Vì sao không nên thức khuya trong tháng 7 âm lịch?

Tháng 7 âm lịch thường gắn với nhiều quan niệm dân gian, trong đó có lời nhắc "hạn chế ra ngoài, không nên thức khuya". Có người cho rằng ban đêm trong tháng này là thời điểm dễ gặp những điều không may, thậm chí liên quan đến "thế giới tâm linh".

Nhưng dưới góc nhìn sức khỏe, không có bằng chứng khoa học cho thấy tháng 7 âm lịch khiến con người dễ mắc bệnh hơn nếu thức khuya. Sự thật là việc thức khuya, thiếu ngủ kéo dài chính là yếu tố có thể ảnh hưởng rõ rệt đến sức khỏe.

"Không nên thức khuya trong tháng 7 âm lịch" bắt nguồn từ đâu?

Trong văn hóa dân gian Việt Nam, tháng 7 âm lịch thường được gọi là tháng "cô hồn", gắn với nhiều tín ngưỡng và tập tục truyền thống. Từ đó xuất hiện những lời truyền miệng như hạn chế đi chơi đêm, không ngủ ngoài đường, không gọi tên nhau giữa đêm hoặc tránh thức quá khuya. 

Những quan niệm này thuộc về đời sống văn hóa, tín ngưỡng, không phải khuyến cáo y khoa. Vì vậy, không nên khẳng định rằng cứ thức khuya trong tháng 7 âm lịch là sẽ "bị vong theo", "yếu bóng vía" hay mắc bệnh. Tuy nhiên, nếu nhìn từ góc độ sức khỏe, việc đi ngủ sớm và duy trì lịch ngủ đều đặn vẫn là một thói quen đáng khuyến khích, bất kể đang ở tháng nào.

Thức khuya có thể khiến cơ thể "trả giá" như thế nào?

Giấc ngủ không đơn giản là khoảng thời gian cơ thể nghỉ ngơi. Đây là lúc cơ thể thực hiện nhiều quá trình phục hồi và điều chỉnh quan trọng. WHO cũng xem ngủ đủ giấc là một thành phần của lối sống lành mạnh. Khi thường xuyên ngủ quá ít hoặc đảo lộn giờ ngủ, một số vấn đề có thể xuất hiện.

Não bộ hoạt động kém tỉnh táo

Theo Healthline, thiếu ngủ có thể khiến một người khó tập trung, phản ứng chậm, dễ mắc sai sót và giảm khả năng thực hiện các công việc đòi hỏi sự chú ý. Đây cũng là lý do người thường xuyên thức khuya có thể cảm thấy đầu óc không tỉnh táo vào sáng hôm sau.

Tâm trạng dễ thay đổi

Thiếu ngủ không chỉ ảnh hưởng đến thể chất mà còn tác động đến tâm trạng.

WHO lưu ý rằng ngủ đủ có vai trò quan trọng đối với cả cơ thể và tinh thần. Thiếu ngủ hoặc ngủ không tốt có thể khiến việc kiểm soát căng thẳng trở nên khó khăn hơn.

Người ngủ không đủ có thể dễ cáu gắt, mệt mỏi, khó tập trung hoặc cảm thấy căng thẳng hơn.

Chuyển hóa và cân nặng có thể bị ảnh hưởng

Nghiên cứu được CDC lưu trữ cho thấy, thiếu ngủ có liên quan đến những thay đổi về chuyển hóa, khả năng dung nạp glucose, độ nhạy insulin và các hormone điều chỉnh cảm giác đói - no.

Đây là một trong những lý do tình trạng ngủ ít kéo dài có thể liên quan đến tăng cân và nguy cơ rối loạn chuyển hóa.

Tim mạch cũng không nên bị xem nhẹ

Các dữ liệu dịch tễ học cho thấy, thời lượng ngủ quá ngắn có liên quan với nhiều yếu tố nguy cơ tim mạch và chuyển hóa, trong đó có tăng huyết áp, đái tháo đường và béo phì. Một nghiên cứu được CDC công bố cũng ghi nhận ngủ quá ít có liên quan với tình trạng sức khỏe tim mạch kém lý tưởng.

Điều này không có nghĩa một đêm thức khuya sẽ lập tức gây bệnh tim. Vấn đề nằm ở thói quen thiếu ngủ kéo dài.

Tháng 7 âm lịch có gì đặc biệt về mặt sức khỏe?

Về mặt y khoa, không có cơ sở để nói rằng cơ thể con người trở nên yếu hơn hoặc dễ mắc bệnh hơn chỉ vì bước vào tháng 7 âm lịch.

Nếu một người cảm thấy mệt mỏi, mất ngủ, lo lắng hoặc bất an trong khoảng thời gian này, cần xem xét những nguyên nhân thực tế như: Thay đổi giờ giấc sinh hoạt, thức khuya thường xuyên, sử dụng điện thoại, máy tính trước khi ngủ, căng thẳng, lo âu, uống cà phê hoặc đồ uống chứa caffeine vào buổi tối, môi trường ngủ nóng, nhiều ánh sáng hoặc tiếng ồn. Đặc biệt, nếu một người tin rằng ban đêm trong tháng 7 âm lịch "có nhiều điều đáng sợ", chính sự lo lắng đó cũng có thể khiến họ khó thư giãn và khó đi vào giấc ngủ.

Lúc này, bạn nên thực hiện theo khuyến cáo của WHO: Duy trì giờ đi ngủ và thức dậy đều đặn, hạn chế thiết bị điện tử trước khi ngủ, đồng thời tạo không gian ngủ yên tĩnh, tối và dễ chịu.

Không cần sợ tháng 7 âm lịch, nhưng nên "sợ" thói quen thức khuya kéo dài

Nếu gia đình có quan niệm kiêng thức khuya trong tháng 7 âm lịch, hoàn toàn có thể xem đó như một lời nhắc để điều chỉnh sinh hoạt. Nhưng thay vì giải thích bằng yếu tố tâm linh, có thể nhìn vấn đề theo hướng khoa học: Ngủ sớm giúp cơ thể có đủ thời gian nghỉ ngơi, phục hồi và duy trì nhịp sinh học ổn định.

Theo khuyến nghị được CDC dẫn lại, người trưởng thành nên ngủ ít nhất 7 giờ mỗi đêm; ngủ đủ và có chất lượng là một phần quan trọng của sức khỏe tổng thể.

Vì vậy, dù là tháng 7 âm lịch hay bất kỳ thời điểm nào trong năm, điều quan trọng vẫn là duy trì giờ ngủ ổn định và hạn chế thức khuya kéo dài. Nếu muốn giữ một điều "kiêng" trong tháng 7 âm lịch, hãy thử kiêng thức khuya. Không phải vì sợ những điều huyền bí, mà vì cơ thể thực sự cần được nghỉ ngơi.

(Ảnh minh họa: Internet)