Uống trà mỗi ngày có thể gây hại cho thận? Bác sĩ cảnh báo: Cách uống trà này là nguy hiểm nhất

Trên mạng xã hội từng lan truyền thông tin cho rằng “uống 500ml trà có thể khiến cơ thể đào thải 600 ml nước” hoặc “uống trà lâu ngày có thể gây suy thận”, khiến nhiều người lo ngại loại đồ uống này có thể gây hại cho thận.

Tuy nhiên, bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường (Hong Yongxiang) tại Trung Quốc, cho biết, uống trà với lượng vừa phải, nồng độ thông thường vẫn được tính vào tổng lượng nước cơ thể hấp thu mỗi ngày. Điều cần cảnh giác không phải là một vài tách trà mà là thói quen uống quá nhiều, trà quá đặc và kéo dài trong thời gian dài.

Uống trà có khiến cơ thể mất nước?

Trà chứa caffeine, chất có tác dụng lợi tiểu nhẹ. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc uống bao nhiêu trà thì cơ thể sẽ thải ra nhiều hơn lượng nước đã uống.

Theo bác sĩ Hồng Vĩnh Tường, lượng caffeine trong một khẩu phần trà thông thường thường không đủ để gây mất nước đáng kể. Với những người thường xuyên uống trà hoặc cà phê, cơ thể cũng dần hình thành khả năng thích nghi với caffeine.

Vì vậy, quan niệm “uống 500 ml trà nhưng lại đi tiểu mất 600 ml nước” không có cơ sở khoa học đầy đủ. Lượng nước có trong trà vẫn góp phần bổ sung dịch cho cơ thể.

Uống trà quá nhiều mới là điều cần lưu ý

Không nên hiểu rằng trà có thể thay thế hoàn toàn nước lọc, đặc biệt khi uống với lượng lớn và nồng độ cao.

Một trong những vấn đề được bác sĩ lưu ý là oxalate (axit oxalic) – hợp chất có tự nhiên trong trà và có thể tham gia hình thành tinh thể canxi oxalate ở đường tiết niệu.

Một trường hợp từng được báo cáo trên New England Journal of Medicine là người đàn ông 56 tuổi uống tới 16 cốc trà đen đá mỗi ngày, mỗi cốc khoảng 240 ml, tương đương gần 4 lít.

Người này nhập viện khi chức năng thận suy giảm nhanh, creatinine tăng lên 4,5 mg/dL. Sinh thiết thận phát hiện nhiều tinh thể canxi oxalate cùng tình trạng viêm mô kẽ thận. Sau đó, bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng urê huyết và phải lọc máu.

Các bác sĩ cho rằng việc tiêu thụ một lượng trà đen cực lớn, kéo theo lượng oxalate cao là yếu tố quan trọng dẫn tới tổn thương thận do oxalate.

Không cần vì thế mà “sợ” trà

Trường hợp trên không có nghĩa uống trà thông thường sẽ gây sỏi thận hoặc suy thận.

Các nghiên cứu quy mô lớn hiện chưa chứng minh rằng uống trà ở mức vừa phải làm tăng nguy cơ sỏi thận. Một số nghiên cứu thậm chí ghi nhận người uống trà có nguy cơ sỏi thận thấp hơn, trong đó mối liên hệ này được quan sát rõ hơn ở trà xanh.

Nguy cơ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như lượng trà uống mỗi ngày, loại trà, độ đậm đặc của trà và tình trạng sức khỏe của từng người.

Ngoài oxalate, caffeine trong trà cũng cần được lưu ý. Uống quá nhiều trà đặc có thể khiến lượng caffeine nạp vào cơ thể tăng cao, gây hồi hộp, run tay, lo âu hoặc khó ngủ.

Đặc biệt, khi trời nóng, sốt, đổ nhiều mồ hôi hoặc đang thiếu nước, không nên dùng trà đặc làm nguồn bổ sung nước duy nhất.

Thận có nhất thiết phải “uống nước lọc mới thải độc”?

Theo bác sĩ Hồng Vĩnh Tường, đây cũng là một quan niệm chưa chính xác.

Thận cần đủ nước để duy trì tuần hoàn và thực hiện chức năng lọc máu, nhưng nước đưa vào cơ thể không chỉ đến từ nước lọc. Nước trong trà, canh và thực phẩm cũng góp phần vào tổng lượng dịch cơ thể.

Dù vậy, nước lọc vẫn là lựa chọn đơn giản và phù hợp nhất để bổ sung nước hằng ngày, bởi không chứa đường, calo hay caffeine.

Người uống trà nên nhớ 3 điều

Người có thói quen uống trà không nhất thiết phải bỏ trà, cũng không cần cứng nhắc áp dụng quy tắc “uống một cốc trà phải uống thêm một cốc nước lọc”.

Thay vào đó, nên:

Không pha trà quá đặc, đặc biệt nếu uống nhiều lần trong ngày.

Tránh uống trà với lượng quá lớn và kéo dài.

Ưu tiên nước lọc là nguồn bổ sung nước chính, nhất là trong những ngày nóng hoặc vận động nhiều.

Những người từng bị sỏi canxi oxalate, mắc bệnh thận mạn hoặc được bác sĩ yêu cầu hạn chế nước, kali hay phốt pho cần điều chỉnh lượng nước và trà theo tình trạng bệnh cụ thể.

Nói cách khác, một vài tách trà mỗi ngày không phải “kẻ thù” của thận. Điều đáng lo hơn là biến trà đặc thành nguồn nước duy nhất và uống với lượng quá lớn trong thời gian dài.