Trước diễn biến phức tạp của dịch Ebola tại một số quốc gia châu Phi, chiều 21/5, Viện Pasteur TP.HCM tổ chức họp khẩn với 4 Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur và 34 Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh, thành nhằm triển khai các biện pháp giám sát, phòng chống dịch bệnh.
Theo cập nhật tại cuộc họp, tính đến 20/5/2026, thế giới ghi nhận khoảng 600 ca nghi mắc Ebola và 139 ca tử vong nghi ngờ. Trong đó, 51 trường hợp đã được xác định tại các tỉnh Ituri và Kivu của Cộng hòa Dân chủ Congo.
Tại Uganda, cơ quan y tế ghi nhận 2 ca mắc Ebola được xác định bằng xét nghiệm, trong đó có 1 trường hợp tử vong tại thủ đô Kampala. Cả hai bệnh nhân đều từng di chuyển từ Cộng hòa Dân chủ Congo. Ngoài ra, ít nhất 4 nhân viên y tế tử vong với các triệu chứng nghi liên quan Ebola.
Cuộc họp tại Viện Pasteur TP.HCM về công tác phòng chống dịch bệnh Ebola. (Ảnh: Viện Pasteur TP.HCM)
WHO đã xác định dịch Ebola do chủng Bundibugyo là tình trạng y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế. Sau cảnh báo này, Việt Nam đã tăng cường giám sát tại các cửa khẩu và đến nay chưa phát hiện trường hợp nghi mắc Ebola nhập cảnh.
Tại cuộc họp, lãnh đạo các Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur nhận định nguy cơ dịch xâm nhập vào Việt Nam vẫn hiện hữu do hoạt động giao lưu, đi lại quốc tế gia tăng. Các đơn vị được yêu cầu chủ động triển khai các biện pháp giám sát, phát hiện sớm, đáp ứng nhanh và xử lý triệt để ngay từ ca nghi ngờ đầu tiên.
Nhiều nội dung trọng tâm được đưa ra thảo luận như tăng cường giám sát tại cửa khẩu , cơ sở khám chữa bệnh và cộng đồng; rà soát năng lực xét nghiệm, thu dung điều trị; chuẩn bị vật tư, hóa chất, trang thiết bị phòng hộ cá nhân; cập nhật quy trình xử lý ca nghi ngờ và tổ chức tập huấn chuyên môn cho lực lượng y tế dự phòng.
Theo lãnh đạo các Viện, hiện bệnh Ebola chủ yếu lưu hành tại Congo, Uganda và một số khu vực lân cận ở châu Phi. WHO đánh giá nguy cơ đối với Việt Nam ở mức thấp, song không loại trừ khả năng dịch bệnh xâm nhập.
Các địa phương được yêu cầu rà soát, kích hoạt lại các đội phản ứng nhanh từng được thành lập trong các đợt dịch trước đây nhằm bảo đảm sẵn sàng ứng phó khi có tình huống phát sinh.
Theo Quyết định 2914/QĐ-BYT của Bộ Y tế, nhiệm vụ xét nghiệm xác định bệnh Ebola được giao cho Viện Pasteur TP.HCM và Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương. Hai đơn vị này hiện đã sẵn sàng triển khai xét nghiệm Ebola và các kỹ thuật chuyên sâu như giải trình tự gen để phục vụ phát hiện sớm ca bệnh.
Lãnh đạo ngành y tế cũng lưu ý việc xác định ca nghi ngờ phải dựa trên triệu chứng lâm sàng kết hợp chặt chẽ với yếu tố dịch tễ, đặc biệt là tiền sử đi về từ vùng dịch.
Đối với công tác kiểm dịch và truyền thông, các đơn vị được yêu cầu tăng cường phối hợp để sớm phát hiện người đi về từ vùng dịch, đồng thời đẩy mạnh cảnh báo và hướng dẫn khai báo y tế tại khu vực cửa khẩu nhằm nâng cao tính chủ động của người dân.