không chỉ tốn tiền mà còn tạo thêm chi phí vận chuyển, thanh lý hoặc bỏ lại.

Một cách thực tế là ưu tiên những món đồ có thể mang sang căn nhà tiếp theo và phục vụ lâu dài. Với những món chỉ phù hợp với kích thước hoặc thiết kế của căn nhà hiện tại, nên cân nhắc thuê, mua đồ cũ hoặc trì hoãn thay vì mua ngay.

4. Hãy xem hợp đồng thuê nhà như một “kế hoạch tài chính”, không chỉ là thủ tục

Tiền cọc, thời hạn thuê, điều kiện lấy lại cọc, thời điểm tăng giá, phí phạt khi trả nhà sớm và trách nhiệm sửa chữa đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến số tiền người thuê thực sự bỏ ra.

Ví dụ, một căn nhà có giá thuê hấp dẫn nhưng yêu cầu hợp đồng 2 năm và mất phần lớn tiền cọc nếu rời đi sớm có thể không phù hợp với người chưa chắc chắn về công việc hoặc kế hoạch sống. Ngược lại, hợp đồng linh hoạt hơn đôi khi đáng để trả thêm một khoản nhỏ mỗi tháng vì nó giúp người thuê giữ được khả năng thay đổi.

Trước khi ký, người thuê nên quy đổi các điều khoản này thành tiền cụ thể. Biết mình có thể mất bao nhiêu nếu chuyển nhà sớm sẽ thực tế hơn nhiều so với việc chỉ nhìn vào giá thuê hàng tháng.

5. Đừng để tiền cọc trở thành lý do khiến bạn tiếp tục ở một căn nhà không còn phù hợp

Đây là một dạng “chi phí chìm” khá dễ gặp. Người thuê đã bỏ ra một khoản tiền cọc nên có xu hướng cố ở tiếp để “không mất tiền”. Nhưng nếu căn nhà không còn phù hợp với công việc, thu nhập hoặc nhu cầu sống, việc tiếp tục trả tiền hàng tháng chỉ để tránh mất khoản cọc ban đầu có thể khiến tổng thiệt hại lớn hơn.

Chẳng hạn, nếu chuyển sang nơi khác giúp giảm 1 triệu đồng mỗi tháng tiền thuê và đi lại, khoản tiết kiệm sau vài tháng có thể bù lại phần tiền cọc bị mất. Vì vậy, khi cân nhắc chuyển nhà, nên tính tổng chi phí từ thời điểm hiện tại trở đi thay vì chỉ tiếc khoản tiền đã bỏ ra.

Người thuê nhà có một lợi thế mà người sở hữu nhà không có: khả năng thay đổi nơi ở tương đối linh hoạt. Nhưng lợi thế này chỉ thực sự tồn tại nếu người thuê không bị phụ thuộc vào một căn nhà quá đắt hoặc một khoản cọc quá lớn.

Có một khoản tiền dự phòng đủ để trả tiền thuê, chuyển nhà, mua sắm những thứ thiết yếu và duy trì cuộc sống trong vài tháng sẽ giúp người thuê bớt bị động khi công việc hoặc hoàn cảnh thay đổi.

Suy cho cùng, thuê nhà không nhất thiết đồng nghĩa với “chưa đủ tiền để mua nhà”. Với nhiều người, đây đơn giản là một lựa chọn để giữ sự linh hoạt: có thể sống gần nơi làm việc, thay đổi thành phố, dành tiền cho những mục tiêu khác hoặc chờ đến khi tài chính phù hợp với việc mua nhà.

Vì vậy, bài toán quan trọng nhất không phải là làm sao thuê được căn nhà rẻ nhất, mà là làm sao để tiền thuê không lấy mất quá nhiều sự chủ động của mình. Một căn nhà tốt là nơi khiến cuộc sống thuận tiện hơn, chứ không phải nơi khiến mỗi ngày nhận lương lại bắt đầu bằng câu hỏi: “Tháng này còn đủ tiền không?”.