Vay 45 triệu, phải trả 84 triệu đồng: Nhiều người “sốc” khi vay tiền online trên ví điện tử

Các ví điện tử tại Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh mới khi không còn chỉ dừng ở thanh toán, chuyển tiền hay mua sắm trực tuyến. Trong vài năm gần đây, hàng loạt nền tảng bắt đầu đẩy mạnh các sản phẩm tài chính số, đặc biệt là cho vay tiêu dùng, mua trước trả sau (BNPL) và vay trả góp trực tuyến. Từ một ứng dụng thanh toán, ví điện tử dần trở thành “siêu ứng dụng tài chính”, nơi người dùng có thể vay tiền chỉ sau vài thao tác trên điện thoại.

Trên thực tế, phần lớn ví điện tử hiện nay không trực tiếp đứng ra cho vay mà thường kết hợp với ngân hàng hoặc công ty tài chính để triển khai sản phẩm.

Sự phát triển mạnh của các khoản vay trên ví điện tử đến từ nhu cầu món vay nhỏ, vay nhanh, thủ tục đơn giản của người dùng trẻ. Chỉ cần vài phút đăng ký, xác thực điện tử và thao tác trực tuyến, người dùng đã có thể được cấp hạn mức vay hoặc mua trước trả sau mà không cần gặp trực tiếp nhân viên hay chuẩn bị nhiều hồ sơ. So với quy trình vay truyền thống tại ngân hàng, đây là trải nghiệm thuận tiện hơn rất nhiều.

Nhiều người trẻ cho biết họ thích hình thức này vì dễ tiếp cận và giải ngân nhanh. “Lúc cần tiền gấp thì mở app là đăng ký được luôn, không phải chứng minh nhiều giấy tờ”, bạn M.A (TP.HCM) chia sẻ.

Tuy nhiên, cùng với sự phổ biến ngày càng lớn, không ít người dùng bị “sốc” khi nhìn tổng số tiền phải thanh toán sau thời gian vay.

Một người dùng ở Hà Nội cho biết có khoản vay 20 triệu đồng trong 12 tháng với mức lãi suất khoảng 2,69%/tháng. Tổng số tiền phải thanh toán vẫn lên tới gần 26,7 triệu đồng, trong đó riêng phần lãi tạm tính hơn 6,4 triệu đồng, chưa kể phí thu hộ.

Một trường hợp khác vay 35 triệu đồng trong 12 tháng với lãi suất khoảng 2,96%/tháng vàtổng tiền phải trả hơn 50,7 triệu đồng. Ngoài tiền lãi khoảng 7,2 triệu đồng, người vay còn phải trả thêm hơn 8,3 triệu đồng phí dịch vụ cùng các khoản phí khác.

Trong khi đó, vay 45 triệu đồng trong 27 tháng thì mức trả khoảng 3 triệu đồng mỗi tháng, tổng số tiền thanh toán tạm tính lên tới hơn 83,6 triệu đồng. Trong đó, phần lãi tạm tính khoảng 38 triệu đồng, lãi suất công bố ở mức 3,13%/tháng, chưa kể thêm phí thu hộ và các chi phí liên quan.

“Tưởng chỉ trả góp vài triệu mỗi tháng nên thấy nhẹ, nhưng cộng lại mới thấy số tiền đội lên rất nhiều”, nhiều người cho rằng phần “trả mỗi ngày” hoặc “trả mỗi tháng” được hiển thị khá nổi bật khiến người vay dễ tập trung vào số tiền nhỏ trước mắt mà ít chú ý đến tổng nghĩa vụ tài chính cuối cùng.

Thực tế, điều này xuất phát từ đặc thù của tín dụng tiêu dùng số. Các khoản vay trên ví điện tử thường hướng tới nhóm khách hàng không có tài sản đảm bảo, khó chứng minh thu nhập hoặc cần vay nhanh. Thôn thường, món vay càng nhỏ, thời hạn ngắn thì lãi suất càng cao. Do mức độ rủi ro cao hơn ngân hàng truyền thống nên lãi suất và các loại phí cũng cao hơn tương ứng. Ngoài lãi vay, người dùng còn phải trả thêm phí dịch vụ, phí quản lý, phí thu hộ hoặc một số chi phí khác tùy sản phẩm.

Bên cạnh đó, nhiều nền tảng hiện thiết kế trải nghiệm vay theo hướng đơn giản và thân thiện giống ứng dụng mua sắm. Việc kéo thanh chọn hạn mức, hiển thị “chỉ vài chục nghìn đồng mỗi ngày” hay tích hợp điểm tín dụng, ưu đãi khiến việc vay tiền trở nên nhẹ nhàng hơn về mặt tâm lý. Điều này giúp mở rộng tiếp cận tài chính nhưng cũng làm dấy lên lo ngại rằng người dùng trẻ có thể dễ chi tiêu vượt khả năng trả nợ nếu không tính toán kỹ.