Những câu nói kinh điển của Steve Jobs làm thay đổi thế giới

Bài diễn văn lịch sử của Steve Jobs

Ngày 12 /6/ 2005, trước hàng ngàn tân cử nhân của Đại học Stanford, Steve Jobs đã để lại một trong những bài diễn văn truyền cảm hứng vĩ đại nhất mọi thời đại. Tại bục phát biểu hôm ấy, ông đã đúc kết toàn bộ triết lý về đam mê qua lời khuyên: "Công việc chiếm một phần lớn cuộc sống mỗi người và cách duy nhất để hài lòng là làm những gì mà mình nghĩ là to lớn. Nếu bạn không tìm thấy lý tưởng này, hãy tiếp tục tìm kiếm, đừng nản lòng. Trái tim sẽ chỉ lối cho bạn" .

Sự kiên định ấy càng được minh chứng rõ nét khi ông nhắc lại cú sốc bị tước quyền điều hành vào năm 1985. Đứng trước những người trẻ đang chênh vênh trước ngưỡng cửa cuộc đời, ông bình thản nhìn nhận: "Phải rời khỏi Apple là điều tốt nhất từng đến với tôi. Gánh nặng thành công được thay thế bằng cảm giác nhẹ nhõm của người mới bắt đầu. Tôi được tự do bước vào quãng thời gian sáng tạo nhất trong cuộc đời mình" . Quả thực, với sự chiêm nghiệm của một người đã trải qua vô vàn thăng trầm, ông tin rằng mỗi chặng đường đều có sự sắp đặt kỳ diệu: "Bạn không thể kết nối mọi thứ để nhìn về phía trước, bạn chỉ có thể kết nối chúng khi nhìn lại. Vì vậy, bạn phải tin tưởng rằng những gì ở hiện tại bằng cách nào đó sẽ kết nối trong tương lai" .

Cũng trong bài diễn văn này, vị cựu CEO đã đưa ra một góc nhìn đầy ám ảnh nhưng vô cùng thực tế về giới hạn của đời người. Nhắc lại thời điểm năm 17 tuổi, khi đọc được một câu châm ngôn về cái chết, ông cho biết trong suốt 33 năm, bản thân luôn nhìn vào gương mỗi sáng và tự hỏi: "Nếu hôm nay là ngày cuối trong đời mình, liệu mình có muốn làm những việc như hôm nay?" .

Từ đó, ông nhấn mạnh: "Luôn nhớ rằng mình sẽ phải chết là cách tốt nhất mà tôi biết để tránh sa vào suy nghĩ mình có cái gì để mất. Khi bạn chẳng còn gì, không có lý do nào để bạn không đi theo chính trái tim mình" . Để khép lại khoảnh khắc lịch sử đó, Steve Jobs đã tặng lại thế hệ trẻ một câu nói sau này trở thành kim chỉ nam của cả một thời đại: "Hãy cứ khát khao, hãy cứ dại khờ" .

Triết lý thiết kế và định hình kỷ nguyên Apple

Sự thành công của hệ sinh thái Apple không đến từ phép màu, mà bắt nguồn từ một bộ tiêu chuẩn khắt khe về tính sáng tạo. Trong cuộc phỏng vấn với tạp chí Wired vào tháng 2 năm 1996, khi chia sẻ về nguồn gốc của những ý tưởng đột phá, ông bộc bạch: "Sáng tạo chỉ là kết nối mọi thứ với nhau. Khi bạn hỏi những người sáng tạo làm thế nào để làm nên một sản phẩm, họ sẽ cảm thấy ngượng ngùng một chút vì thực ra họ không làm gì cả. Những gì họ làm dần sáng tỏ theo thời gian và đến như một điều tự nhiên" .

Tuy nhiên, sáng tạo đối với Steve Jobs phải luôn đi đôi với sự tập trung cực đoan. Tại Hội nghị các nhà phát triển toàn cầu của Apple (WWDC) vào tháng 5 năm 1997, khi phải đứng ra bảo vệ quyết định khai tử hàng loạt dự án để cứu vãn công ty đang trên đà phá sản, ông kiên quyết: "Tôi thấy tự hào về những điều chúng tôi chưa làm cũng như đã làm. Sáng tạo có nghĩa là nói 'không' với hàng nghìn thứ" .

Sự dũng cảm loại bỏ những thứ dư thừa ấy đã đặt nền móng cho sự ra đời của iPod và sau này là iPhone. Đến ngày 30 tháng 11 năm 2003, trong một bài báo trên tờ The New York Times, ông đã chính thức tái định nghĩa lại toàn bộ khái niệm về thiết kế trong ngành công nghiệp bằng một lời khẳng định sắc bén: "Thiết kế không chỉ là trông nó như thế nào hay cảm giác ra sao. Thiết kế là cách nó hoạt động" .

Đam mê, công việc và bản lĩnh kiên cường

Nhìn lại toàn bộ hành trình dẫn dắt thế giới công nghệ, một trong những triết lý cốt lõi luôn song hành cùng Steve Jobs chính là tư duy vượt giới hạn: "Sự đổi mới là ranh giới phân biệt giữa nhà lãnh đạo và kẻ theo sau" . Triết lý này đã định hình nên một Apple không bao giờ chạy theo đối thủ mà luôn tự mình tạo ra luật chơi mới cho toàn cầu.

Đối với ông, tham vọng chưa bao giờ được đo đếm bằng những con số vô hồn trong tài khoản ngân hàng. Trong cuộc phỏng vấn nổi tiếng với tờ The Wall Street Journal vào ngày 25/5/1993, vị thuyền trưởng của Apple thẳng thắn bày tỏ: "Là người giàu nhất trong nghĩa trang không quan trọng với tôi... Khi đi ngủ và nghĩ rằng mình đã làm điều gì đó tuyệt vời... đây mới là điều quan trọng với tôi" .

Khát khao tạo ra những giá trị bền vững ấy thực chất đã cháy bỏng từ những năm đầu thập niên 1980. Khi hối thúc đội ngũ kỹ sư khép kín phát triển dòng máy Mac đầu tiên, ông đã truyền cho họ một ngọn lửa tham vọng vượt tầm thời đại, ngắn gọn nhưng đầy sức nặng: "Tôi muốn phát ra một âm thanh trong vũ trụ" . Và cho đến tận ngày hôm nay, âm vang ấy vẫn còn đang ngân dài.