Bạn có thể sống thiếu Ajinomoto nhưng hãng chip thì không: Ngành AI Nhật Bản đang phụ thuộc vào công ty bồn cầu và bột ngọt

Một nhà sản xuất bồn cầu và một tập đoàn gia vị thực phẩm đang trở thành những cái tên thắng lớn tại Nhật Bản nhờ sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI). Toto, thương hiệu nổi tiếng với các dòng bồn cầu thông minh (bidet), đang thu hút sự chú ý của giới đầu tư nhờ việc sản xuất các linh kiện then chốt cho chip nhớ. Trong khi đó, gã khổng lồ thực phẩm Ajinomoto lại là đơn vị sản xuất vật liệu cách điện dùng trong đóng gói bán dẫn tiên tiến.

Cơn sốt AI không chỉ nâng tầm các nhà sản xuất chip hay các tập đoàn công nghệ lớn. Tại Nhật Bản, dòng vốn đang chảy vào cả một doanh nghiệp thiết bị vệ sinh và một đế chế gia vị. Khi nhu cầu về chip AI tăng vọt, các nhà đầu tư đang đổ xô vào những công ty nằm trong chuỗi cung ứng bán dẫn - ngay cả khi họ được biết đến nhiều hơn qua phòng tắm hay nước dùng nấu súp.

Chiến thắng của Toto và Ajinomoto

Toto - biểu tượng của thiết bị vệ sinh cao cấp - đã lọt vào tầm ngắm của các nhà đầu tư nhờ sản xuất mâm cặp tĩnh điện (electrostatic chucks). Đây là thành phần cực kỳ quan trọng được sử dụng trong quy trình sản xuất chip nhớ NAND.

Giá chip nhớ đã tăng mạnh trong những tháng gần đây nhờ nhu cầu liên quan đến AI. Tuần trước, quỹ đầu tư Palliser Capital có trụ sở tại Anh đã gọi Toto là "cái tên hưởng lợi từ chip nhớ AI bị định giá thấp và bị bỏ qua nhiều nhất". Sau khi có tin Palliser Capital đã nắm giữ cổ phần và thúc đẩy Toto quảng bá mảng linh kiện chip, cổ phiếu của hãng đã tăng hơn 5%. Tính chung trong năm qua, giá trị cổ phiếu Toto đã tăng hơn 54%.

Câu chuyện tương tự cũng xảy ra với Ajinomoto. Vốn nổi tiếng với gia vị umami và các loại cốt súp, Ajinomoto hiện đã trở thành một nhân tố hạ tầng AI đầy tiềm năng. Công ty này sản xuất một loại vật liệu cách điện đặc biệt được sử dụng trong đóng gói chip bán dẫn thế hệ mới. Báo cáo tài chính mới nhất của Ajinomoto cho thấy sự tăng trưởng mạnh mẽ vượt ra ngoài mảng kinh doanh thực phẩm cốt lõi.

Trong 9 tháng kết thúc vào tháng 12, lợi nhuận ròng của hãng tăng 8,9%, trong khi lợi nhuận hoạt động tăng 5,6% so với cùng kỳ năm ngoái. Theo thông báo kết quả kinh doanh hồi tháng 2, mức tăng này có sự đóng góp đáng kể từ phân khúc "Chăm sóc sức khỏe và các mảng khác" - bao gồm cả vật liệu điện tử dùng cho bán dẫn. Sau khi công bố báo cáo, cổ phiếu Ajinomoto đã tăng 13%, nâng tổng mức tăng trưởng trong năm qua lên hơn 56%.

Dòng vật liệu cách điện dạng màng (Ajinomoto Build-up Film - ABF) của tập đoàn này không chỉ là một mảng kinh doanh phụ mà đang nắm giữ tới 95% thị phần toàn cầu. Đây là tiêu chuẩn công nghiệp cho các chất nền bán dẫn được sử dụng bởi những người khổng lồ như TSMC và Samsung. Điều vô lý nhưng có thật là một công ty thành lập từ năm 1907 để bán bột ngọt lại đang nắm giữ "long mạch" của những con chip AI hiện đại nhất thế giới.

Quỹ đầu tư Palliser Capital chỉ ra rằng vật liệu ABF chỉ chiếm chưa đầy 0,1% giá bán của một con chip AI cao cấp. Chính vì tỷ lệ này quá nhỏ nên Ajinomoto có quyền lực cực lớn trong việc tăng giá mà không làm ảnh hưởng đến doanh số bán chip cuối cùng. Palliser thậm chí còn thúc giục Ajinomoto tăng giá thêm 30% cho loại vật liệu này để tối ưu hóa lợi nhuận, vì ngay cả khi tăng giá mạnh, nó vẫn không làm các trung tâm dữ liệu bận tâm.

Hiện tại, cổ phiếu của Ajinomoto đang được giao dịch ở mức gấp khoảng 30 lần thu nhập, trong khi các khách hàng trực tiếp của họ (những công ty sản xuất chip) có mức định giá lên tới 40 lần. Giới tài chính tin rằng khi Ajinomoto minh bạch hơn về mảng kinh doanh chip, giá trị vốn hóa của họ sẽ còn bùng nổ mạnh mẽ hơn nữa, thoát khỏi cái bóng của một công ty thực phẩm thuần túy.

Không phải ai cũng thành công

Tuy nhiên, không phải tất cả các công ty phi công nghệ đều hưởng lợi đồng đều từ làn sóng này. Daikin, thương hiệu điều hòa không khí hàng đầu thế giới, vốn cung cấp các vật liệu hóa học độ tinh khiết cao cho sản xuất bán dẫn, vừa phải cắt giảm dự báo tăng trưởng. Công ty dẫn ra những bất ổn về thuế quan của Mỹ là yếu tố kìm hãm nhu cầu. Daikin đã hạ dự báo lợi nhuận hoạt động khoảng 5% xuống còn 413 tỷ Yên (khoảng 65.667 tỷ đồng) cho năm tài chính kết thúc vào tháng 3.

"Lợi nhuận hoạt động bị ảnh hưởng đáng kể do sự sụt giảm nhu cầu bán dẫn, giảm 44,6% so với cùng kỳ năm ngoái xuống còn 18,102 tỷ Yên (khoảng 2.878 tỷ đồng)", Daikin cho biết trong báo cáo tài chính tháng 2.

Công ty bổ sung rằng mặc dù đã nỗ lực thâm nhập vào lĩnh vực trung tâm dữ liệu, doanh số bán polyme flo vẫn giảm do sự trì trệ của thị trường xây dựng tại Mỹ, Trung Quốc và sự phục hồi chậm chạp của nhu cầu bán dẫn nói chung. Daikin dự định sẽ giảm thiểu tác động này thông qua việc tăng giá sản phẩm và cắt giảm chi phí. Cổ phiếu của Daikin cũng đã ghi nhận sự sụt giảm sau thông tin này.

Nguồn: Business Insider