Bác sĩ cảnh báo: Dấu hiệu nguy hiểm nhất của ung thư phổi không phải đau ngực mà là 4 bất thường này

Thời gian gần đây, tại các phòng khám hô hấp ở Trung Quốc, không ít người cao tuổi đến kiểm tra vì tình trạng “ho mãi không khỏi”. Phản ứng đầu tiên của phần lớn mọi người là nghĩ rằng “cảm lạnh chưa khỏi hẳn”, sau đó thay nhau uống thuốc giảm ho, thuốc chống viêm. Đến khi chụp CT, họ mới phát hiện phổi đã xuất hiện khối bất thường.

Theo các bác sĩ tại Trung Quốc, trên thực tế, dấu hiệu ung thư phổi đáng cảnh giác nhất lại không phải đau ngực như nhiều người vẫn nghĩ, mà là 4 bất thường thường bị xem nhẹ như những bệnh vặt. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu rõ từng dấu hiệu.

Ho kéo dài

Theo đồng thuận y khoa, ho là triệu chứng phổ biến nhất khi bệnh nhân ung thư phổi đến khám. Hơn một nửa số bệnh nhân có biểu hiện ho tại thời điểm được chẩn đoán. Tuy nhiên, kiểu ho này khác với ho do cảm lạnh. Nó thường là ho khan kích thích, ít đờm hoặc chỉ có một chút đờm bọt màu trắng. Người bệnh luôn có cảm giác vướng víu trong cổ họng, ho liên tục và khó dừng lại.

Khi khối u phát triển trong phế quản, nó giống như một vật cản làm tắc đường ống, khiến luồng khí không thể đi qua. Cơ thể theo phản xạ muốn ho để tống vật cản ra ngoài, từ đó hình thành những cơn ho dai dẳng không dứt. Thuốc giảm ho chỉ ức chế phản xạ ho chứ không loại bỏ được kích thích do khối u gây ra.

Kiểu ho thực sự cần cảnh giác là ho khan không khỏi sau 3 tuần dùng thuốc, thậm chí ngày càng nghiêm trọng hơn.

Đờm lẫn máu

Khi thấy đờm có lẫn tia máu, phản ứng đầu tiên của nhiều người là nghĩ rằng mình bị “nóng trong” hoặc “ho nhiều đến mức làm rách cổ họng”, rồi uống trà hoa cúc vài ngày và cho rằng mọi chuyện sẽ qua.

Tuy nhiên, trên lâm sàng, đờm lẫn tia máu là một trong những dấu hiệu có giá trị gợi ý ung thư phổi rõ rệt nhất. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị ung thư phổi nguyên phát của Ủy ban Y tế Quốc gia Trung Quốc nêu rõ: Khoảng 25-40% bệnh nhân ung thư phổi xuất hiện tình trạng ho ra máu, trong đó phần lớn chỉ là đờm lẫn tia máu, còn ho ra lượng máu lớn lại ít gặp hơn.

Không phải đợi đến khi ho ra cả ngụm máu mới nguy hiểm. Điều đáng cảnh giác nhất chính là những tia máu màu hồng hoặc đỏ sẫm xuất hiện lặp đi lặp lại trong đờm.

Ngón tay dùi trống

Tại phòng khám, có người cao tuổi đưa tay ra và hỏi: “Bác sĩ xem giúp tôi, có phải gần đây đầu ngón tay tôi to hơn không? Hàng xóm còn nói đây là tướng tay có phúc”. Khi quan sát, bác sĩ nhận thấy đầu 10 ngón tay đều phình to, móng tay cong lên giống như dùi trống. Đây là hiện tượng ngón tay dùi trống.

Nhiều người cho rằng ngón tay dùi trống là đặc điểm bẩm sinh hoặc do tim hoạt động không tốt. Tuy nhiên, theo đồng thuận y khoa, đây là một trong những biểu hiện thường gặp của ung thư phổi, có liên quan đến tình trạng thiếu oxy mạn tính kéo dài và sự kích thích của các chất do khối u tiết ra khiến mô ở đầu chi tăng sinh.

Những người trung niên và cao tuổi không hút thuốc, cũng không mắc bệnh tim bẩm sinh, nhưng đột nhiên thấy đầu ngón tay to lên, móng tay cong vồng thì nên kiểm tra phổi.

Khàn tiếng kéo dài

Nhiều người trung niên và cao tuổi bị khàn tiếng thường tự cho rằng mình mắc viêm họng, sau đó lần lượt sử dụng các loại thuốc như quả la hán, kẹo ngậm dịu họng. Chỉ đến khi uống thuốc một, hai tuần mà không thấy đỡ, họ mới đến bệnh viện. Lúc này, khối u hoặc hạch bạch huyết đã phát triển lớn và chèn ép dây thần kinh thanh quản.

Cơ chế không phức tạp: Khối u hoặc hạch bạch huyết trong phổi chèn ép dây thần kinh kiểm soát vận động của dây thanh âm, gọi là dây thần kinh thanh quản quặt ngược. Dây thần kinh này đi từ lồng ngực lên trên. Đặc biệt, dây thần kinh bên trái có đường đi rất dài, vòng qua cung động mạch chủ rồi mới đi lên, khiến nó dễ bị tổn thương khi phổi xuất hiện tổn thương bệnh lý. Khi dây thần kinh bị chèn ép, dây thanh âm sẽ bị tê liệt, khiến giọng nói trở nên khàn.

Điểm khác biệt lớn nhất giữa khàn tiếng do viêm họng và khàn tiếng do khối u chèn ép là: Viêm họng thường gây khàn tiếng kèm đau họng, cảm giác vướng víu và có thể khỏi sau một, hai tuần; còn khàn tiếng do khối u chèn ép thường không gây đau hay ngứa, chỉ khiến giọng ngày càng khàn hơn và không đáp ứng với thuốc.

Quan sát lâm sàng cho thấy, nếu một người bị khàn tiếng kéo dài hơn 2 tuần, không có nguyên nhân rõ ràng như cảm lạnh hoặc sử dụng giọng nói quá mức, đồng thời không phát hiện vấn đề ở vùng họng và thanh quản, nhất định cần kiểm tra phổi.

Khi nào cần đi khám?

Sau khi đã nói về 4 dấu hiệu trên, hãy cùng đề cập đến vấn đề thiết thực nhất. Nhiều người sẽ đặt câu hỏi: Vậy tôi có cần đi kiểm tra không? Nên kiểm tra bằng phương pháp nào?

Theo chương trình sàng lọc ung thư phổi và phát hiện, điều trị sớm năm 2024 của Ủy ban Y tế Quốc gia Trung Quốc, những người thuộc nhóm nguy cơ cao được khuyến nghị thực hiện chụp CT liều thấp mỗi năm một lần.

Nhóm nguy cơ cao là những người trên 50 tuổi, đồng thời có ít nhất một yếu tố nguy cơ như tiền sử hút thuốc lâu dài, tiền sử gia đình mắc bệnh, thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc thụ động, khói dầu ăn hoặc bụi nghề nghiệp.

Tại phòng khám, bác sĩ đã chứng kiến quá nhiều trường hợp đáng tiếc vì ban đầu không xem trọng triệu chứng, đến khi kiểm tra thì bệnh đã ở giai đoạn muộn. Ung thư phổi giai đoạn sớm thường không gây đau hay khó chịu rõ rệt. Đến khi xuất hiện đau ngực, khối u có thể đã xâm lấn màng phổi, vì vậy đây không phải là dấu hiệu sớm nhất. Điều thực sự cần theo dõi là 4 bất thường thường bị xem nhẹ như những bệnh vặt.

Hãy ghi nhớ: Ho không khỏi sau 3 tuần, đờm lẫn tia máu, đầu ngón tay to lên và khàn tiếng kéo dài hơn 2 tuần. Nếu bất kỳ dấu hiệu nào trong số này xuất hiện dai dẳng, đừng cố chịu đựng hay tự điều trị, hãy đến bệnh viện.