30s: Khi kiếm được nhiều tiền hơn nhưng vẫn ngại nâng cấp chất lượng sống

Lương tăng rồi, sao vẫn thấy tiêu tiền cho mình là đắt?

Có một kiểu tiết kiệm khá quen thuộc ở những người đã đi làm nhiều năm: sẵn sàng chi tiền cho những thứ được xem là cần thiết, nhưng lại đắn đo với những khoản chỉ đơn giản là giúp bản thân dễ chịu hơn.

Máy tính phục vụ công việc cần nâng cấp thì có thể mua, nhưng chiếc ghế ngồi ở nhà đã ọp ẹp nhiều năm vẫn được giữ lại. Đi ăn với đối tác có thể chọn nhà hàng tốt, nhưng đến lượt đi chơi riêng lại cân nhắc mãi một địa điểm có giá cao hơn bình thường. Sẵn sàng mua quà cho người thân, nhưng một món đồ mình thích thì có thể nằm trong giỏ hàng suốt vài tháng.

Đáng nói là những người này không hẳn thiếu tiền. Họ có thu nhập ổn định, có khoản tiết kiệm và cũng không phải lúc nào cũng chịu áp lực tài chính. Chỉ là cảm giác phải cân nhắc trước khi chi tiền đã trở thành phản xạ.

Khi mới đi làm, tiết kiệm từng khoản là cách để tự bảo vệ mình trước một tương lai chưa chắc chắn. Nhưng sau nhiều năm, thói quen ấy đôi khi vẫn được giữ nguyên, ngay cả khi điều kiện sống đã khác. Một món đồ giá vài triệu đồng có thể không còn là khoản chi quá lớn, nhưng cảm giác tiếc tiền vẫn giống hệt thời điểm phải tính toán từng đồng lương đầu tiên.

Có lẽ đây là một trong những điều khó nhận ra nhất khi thu nhập tăng: tài khoản ngân hàng đã thay đổi, nhưng tiêu chuẩn dành cho bản thân thì chưa chắc.

Nâng cấp cuộc sống đôi khi bắt đầu từ những thứ rất bình thường

Nhắc đến nâng cấp chất lượng sống, người ta thường nghĩ đến một căn nhà rộng hơn, chiếc xe tốt hơn hay những chuyến du lịch đắt tiền. Nhưng những thay đổi đáng giá nhất đôi khi lại chẳng có gì đáng để khoe.

Đó là chuyển sang một căn nhà gần công ty hơn, dù tiền thuê tăng thêm một chút. Là mua chiếc đệm tốt để không còn thức dậy với cảm giác đau lưng. Là thuê người dọn dẹp vài buổi mỗi tháng để cuối tuần không phải dành cả ngày cho việc nhà. Là mua thực phẩm tốt hơn, đi khám định kỳ hoặc chọn một dịch vụ giúp mình bớt mất thời gian cho những việc lặt vặt.

Những khoản chi này có điểm chung: chúng không nhất thiết khiến bạn trông giàu có hơn trong mắt người khác, nhưng có thể khiến một ngày bình thường trở nên dễ chịu hơn.

Thậm chí, có những khoản tiền ban đầu khiến mình thấy đắt, nhưng khi sử dụng lại nhận ra chúng giải quyết được một bất tiện đã kéo dài nhiều năm. Một chiếc máy giặt tốt hơn giúp tiết kiệm thời gian, một chiếc laptop đủ mạnh giúp công việc trôi chảy, hay một căn nhà gần nơi làm việc giúp giảm đáng kể thời gian đi đường.

Trước đây, chúng ta có thể chấp nhận những bất tiện ấy vì chưa có nhiều lựa chọn. Nhưng khi đã có điều kiện, việc tiếp tục chịu đựng chúng chỉ vì muốn tiết kiệm thêm một khoản đôi khi cũng là một lựa chọn cần xem lại.

Đừng chỉ nâng cấp mức chi tiêu, hãy nâng cấp cả cách nghĩ về tiền

Tất nhiên, thu nhập tăng không có nghĩa là mọi thứ đều phải đổi sang phiên bản đắt tiền hơn. Một chiếc túi hàng hiệu, căn hộ lớn hơn hay những kỳ nghỉ xa xỉ không tự động khiến chất lượng sống tốt lên. Nếu chỉ nâng mức chi tiêu để theo kịp bạn bè hoặc duy trì một hình ảnh thành công, thu nhập tăng bao nhiêu cũng có thể không đủ.

Điều đáng nói là cách chúng ta đánh giá một khoản chi. Thay vì chỉ hỏi món đồ này có đắt không, có thể tự hỏi nó có thực sự hữu ích, dùng được trong bao lâu và cải thiện điều gì trong cuộc sống của mình. Thay vì mặc định thuê dịch vụ là tốn tiền, hãy thử tính cả thời gian và công sức mình phải bỏ ra nếu tự làm. Thay vì chỉ nhìn số tiền tiết kiệm được khi chọn phương án rẻ hơn, hãy tính thêm những bất tiện hoặc chi phí có thể phát sinh.

Đây cũng là lúc tư duy tài chính cần thay đổi. Khi còn ít tiền, ưu tiên hàng đầu thường là giữ được tiền. Khi đã có thu nhập tốt hơn, bài toán không chỉ còn là tiết kiệm được bao nhiêu mà còn là phân bổ tiền thế nào để vừa có nền tảng an toàn, vừa cải thiện được cuộc sống.

Một khoản dự phòng, kế hoạch tích lũy dài hạn vẫn cần được duy trì. Nhưng bên cạnh đó, mỗi người cũng có thể dành một ngân sách riêng cho những thứ giúp mình sống thoải mái hơn. Có thể là chăm sóc sức khỏe, học thêm kỹ năng, cải thiện không gian sống hoặc đơn giản là có thêm thời gian nghỉ ngơi.

Không phải cứ kiếm nhiều tiền hơn là phải sống đắt đỏ hơn

Ở tuổi 30s, có lẽ chúng ta bắt đầu nhận ra chất lượng sống không nằm hoàn toàn ở những thứ sở hữu. Một người có thể kiếm được nhiều tiền nhưng vẫn sống trong căn nhà không phù hợp, dành quá nhiều thời gian cho việc đi lại, trì hoãn chăm sóc sức khỏe hoặc luôn cảm thấy có lỗi mỗi khi chi tiền cho bản thân.

Ngược lại, có người không thay đổi quá nhiều về tài sản nhưng biết dùng tiền để giải quyết những vấn đề khiến cuộc sống của mình mệt mỏi hơn. Họ có thể vẫn tiết kiệm, vẫn cân nhắc trước những khoản lớn, nhưng cũng sẵn sàng trả thêm cho thứ thực sự đáng giá.

Có lẽ sau nhiều năm cố gắng kiếm tiền và tích lũy, một câu hỏi khác cũng đáng được đặt ra: ngoài việc giúp mình có nhiều tiền hơn trong tương lai, số tiền đang kiếm được có đang giúp cuộc sống hiện tại tốt lên không?

Bởi suy cho cùng, tiền không chỉ có nhiệm vụ nằm yên trong tài khoản để chứng minh rằng mình đang an toàn. Nó cũng có thể giúp chúng ta có một chiếc giường dễ ngủ hơn, một buổi tối thảnh thơi hơn, một ngày làm việc ít mệt hơn và nhiều lựa chọn hơn trong cuộc sống.