Sau 16 năm hòa nhập với xã hội văn minh, thân nhiệt của thổ dân Amazon giảm 0,5 độ C

Thiên Long, Theo Pháp luật và bạn đọc 01:32 31/10/2020

Sau khi người Tsimane tiếp cận với dầu ăn và cách chế biến thực phẩm chiên rán của chúng ta, tỷ lệ béo phì của họ cũng tăng lên.

Điều gì đang xảy ra với người Tsimane - một bộ lạc sống sâu trong rừng Amazon Bolivia, tách biệt với thế giới văn minh, và vẫn đang sở hữu một nền nông nghiệp săn bắn hái lượm? Các nhà khoa học cho biết thân nhiệt của họ đã giảm 0,5 độ trong vòng 16 năm, từ mức 37 độ C xuống còn 36 độ rưỡi.

Ghi nhận này đã được thực hiện trong một nghiên cứu kéo dài từ năm 2002 đến năm 2018. Nhưng các dữ liệu bây giờ mới được công bố trên tạp chí Science Advances, và nó hiện đang thách thức một giả thuyết thường được công nhận về mối liên quan giữa thân nhiệt và hệ miễn dịch của người.

Sau 16 năm hòa nhập với xã hội văn minh, thân nhiệt của thổ dân Amazon giảm 0,5 độ C - Ảnh 1.

Trên thực tế, người Tsimane chỉ đang đi sau tất cả chúng ta, nhưng họ đi nhanh hơn. Nghiên cứu cho thấy thân nhiệt của chúng ta không còn là 37 độ C nữa, bởi cứ sau mỗi một thập kỷ, con số đó lại giảm xuống 0,03 độ theo từng thế hệ.

Những đứa trẻ sinh từ năm 2000 trở đi hiện có thân nhiệt trung bình thấp hơn 0,59 độ so với những người sinh vào đầu thế kỷ 19. Một nghiên cứu mới đăng vào đầu năm 2020 cho thấy thân nhiệt trung bình của người Mỹ đã giảm 0,5 độ C so với năm 1960.

Đó là mức giảm tương đương với người Tsimane, chỉ có điều, người Mỹ mất 140 năm để trải qua một quá trình thay đổi mà người Tsimane có trong 16 năm. Tại sao lại vậy?

Một xã hội săn bắn hái lượm đang phát triển chóng mặt

Một giải thích được đề xuất cho sự sụt giảm thân nhiệt của chúng ta là những thay đổi về vệ sinh và sức khỏe cộng đồng. Khi y tế phát triển đi cùng với các yếu tố đó, chúng ta đã giảm được nguy cơ và tỷ lệ mắc các bệnh truyền nhiễm.

Theo lý thuyết, khi ít có nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm hơn, hệ thống miễn dịch của chúng ta sẽ giảm hoạt động. Nó không cần gây viêm hoặc gây sốt để tiêu diệt vi khuẩn, virus. Và vì thế, nhiệt độ trung bình của cơ thể chúng ta sẽ thấp hơn.

Cảm thấy nghi ngờ giả thuyết này, Michael Gurven, một nhà nhân chủng học tại Đại học California, Santa Barbara, và nhóm của ông đã quyết định chuyển hướng nghiên cứu. Họ muốn kiểm tra thân nhiệt của một quần thể người đặc biệt, sống tách khỏi thế giới hiện đại và không có một nền y tế cũng như điều kiện vệ sinh sạch sẽ.

Gurven đã tìm đến Bolivia, vào sâu trong rừng Amazon và gặp những thổ dân Tsimane ở đây.

"Các nghiên cứu kết luận thân nhiệt của con người đang giảm xuống dưới ngưỡng 37 độ C trước đây chỉ được thực hiện ở các quốc gia có thu nhập cao như Mỹ và Anh. Nhưng tôi đã thấy cơ hội đầu tiên để làm điều đó trong một bối cảnh rất khác - một vùng nông thôn nhiệt đới - để xem liệu thân nhiệt của những thổ dân ở đây có đang giảm theo thời gian hay không?", ông cho biết.

Sau 16 năm hòa nhập với xã hội văn minh, thân nhiệt của thổ dân Amazon giảm 0,5 độ C - Ảnh 2.

Người Tsimane là một trong số ít các cộng đồng trên Trái Đất vẫn chủ yếu sống nhờ săn bắn, hái lượm. Họ chỉ phát triển được một nền nông nghiệp rất thô sơ giống với tổ tiên sống cách chúng ta hàng chục ngàn năm.

Tuy nhiên, trong những năm gần đây, người Tsimane bắt đầu hòa nhập nhiều hơn với một thế giới công nghiệp hóa bên ngoài rừng rậm. Một số người thậm chí gửi con cái của họ đến các trường học gần đó.

Nói cách khác, cuộc hành trình của bộ tộc Tsimane có thể cho chúng ta thấy lại những thước phim tua nhanh quá trình phát triển của xã hội loài người trong hàng ngàn năm.

"Mặc dù điều kiện sống của người Tsimane ngày nay trông không khác mấy như khi chúng tôi bắt đầu làm việc ở đó hai thập kỷ trước, nhưng khả năng tiếp cận thuốc, thị trường và các tiện nghi khác của họ đã được cải thiện", Gurven nói.

"Vì vậy, điều này cho chúng tôi cơ hội để kiểm tra xem nhiệt độ cơ thể của họ có giảm trong điều kiện sống ở vùng nông thôn Bolivia hay không".

Tại sao thân nhiệt con người lại giảm khi các xã hội tiến lên?

Xem xét hồ sơ y tế thu thập từ 5.000 người Tsimane bản địa từ năm 2002 đến 2018, nhóm nghiên cứu của Gurven thấy nhiệt độ cơ thể trung bình của họ đã giảm từ khoảng 37 độ C vào năm 2002 xuống 36,5 độ C vào năm 2018.

Trong khi những thay đổi này có vẻ giống với những gì đã xảy ra ở xã hội hiện đại, Gurven và nhóm của ông cho rằng những lời giải thích đằng sau nó phức tạp hơn những gì các nhà khoa học từng nghĩ. Nó không chỉ là kết quả của tỷ lệ nhiễm trùng giảm xuống.

Thứ nhất, người Tsimane vẫn thường xuyên mắc nhiều loại bệnh tật hơn so với các quần thể khác, ngay cả khi tuổi thọ của họ đã tăng tới hơn 10 năm. Điều đó khiến tốc độ giảm thân nhiệt quá nhanh của họ trở lên vô lý.

Thứ hai, Gurven cho rằng trải nghiệm nhiễm bệnh nhiễm trùng của con người thời nay cũng khác với trong quá khứ. "Trải nghiệm đó có thể là do chúng ta hiện có các loại thuốc chống viêm không kê đơn dễ dàng tiếp cận như ibuprofen, hoặc thể trạng của chúng ta bây giờ đã tốt hơn so với tổ tiên trước đây", ông nói.

Theo các nhà nghiên cứu, mỗi quần thể người tách biệt trên thế giới có thể có các nguyên nhân gây giảm thân nhiệt khác nhau.

Chẳng hạn, tình trạng giảm hoạt động thể chất trong xã hội hiện đại, như làm việc văn phòng trong các thành phố, có thể khiến thân nhiệt của một nhóm dân số giảm đi một chút. Điều này rõ ràng không đúng với người Tsimane, vì mức độ hoạt động thể chất của họ vẫn như xưa.

Nhưng có một thực tế mà Gurven phát hiện ra: Việc người Tsimane tiếp cận với dầu ăn và cách chế biến thực phẩm chiên rán của chúng ta đang khiến tỷ lệ béo phì của họ tăng lên. Trọng lượng cơ thể cao hơn trung bình đã được đề xuất là một yếu tố có thể khiến thân nhiệt lạnh hơn.

Sau 16 năm hòa nhập với xã hội văn minh, thân nhiệt của thổ dân Amazon giảm 0,5 độ C - Ảnh 3.

Mặc dù vậy, nhìn chung thì thân nhiệt vẫn là một yếu tố tin cậy để đánh giá sức khỏe dân số theo thời gian. Với mức thân nhiệt giảm xuống, Gurven cho biết sức khỏe của người Tsimane đang tốt lên. Điều đó phù hợp với mức tăng tuổi thọ của họ.

Bây giờ, ông đang kêu gọi các nhóm nghiên cứu khác trên thế giới thực hiện các khảo sát điều tra tương tự với các quần thể thổ dân sống tách biệt, hoặc ở những vùng nông thôn có điều kiện sống khó khăn. Nếu kết quả này được lặp lại, chúng ta sẽ có được một bức tranh toàn cảnh để giải thích tốt hơn lý do tại sao cơ thể chúng ta lại đang nguội dần đi.

Nguồn: Gizmodo

Chia sẻ

Bình luận

Tin nổi bật kenh 14

  • Vụ bé gái 13 tuổi mất tích được tìm thấy ở ngôi nhà hoang: “Tôi sẽ đi để không tốn cơm tốn gạo nhà các người nữa, đừng tìm mất công"

    Theo chia sẻ của phụ huynh, vì giận dỗi bố thu điện thoại, không cho chơi điện tử nên N.A. đã bỏ nhà đi. Chiều hôm bỏ đi, A. chỉ ăn một chiếc bánh mỳ, còn 2 ngày hôm sau cháu không ăn gì. Do đói quá nên chiều ngày 30/11 mới về nhà bạn.
  • Đọc thêm