Tháo gỡ bài toán 'kẹt' chỗ sạc xe điện ở tập thể, chung cư cũ

Để xe một nơi, sạc xe một nẻo

Nhiều khu chung cư, tập thể cũ được xây dựng trong thời điểm xe điện chưa phổ biến. Vì vậy, hạ tầng kỹ thuật của các tòa nhà này hầu như chỉ phục vụ xe xăng truyền thống, không tính đến nhu cầu sạc xe. Khi xe điện ngày càng được người dân lựa chọn, khoảng trống về quy định chỗ để và điểm sạc trong các tòa nhà này trở thành bài toán nan giải.

Ghi nhận tại một khu chung cư ở Giảng Võ (Hà Nội), xe máy điện vẫn được gửi trong hầm, song việc cắm sạc hoàn toàn không thể thực hiện.

Một người dân tại đây cho biết chung cư ngay từ đầu đã không có hệ thống điện để sạc xe. "Họ sạc ở đâu tôi cũng không rõ, chỉ biết phải tự túc việc này" , người này cho biết và hướng dẫn phóng viên ra một bãi xe khác cạnh chung cư.

Tại đây, phóng viên cũng bị từ chối khi hỏi về việc sạc xe với lý do "sợ cháy nổ" .

Nhiều cư dân rơi vào tình cảnh "tiến thoái lưỡng nan" khi phải tìm điểm sạc bên ngoài mất thời gian, chi phí phát sinh. Trong khi đó, tòa nhà cũng không dám "mở cửa" cho sạc xe điện.

Trao đổi với phóng viên, đại diện ban quản trị cho biết tòa nhà được xây dựng từ năm 2009 và đưa vào sử dụng năm 2016, khi xe điện chưa phổ biến nên không có hạ tầng kỹ thuật dành cho việc sạc pin.

Theo vị này, hệ thống điện và phòng cháy chữa cháy của tòa nhà không được thiết kế cho việc sạc xe. Đặc biệt, tầng hầm chỉ có một lối ra vào, tiềm ẩn nguy cơ lớn nếu xảy ra sự cố cháy nổ.

"Muốn triển khai sạc xe điện không thể làm tùy tiện. Phải có thiết kế lại, xin phép cơ quan chức năng, được PCCC chấp thuận và quan trọng là phải lấy ý kiến đồng thuận của cư dân, vì đây là phần sở hữu chung" , đại diện ban quản trị cho hay.

Cũng theo ban quản trị, trong chung cư hiện vẫn có cư dân bày tỏ lo ngại về an toàn, thậm chí chưa đồng tình cho phép xe điện để dưới hầm. Vì vậy, việc triển khai sạc xe điện "không thể một sớm một chiều" .

Chung cư "mở cửa" cho xe điện nhờ cách làm linh hoạt

Trong khi nhiều khu nhà cũ còn lúng túng, ghi nhận thực tế cho thấy một số chung cư khác tại Hà Nội đã tìm được hướng đi linh hoạt hơn để đáp ứng nhu cầu của người dân. Các tòa nhà này bố trí khu vực riêng dễ quan sát cho xe máy điện, tách biệt với xe xăng, lắp đặt ổ sạc tập trung, hệ thống ngắt điện tự động và trang bị bình chữa cháy, xô cát.

Một số nơi, việc sạc xe được quản lý theo khung giờ, có giám sát và quy định rõ ràng. Nhờ đó, nhu cầu của cư dân sử dụng xe điện phần nào được đáp ứng.

Theo ông Bùi Lừng Danh, Giám đốc kinh doanh Công ty EVG - một đơn vị cung cấp trạm sạc - số lượng xe điện đang tăng rất nhanh, trong khi hạ tầng sạc, đặc biệt tại khu dân cư và chung cư, lại phát triển chậm hơn nhiều.

Việt Nam ước tính có hơn 3 triệu xe máy điện hiện hữu và hàng trăm nghìn xe mới được bán ra vào mỗi quý, số đơn vị cung cấp trạm sạc loại phương tiện này lại chỉ ở mức 4-5 doanh nghiệp.

Theo đại diện EVG, khó khăn lớn nhất không chỉ nằm ở chi phí đầu tư, mà còn ở việc thiếu hành lang pháp lý và bài toán nguồn điện. Các trạm sạc, đặc biệt là sạc nhanh, đòi hỏi điện công suất lớn, điện 3 pha, thậm chí phải lắp thêm trạm biến áp - điều không dễ thực hiện trong các khu dân cư hiện hữu.

"Yếu tố cần thiết nhất để giao thông xanh tại Việt Nam phát triển bền vững chính là hệ thống về mạng lưới trạm sạc" , ông Danh nhận định.

Doanh nghiệp kiến nghị cần sớm có quy chuẩn rõ ràng cho trạm sạc, chính sách hỗ trợ cho các đơn vị đầu tư hạ tầng và hướng dẫn cụ thể để các chung cư có cơ sở triển khai, thay vì lúng túng như hiện nay.

Với người dân, khi có hướng dẫn thống nhất và hạ tầng sạc được đầu tư bài bản trong chung cư cũng như mạng lưới trạm sạc công cộng, việc sử dụng xe máy điện sẽ trở nên thuận tiện và an tâm hơn.

Thay vì phải tự xoay xở tìm chỗ sạc, cư dân có thể sạc xe tại các khu vực được kiểm soát an toàn, phù hợp với tiêu chuẩn kỹ thuật. Điều này không chỉ giảm bớt bất tiện trong sinh hoạt hàng ngày, mà còn góp phần thúc đẩy người dân mạnh dạn chuyển sang sử dụng phương tiện xanh trong thời gian tới.

Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến sửa đổi dự thảo QCVN 04:2021/BXD Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà chung cư, trong đó có nội dung bổ sung quy định bắt buộc các dự án nhà chung cư xây mới phải bố trí khu vực để xe điện, khu vực sạc xe điện. Dự kiến, dự thảo sẽ được hoàn thiện và trình cấp có thẩm quyền trong quý I/2026.