Bức tranh dài 7 mét, hơn 120 tác phẩm và những họa sĩ từ lớp 3 đến ngoài 60: Văn Miếu có gì dịp 2/9?

Không cần rời Hà Nội, kỳ nghỉ Quốc khánh năm nay vẫn có thể trở thành một chuyến “du lịch” đặc biệt: đi qua những lát cắt lịch sử, gặp lại ký ức của một thời và ngắm di sản Việt Nam dưới góc nhìn mới.

Nếu trước đây bảo tàng hay triển lãm thường gắn với những chuyến tham quan mang tính tìm hiểu, thì giờ đây, nhiều không gian văn hóa đã được kể lại bằng ngôn ngữ gần gũi hơn, từ nghệ thuật đương đại, hình ảnh, sắp đặt đến các hoạt động trải nghiệm. Dịp 2/9 vì thế cũng là lúc thích hợp để dành vài giờ chậm lại, tìm hiểu những câu chuyện phía sau các hiện vật, tác phẩm và di sản quen thuộc.

Dưới đây là một số điểm đến đang có triển lãm, trưng bày đáng chú ý trong dịp Quốc khánh năm nay.

“Ký ức những năm tháng không quên” – Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam

Từ 25/8 đến 8/9/2026, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam giới thiệu hơn 50 tác phẩm hội họa, đồ họa và điêu khắc, đưa người xem trở về những năm 1950-1980 – giai đoạn đất nước vừa kháng chiến, vừa khôi phục kinh tế và bắt tay xây dựng cuộc sống mới.

Không gian triển lãm không chỉ có những hình ảnh lớn về công trường, nhà máy hay những năm tháng vừa sản xuất vừa chiến đấu, mà còn ghi lại nhiều khoảnh khắc đời thường: người nông dân trên đồng ruộng, công nhân trong nhà máy, những bữa cơm ngoài đồng hay hình ảnh người dân học tập.

Các tác phẩm như “Việt Bắc (đắp đường)” của Đào Đức, “Tiếp vận Tây Nguyên” của Nguyễn Như Huân, “Lao động vì miền Nam” của Thanh Ngọc và Trọng Cát... cho thấy một thời kỳ mà lao động không chỉ để tạo ra cuộc sống mới mà còn gắn với tinh thần trách nhiệm và khát vọng thống nhất đất nước.

Bên cạnh đó là những tác phẩm về người công nhân như “Tổ lắp ráp nhà máy đóng tàu Hải Phòng”, “Công nhân mỏ” hay những hình ảnh giản dị trong “Đưa cơm ra đồng”, “Bé cho gà ăn”. Từ những câu chuyện rất đời thường, triển lãm gợi lại các giá trị như tinh thần lao động, sự sẻ chia, trung thực và ý chí vươn lên.

Đây cũng là điểm khiến triển lãm không đơn thuần là một cuộc trưng bày mỹ thuật cũ. Mỗi tác phẩm giống như một lát cắt của đời sống, giúp thế hệ hôm nay hình dung rõ hơn về một Việt Nam từng đi qua nhiều khó khăn nhưng luôn hướng về phía trước.

“Ngàn năm di sản” – Văn Miếu - Quốc Tử Giám

Nếu muốn tìm một không gian vừa có nghệ thuật, vừa đậm chất di sản, “Ngàn năm di sản” tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám là một lựa chọn đáng cân nhắc.

Triển lãm diễn ra từ 8/8 đến 25/9/2026, giới thiệu hơn 120 tác phẩm của 50 tác giả, trải rộng từ học sinh lớp 3 đến các họa sĩ trên 60 tuổi. Sơn mài, lụa, tranh dó, khắc gỗ, màu nước, gouache... được sử dụng để kể lại vẻ đẹp của Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội và những giá trị văn hóa Việt Nam bằng góc nhìn đương đại.

Một trong những điểm nhấn là tác phẩm “Vinh quy bái tổ” có kích thước 2,5 x 7 m được thực hiện hoàn toàn thủ công, cùng hệ thống vải ngũ hành tái hiện họa tiết, kiến trúc và đời sống di sản Việt Nam. Triển lãm cũng dành không gian cho tác phẩm của 15 họa sĩ nhí, mang đến góc nhìn hồn nhiên hơn về Văn Miếu và các biểu tượng văn hóa.

Không chỉ đứng xem tranh, khách tham quan còn có thể tham gia các workshop như khắc gỗ, màu nước, gouache, sơn mài và nhiều hoạt động trải nghiệm khác.

“Tâm son, chí thép” – Di tích Nhà tù Hỏa Lò

Dịp Quốc khánh cũng là thời điểm thích hợp để ghé Hỏa Lò và nghe lại những câu chuyện về những con người đã góp phần xây dựng, bảo vệ đất nước trong những giai đoạn đặc biệt.

Trưng bày “Tâm son, chí thép” do Ban Quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò thực hiện, giới thiệu câu chuyện về 9 cán bộ Công an nhân dân có những đóng góp quan trọng trong quá trình xây dựng lực lượng, đấu tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ an ninh Tổ quốc.

Trong số đó có ông Lê Giản – Tổng Giám đốc đầu tiên của Nha Công an Việt Nam; ông Trần Quốc Hoàn – Bộ trưởng đầu tiên của Bộ Công an; Thiếu tướng Phan Trọng Tuệ – Tư lệnh đầu tiên của lực lượng Công an nhân dân vũ trang (nay là Bộ đội Biên phòng); Đại tướng Mai Chí Thọ – Đại tướng đầu tiên của Công an nhân dân Việt Nam; ông Nguyễn Tạo – người có nhiều đóng góp cho ngành Tình báo Công an nhân dân; ông Hoàng Hữu Kháng – người từng làm cận vệ của Chủ tịch Hồ Chí Minh và được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân; cùng Thiếu tướng Nguyễn Đức Minh – người có nhiều đóng góp trong hoạch định chiến lược phát triển ngành Công an thời kỳ đổi mới.

Điểm đáng chú ý là trưng bày không chỉ sử dụng tư liệu, hiện vật mà còn có hoạt cảnh tái hiện câu chuyện về người chiến sĩ trẻ Trần Bình - người bị bắt, giam và tra tấn nhưng vẫn giữ vững khí tiết cho đến những phút cuối. Qua đó, “Tâm son, chí thép” nhấn mạnh sự tiếp nối giữa những thế hệ đã hy sinh, giữ gìn Tổ quốc và những người đang góp phần bảo vệ cuộc sống bình yên hôm nay.

“Rạng rỡ non sông Việt Nam” – Nhà Triển lãm 93 Đinh Tiên Hoàng

Diễn ra từ 28/8 đến 6/9/2026 tại Nhà Triển lãm số 93 Đinh Tiên Hoàng, phường Hoàn Kiếm, “Rạng rỡ non sông Việt Nam” là một trong những triển lãm ảnh đáng chú ý nhất trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 81 năm Quốc khánh.

Triển lãm đưa hình ảnh đất nước, con người và những thành tựu của Việt Nam đến gần công chúng qua ngôn ngữ nhiếp ảnh. Đặc biệt, vị trí ngay khu vực Hồ Gươm giúp nơi đây khá thuận tiện để kết hợp tham quan với một vòng phố cổ, các hoạt động văn hóa dịp lễ hoặc ngắm không khí Quốc khánh tại trung tâm thành phố.

Không gian Nghệ thuật Thủ công đương đại – 61 Tràng Tiền

Nếu đã quen với những bảo tàng và triển lãm lịch sử, có thể đổi không khí bằng một điểm đến thiên về nghệ thuật, thiết kế và thủ công.

Không gian Nghệ thuật Thủ công đương đại tại 61 Tràng Tiền diễn ra từ 26/8 đến 15/9/2026, giới thiệu những giá trị của nghề thủ công qua góc nhìn sáng tạo đương đại. Không gian này nằm trong chuỗi hoạt động văn hóa của Hà Nội nhân dịp Quốc khánh, cùng với khu trưng bày sản phẩm sáng tạo từ các làng nghề truyền thống tại 45 Tràng Tiền.

Thay vì chỉ nhìn thủ công truyền thống như những sản phẩm mang tính lưu giữ, các hoạt động lần này hướng tới việc kết nối nghề truyền thống với sáng tạo hiện đại, qua đó cho thấy chất liệu, kỹ thuật và tinh thần của làng nghề vẫn có thể bước vào đời sống đương đại theo những cách mới.

Nếu muốn đi nhiều điểm trong một buổi, khu vực 45–61 Tràng Tiền khá thuận tiện để kết hợp với triển lãm ảnh tại 93 Đinh Tiên Hoàng, sau đó tiếp tục dạo quanh Hồ Gươm và phố cổ.

Dịp Quốc khánh, những triển lãm này không chỉ mang đến thêm lựa chọn vui chơi cho người dân Hà Nội mà còn là dịp để mỗi người dành chút thời gian nhìn lại những câu chuyện đã làm nên diện mạo đất nước hôm nay. Từ những tác phẩm ghi lại một thời gian khó, những câu chuyện về người đi trước đến các cách tiếp cận di sản bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại, mỗi không gian đều mang đến một góc nhìn riêng về lịch sử và văn hóa Việt Nam.

Nếu chưa có kế hoạch cho kỳ nghỉ 2/9, một vòng triển lãm giữa lòng Hà Nội có thể là lựa chọn vừa nhẹ nhàng, vừa ý nghĩa, đặc biệt khi nhiều chương trình vẫn kéo dài sau Quốc khánh.