Nhiều trường đại học bỏ tuyển thẳng giải khoa học kỹ thuật

Mùa tuyển sinh đại học năm 2026 ghi nhận sự thay đổi ở một số cơ sở đào tạo khi không còn áp dụng tuyển thẳng đối với thí sinh đạt giải quốc gia, quốc tế trong các cuộc thi khoa học kỹ thuật.

Theo công bố phương án tuyển sinh năm 2026 của trường Đại học Ngoại thương tháng 2/2026 vừa qua, nhà trường đã bỏ nhóm đối tượng học sinh đạt giải cuộc thi khoa học kỹ thuật khỏi diện xét tuyển thẳng.

Thay vào đó, phương thức tuyển thẳng của trường áp dụng cho các nhóm đối tượng như: anh hùng lao động, anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, chiến sĩ thi đua toàn quốc đã tốt nghiệp THPT; học sinh tham gia hoặc đạt giải Olympic quốc tế; thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba kỳ thi học sinh giỏi quốc gia; thí sinh đạt giải các cuộc thi nghệ thuật quốc tế; người khuyết tật đặc biệt nặng; người nước ngoài hoặc người có quốc tịch Việt Nam học THPT ở nước ngoài (với một số điều kiện); người dân tộc thiểu số rất ít người.

Không chỉ dừng ở tuyển thẳng, nhóm thí sinh đạt giải khoa học kỹ thuật cũng không còn được tham gia xét tuyển bằng học bạ như các năm trước. Năm 2026, trường Đại học Ngoại thương chỉ xét học bạ đối với hai nhóm: học sinh hệ chuyên và học sinh không chuyên đạt giải cấp tỉnh.

Tuy nhiên, thành tích khoa học kỹ thuật vẫn được ghi nhận ở mức ưu tiên. Theo thông báo của trường, thí sinh đạt giải quốc gia, quốc tế trong lĩnh vực này có thể được cộng từ 0,5 đến 3 điểm khi xét tuyển, nếu dự án phù hợp với ngành đào tạo.

Giải thích về việc điều chỉnh, đại diện Trường Đại học Ngoại thương cho biết đặc thù của các cuộc thi khoa học kỹ thuật là nhiều dự án được thực hiện theo nhóm, trong khi tuyển sinh đại học cần đánh giá năng lực cá nhân gắn với tổ hợp môn xét tuyển cụ thể.

Sau khi cân nhắc tính phù hợp với bối cảnh tuyển sinh hiện nay, nhà trường quyết định điều chỉnh theo hướng thận trọng và thống nhất hơn.

Trước đó, trường Đại học Công nghệ (Đại học Quốc gia Hà Nội) cũng thông báo không tuyển thẳng thí sinh đạt giải khoa học kỹ thuật.

Theo phương án tuyển sinh năm 2026, trường tập trung tuyển thẳng học sinh đạt giải quốc gia, quốc tế các môn Toán, Vật lý, Hóa học, Tin học vào tất cả các ngành đào tạo. Riêng thí sinh đạt giải môn Sinh học chỉ được tuyển thẳng vào các ngành Công nghệ sinh học và Công nghệ nông nghiệp.

Lý giải về quyết định này, lãnh đạo nhà trường cho biết những kiến thức và kỹ năng liên quan đến nghiên cứu khoa học sẽ được đào tạo trong quá trình học đại học. Vì vậy, trường không coi đây là yếu tố quan trọng để đánh giá năng lực đầu vào của thí sinh.

Không chỉ các trường đại học khối kinh tế và kỹ thuật, một số cơ sở đào tạo thuộc khối ngành đặc thù cũng có điều chỉnh tương tự.

Theo kế hoạch tuyển sinh đại học chính quy năm học 2026 - 2027, Học viện Cảnh sát Nhân dân chỉ tuyển thẳng thí sinh đạt giải Olympic quốc tế, khu vực hoặc giải nhất, nhì, ba học sinh giỏi quốc gia các môn Toán, Vật lý, Hóa học, Ngữ văn, Lịch sử và Tiếng Anh. So với năm trước, trường không còn tuyển thẳng thí sinh đạt giải khoa học kỹ thuật.

Việc một số trường đại học không còn tuyển thẳng học sinh đạt giải khoa học kỹ thuật phản ánh sự khác biệt trong cách đánh giá năng lực đầu vào.

Trong khi các cuộc thi nghiên cứu khoa học ở bậc phổ thông khuyến khích học sinh phát triển tư duy sáng tạo và khả năng giải quyết vấn đề, nhiều trường đại học vẫn ưu tiên các tiêu chí chuẩn hóa như kết quả thi học sinh giỏi hoặc các kỳ thi đánh giá năng lực.

Sự điều chỉnh trong chính sách tuyển sinh của các trường cho thấy xu hướng thận trọng hơn khi sử dụng thành tích nghiên cứu khoa học làm căn cứ tuyển thẳng, đồng thời vẫn ghi nhận thành tích này thông qua các hình thức ưu tiên điểm khi xét tuyển.