Bệnh viện Bạch Mai hội chẩn khẩn cấp cứu chữa 7 nạn nhân ngộ độc khí clo: Hai ca rất nặng, một người phải can thiệp ECMO
Sau sự cố phát tán khí clo tại xã Thượng Phúc (Hà Nội) sáng 19/10, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận điều trị 7 người, trong đó hai trường hợp rất nặng, một ca phải hỗ trợ oxy hóa máu qua màng ngoài cơ thể (VV-ECMO). Giám đốc Bệnh viện chỉ đạo hội chẩn toàn viện khẩn cấp, tập trung nguồn lực cứu chữa các nạn nhân.
Hội chẩn khẩn cấp, huy động đa chuyên khoa cứu người
Khoảng 6 giờ ngày 19/10, tại khu vực Đình Tổ, xã Thượng Phúc, Hà Nội, xảy ra sự cố liên quan đến bình chứa hóa chất phế thải tại một cơ sở thu gom phế liệu trong khu dân cư. Khí độc phát tán khiến nhiều người xuất hiện cay mắt, ho, buồn nôn, tức ngực và khó thở. Trong ngày, Bệnh viện Đa khoa Thường Tín đã tiếp nhận 42 trường hợp, tiến hành cấp cứu, phân loại và chuyển những ca nặng đến tuyến chuyên sâu.
Ngay khi nhận được thông tin, Bệnh viện Bạch Mai phối hợp với Bệnh viện Đa khoa Thường Tín tư vấn chuyên môn, điều phối, tiếp nhận và cấp cứu người bệnh. Trước diễn biến nghiêm trọng, PGS.TS Đào Xuân Cơ (Giám đốc Bệnh viện) đã chỉ đạo tổ chức hội chẩn toàn viện khẩn cấp, huy động tối đa nguồn lực chuyên môn, trang thiết bị và các phương tiện hồi sức để cứu chữa nạn nhân.
Cuộc hội chẩn chuyên môn do PGS.TS Nguyễn Văn Chi chủ trì với sự tham gia của các chuyên khoa Chống độc, Hồi sức tích cực, Hô hấp, Mắt, Thần kinh, Nhi khoa, Chẩn đoán hình ảnh, Xét nghiệm cùng các đơn vị liên quan. Hội đồng đánh giá từng trường hợp, thống nhất phương án điều trị và phối hợp theo dõi liên tục, đặc biệt đối với các ca có nguy cơ suy hô hấp tiến triển.
Mục tiêu ưu tiên là bảo đảm chức năng sống, kiểm soát hô hấp và tuần hoàn, xử trí sốc, hạn chế tổn thương cơ quan và các biến chứng muộn. Các phương án thở máy, ECMO, lọc máu và chăm sóc chuyên khoa được cân nhắc theo tình trạng cụ thể, không áp dụng một phác đồ cứng nhắc cho tất cả người bệnh.
Hai ca rất nặng, một người phải can thiệp VV-ECMO
Trường hợp nguy kịch nhất là người đàn ông 50 tuổi, làm nghề thu mua phế liệu, được ghi nhận có tiếp xúc trực tiếp với bình chứa hóa chất. Sau khi hít phải khí độc, người bệnh khó thở dữ dội, ý thức chậm dần. Khi chuyển đến Trung tâm Chống độc, người bệnh đã suy hô hấp nặng, tổn thương phổi cấp lan tỏa hai bên, tụt huyết áp và sốc.
Chiều tối 19/10, người bệnh được chuyển đến Trung tâm Hồi sức tích cực để triển khai VV-ECMO. Hội đồng chuyên môn thống nhất tiếp tục thở máy, hỗ trợ ECMO, kiểm soát huyết động và chỉ định lọc máu. Người bệnh bị tổn thương nghiêm trọng ở thanh quản, khí quản, phế quản và phổi, kèm suy đa phủ tạng; tiên lượng rất xấu, nguy cơ tử vong cao.
Nhân viên y tế Bệnh viện Bạch Mai tích cực hồi sức cho người bệnh ngộ độc khí clo.
Một người đàn ông 37 tuổi, cũng tiếp xúc trực tiếp với bình chứa khí, nhập viện trong tình trạng khó thở, tím tái. Kết quả thăm khám cho thấy tổn thương cả đường hô hấp trên và dưới, tổn thương phổi cấp, đồng thời bỏng kết mạc và giác mạc độ II ở hai mắt. Người bệnh đang được hồi sức tích cực kết hợp điều trị chuyên khoa Mắt nhằm giảm nguy cơ di chứng thị lực.
Đáng chú ý, một gia đình gồm hai vợ chồng và hai con nhỏ sống gần hiện trường cũng phải nhập viện. Theo người vợ, ngay sau tiếng nổ, không khí có màu vàng và mùi hắc tràn vào nhà. Chỉ sau khoảng một phút phơi nhiễm, cả bốn thành viên đã xuất hiện tức ngực, khó thở, buồn nôn. Đây là lời cảnh báo rõ ràng về khả năng khí độc lan nhanh ra khu dân cư, gây nguy hiểm cả với người không trực tiếp tiếp xúc nguồn phát tán.

Nam bệnh nhân 37 tuổi bị bỏng giác mạc sau khi tiếp xúc với khí clo. (Ảnh: BV)
Trong đêm 19/10, thêm một nam người bệnh 34 tuổi, tổn thương phổi nặng được chuyển đến Bạch Mai, nâng tổng số trường hợp điều trị tại đây lên 7 ca. Người bệnh được hỗ trợ oxy liều cao và điều trị tích cực.
TS.BS Nguyễn Trung Nguyên (Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai) cho biết: "Những ca bệnh đang điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai đều là các trường hợp ngộ độc khí gây kích ứng đường hô hấp. Đặc biệt 3 ca nặng được chuyển đến, người bệnh bị tổn thương niêm mạc hô hấp từ mũi họng phế quản khí quản và bên trong phổi rồi giác mạc. Các tổn thương cần được điều trị tích cực, nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng. Sau điều trị khỏi vẫn có thể để lại di chứng đường hô hấp. Bệnh viện đang nỗ lực để cứu chữa cho người bệnh, hạn chế các tổn thương diễn biến nặng hơn. Các trường hợp còn lại, bác sĩ tiếp tục theo dõi sát chức năng hô hấp, tuần hoàn và nguy cơ diễn biến muộn để điều chỉnh điều trị kịp thời".

Các nạn nhân khác đang được theo dõi sát để điều trị kịp thời tại Trung tâm Chống độc. (Ảnh: BV)
Chuyên gia cảnh báo: Khí clo có thể gây tổn thương muộn
TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cho biết khí clo khi tiếp xúc với bề mặt ẩm như mắt và đường hô hấp có thể tạo thành axit clohydric và các chất oxy hóa mạnh, gây tổn thương niêm mạc và mô sâu. Tùy mức độ phơi nhiễm, người bệnh có thể bị kích ứng mắt, ho, khó thở; nặng hơn là bỏng hóa chất, tổn thương đường thở, phổi và suy hô hấp nguy kịch.
Điều đáng lo ngại là tổn thương có thể tiếp tục tiến triển sau nhiều giờ, ngay cả khi các triệu chứng ban đầu chưa rầm rộ. Người qua giai đoạn cấp tính vẫn có nguy cơ ho kéo dài, hẹp đường thở, suy giảm chức năng hô hấp hoặc di chứng thị lực. Vì vậy, việc đánh giá và theo dõi y tế sau phơi nhiễm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Từ kinh nghiệm xử trí những vụ ngộ độc tương tự, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cảnh báo không tự ý cưa cắt, đục phá, tháo dỡ hoặc tái chế bình chứa hóa chất và vật thể lạ không rõ nguồn gốc. Ngay cả vỏ bình tưởng đã hết hóa chất vẫn có thể tồn dư hơi độc hoặc chất gây cháy nổ. Với vật thể nghi chứa hóa chất nguy hiểm, người dân cần tránh tác động trực tiếp, thông báo cho chính quyền hoặc cơ quan chức năng để được xử lý an toàn.

Bình chứa hóa chất liên quan đến sự cố được ghi nhận tại hiện trường. Trên vỏ bình vẫn còn nhãn giấy nguyên vẹn ghi rõ Clo lỏng, nồng độ tối thiểu 99,6%. Thông tin kết luận từ cơ quan chức năng sau đó, cũng kết luận bình chứa khí Clo.
Các loại bình hóa chất thải bỏ cần được quản lý, thu gom và xử lý đúng quy định; tuyệt đối không sử dụng lại những vỏ chứa không bảo đảm an toàn để đựng nước uống hoặc thực phẩm. Khi xuất hiện cay mắt, ho, tức ngực, khó thở sau nghi ngờ phơi nhiễm khí độc, người dân cần nhanh chóng rời khu vực nguy hiểm và đến cơ sở y tế để được đánh giá.