Từ thực tiễn di sản, Gen Z Việt Nam - Singapore tìm lời giải mới cho hành trình gìn giữ văn hóa dân tộc

Những giải pháp của các bạn trẻ Việt - Sing mang luồng gió mới vào di sản truyền thống

Khát vọng và những đề xuất tâm huyết ấy đã được hiện thực hóa qua các dự án do sinh viên Trường Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH) và Singapore Polytechnic (SP) phối hợp thực hiện trong khuôn khổ Dự án quốc tế Learning Express (LeX) 2026. Đây là sân chơi học thuật ý nghĩa giữa sinh viên hai trường, tạo điều kiện để các bạn cùng hợp tác và vận dụng phương pháp Tư duy thiết kế (Design Thinking) vào giải quyết những vấn đề thực tiễn.

Trong suốt ba mùa tổ chức, các bạn trẻ đã có cơ hội trực tiếp đi thực địa, khảo sát, tìm ý tưởng, phát triển và hoàn thiện giải pháp cho các làng nghề, di sản văn hóa. Quá trình ấy không chỉ giúp các bạn rèn luyện tư duy đổi mới sáng tạo trong môi trường thực tế, mà còn mở ra cơ hội giao lưu, kết nối với bạn bè quốc tế, tích lũy thêm nhiều trải nghiệm hội nhập giàu giá trị.

Tại chương trình năm nay, giải pháp của sinh viên hai trường xoay quanh giải quyết các vấn đề liên quan đến bảo tồn và phát triển Xưởng nhang và Đoàn múa rối nước. Trong đó, giải pháp mang tính bước ngoặt nhất chính là hệ thống chuyển ngữ trực tiếp dành cho khách du lịch khi thưởng thức múa rối nước. Bằng cách số hóa lời thoại và tích hợp qua thiết bị tai nghe, những vở diễn vốn dành cho người bản địa nay đã có thể chạm đến tâm hồn bạn bè quốc tế.

Sự thấu cảm còn được đẩy lên cao qua hệ thống sưởi tích hợp lọc nước tại khu vực biểu diễn, giúp bảo vệ sức khỏe nghệ nhân khi phải ngâm mình nhiều giờ liền. Bên cạnh đó, các phương án bọc cao su mềm cho sào điều khiển cũng giúp giảm thiểu chấn thương trong các động tác kỹ thuật khó.

Các dự án đều giải quyết vấn đề thực tế trong bảo tồn văn hóa, làng nghề truyền thống

Với những ý tưởng cải tiến dành cho mô hình xưởng nhang, sức sáng tạo của Gen Z được thể hiện rõ nét qua mô hình máy đếm nhang. Giải pháp tuy không phức tạp về cấu tạo nhưng lại xử lý hiệu quả công đoạn tốn nhiều thời gian trong quy trình sản xuất thủ công, góp phần nâng cao năng suất cho người làm nghề.

Bên cạnh đó, các bạn còn đề xuất nhiều phương án xây dựng hình ảnh thương hiệu bằng những chất liệu thân thiện với môi trường như áo thun, bao bì hộp giấy... qua đó gia tăng giá trị sản phẩm, mở ra thêm cơ hội việc làm cho lao động địa phương.

Ý tưởng máy đếm nhang giúp gia tăng năng suất của nghề thủ công

Toàn bộ các công trình nghiên cứu thực tế này được trưng bày triển lãm tại HUTECH, thu hút sự quan tâm lớn từ giới chuyên môn bởi tính mới mẻ và khả năng ứng dụng thực tiễn cao, góp phần bảo tồn di sản và phát triển bền vững.

Bạn Giang hy vọng các sản phẩm của nhóm sẽ giúp lan tỏa văn hóa nước nhà ra thế giới

Chia sẻ về quá trình làm dự án, bạn Phạm Hoàng Giang - sinh viên Công nghệ kỹ thuật ô tô bộc bạch: "Thông qua hành trình này, mình nhận ra di sản Việt còn rất nhiều tiềm năng chưa được khai phá, nhất là trong việc kết nối với thế giới. Chuyến đi giúp mình nâng cao kỹ năng chuyên môn, đồng thời thêm thấu hiểu và tự hào về những giá trị cốt lõi của dân tộc."

Dự án LeX 2026 góp phần mở rộng cơ hội kết bạn bốn phương cho sinh viên Việt - Sing

Được biết, những giải pháp đột phá kể trên là kết quả từ chuỗi ngày trực tiếp khảo sát và trải nghiệm thực địa của các bạn trẻ tại Xưởng nhang Minh Phước và Đoàn múa rối nước Rồng Phương Nam. Các bạn trẻ dành thời gian đo đạc thông số, tìm hiểu đặc thù địa phương và trực tiếp trao đổi cùng các nghệ nhân để nắm bắt từng bất cập trong quy trình biểu diễn và sản xuất.

Việc phân tích kỹ lưỡng dữ liệu thực tế và trực tiếp thử nghiệm mô hình tại địa phương đã giúp các bạn trẻ đúc kết nhiều giải pháp giàu tính ứng dụng. Từ đó, những sản phẩm thông minh lần lượt ra đời, góp phần bảo tồn giá trị văn hóa di sản và lan tỏa những nét đẹp truyền thống Việt Nam đến bạn bè năm châu.