3 loại tiền nếu không dạy con sớm, cha mẹ khó có tuổi già an nhàn

Người ta hay nói đến chuyện nuôi con vất vả mấy chục năm, mong đến lúc về già được thảnh thơi . Nhưng thực tế phũ phàng là: không ít cha mẹ bước sang tuổi nghỉ hưu vẫn quay cuồng với tiền bạc, lo lắng từ hóa đơn y tế đến chuyện “lỡ có việc gì thì ai lo cho mình”. Một phần nguyên nhân không nằm ở việc kiếm được bao nhiêu tiền, mà ở chỗ con cái lớn lên đã được dạy hiểu tiền đến đâu .

Có 3 “loại tiền” rất cơ bản. Nếu không dạy con từ sớm, cha mẹ dù có tích lũy cả đời, đến lúc về già vẫn khó mà an nhàn đúng nghĩa.

1. Tiền tự lập

Rất nhiều gia đình rơi vào cảnh oái oăm: con đã đi làm, thậm chí ngoài 30 tuổi, nhưng vẫn đều đặn ngửa tay xin tiền cha mẹ. Không phải vì quá nghèo, mà vì chưa bao giờ được dạy cách tự đứng trên đôi chân tài chính của mình.

Dạy con về tiền tự lập không phải là ép con khổ, càng không phải “mặc kệ cho tự bơi”, mà là giúp con hiểu: tiền mình tiêu phải do chính mình làm ra. Từ những việc nhỏ như tự quản lý tiền tiêu vặt, làm thêm khi đủ tuổi, hay tự chịu trách nhiệm với các khoản chi “vung tay quá trán”.

Một đứa trẻ quen với việc có tiền là vì nỗ lực, khi lớn lên sẽ ít có tư tưởng dựa dẫm. Và khi con không coi cha mẹ là “ATM sống”, thì tuổi già của cha mẹ cũng nhẹ gánh hơn rất nhiều.

2. Tiền tiết kiệm

Không ít phụ huynh nghĩ: “Con còn nhỏ, biết tiết kiệm làm gì cho mệt?”. Nhưng chính suy nghĩ đó khiến nhiều người trẻ trưởng thành mà không có bất kỳ lớp đệm tài chính nào.

Dạy con tiết kiệm không có nghĩa là bắt con sống kham khổ, mà là giúp con biết chia tiền thành nhiều phần: tiêu – tiết kiệm – dự phòng. Chỉ cần một con heo đất, một cuốn sổ ghi chép, hay một tài khoản tiết kiệm nhỏ đứng tên con, cũng đủ để hình thành thói quen này.

Đứa trẻ biết tiết kiệm sẽ hiểu rằng không phải mong muốn nào cũng cần được đáp ứng ngay lập tức. Khi lớn lên, con sẽ ít vay mượn vô tội vạ, ít sa vào các khoản nợ tiêu dùng và quan trọng nhất: không coi cha mẹ là “quỹ dự phòng khẩn cấp” suốt đời.

Tuổi già an nhàn của cha mẹ đôi khi không đến từ việc có bao nhiêu tiền, mà đến từ việc con cái không cần rút cạn tiền của cha mẹ khi gặp biến cố.

3. Tiền đầu tư

Nhiều người chỉ bắt đầu học về đầu tư khi đã đi làm nhiều năm, thậm chí trả giá bằng những cú “đu đỉnh” đau đớn. Trong khi đó, tư duy đầu tư hoàn toàn có thể gieo mầm từ sớm, ở mức độ phù hợp với độ tuổi.

Với trẻ nhỏ, đầu tư không phải là cổ phiếu hay bất động sản, mà là hiểu khái niệm dùng tiền để sinh ra tiền, biết chờ đợi và nhìn xa hơn hiện tại. Với trẻ lớn hơn, cha mẹ có thể chia sẻ những câu chuyện thật về lãi suất, rủi ro, lợi nhuận, thậm chí cho con quan sát cách gia đình phân bổ tài chính.

Một đứa trẻ có tư duy đầu tư sẽ không chỉ nghĩ “kiếm bao nhiêu”, mà còn nghĩ “giữ và làm tiền lớn lên thế nào”. Khi trưởng thành, con sẽ có xu hướng chủ động chuẩn bị cho tương lai của mình, bao gồm cả việc không phụ thuộc tài chính vào cha mẹ khi họ đã về hưu.

Cha mẹ nào cũng thương con, nhưng thương đúng cách không phải là cho con thật nhiều tiền, mà là cho con khả năng tự quản lý tiền. Dạy con ba loại tiền trên không phải kiến thức cao siêu, nhưng lại là những viên gạch nền tảng cho một cuộc đời tài chính vững vàng.