Đăng chuyện vợ chồng vào nhóm lớp con trai, người bố bị toà án kết luận: Anh phạm tội bạo lực gia đình!

Một vụ việc tại Trung Quốc khiến nhiều người chú ý khi người xin lệnh bảo vệ lại là một học sinh tiểu học. Theo phán quyết của Tòa án Nhân dân quận Phố Đông, Thượng Hải, mâu thuẫn giữa bố mẹ em kéo dài và người bố nhiều lần đưa những lời lẽ công kích, chuyện riêng tư của gia đình lên các nhóm có sự tham gia của con, trong đó có nhóm lớp, nhóm phụ huynh và nhóm cư dân nơi sinh sống.

Những chuyện vốn thuộc về đời sống riêng của hai vợ chồng vì thế xuất hiện trước những người mà đứa trẻ phải gặp mỗi ngày: bạn học, giáo viên và phụ huynh của các bạn.

Cuối cùng, tòa án xác định hành vi này là bạo lực gia đình dưới hình thức xâm hại tinh thần. Điều đáng chú ý hơn cả là đứa trẻ đã tự mình tìm đến tòa án để yêu cầu được bảo vệ. Một đứa trẻ phải trải qua những gì mới đi đến bước ấy?

Khi chuyện của người lớn trở thành nỗi xấu hổ của con

Nhóm lớp không chỉ là một nhóm trò chuyện trên mạng. Với học sinh, đó là một phần trong thế giới mà các em phải sống mỗi ngày. Những người nhìn thấy câu chuyện gia đình mình trên đó có thể ngày mai vẫn đứng cùng mình ở cổng trường, ngồi cùng lớp, gặp nhau trong giờ ra chơi hoặc xuất hiện trong những buổi họp phụ huynh. Vì vậy, khi chuyện riêng tư của gia đình bị đưa lên nhóm lớp, người chịu ảnh hưởng không chỉ là bố hoặc mẹ. Đứa trẻ cũng bị kéo vào một cuộc mâu thuẫn mà em không lựa chọn.

Một đứa trẻ có thể chưa đủ khả năng phân biệt rạch ròi đâu là chuyện của bố mẹ, đâu là chuyện của mình. Nhưng em có thể cảm nhận rất rõ ánh mắt của người khác, những câu hỏi, lời bàn tán hoặc sự tò mò sau khi chuyện gia đình bị phơi bày.

Điều đó dễ tạo ra cảm giác xấu hổ, mất tự tin, thậm chí khiến trẻ không muốn đến trường hoặc né tránh những câu chuyện liên quan đến gia đình.

Khi cha mẹ trở thành nguồn khiến con mất cảm giác an toàn

Với một đứa trẻ, gia đình vốn là nơi để trở về sau những chuyện xảy ra bên ngoài. Nhưng nếu chính những người thân nhất liên tục đưa con vào giữa mâu thuẫn, công khai chuyện riêng tư hoặc dùng con như một cách để gây tổn thương cho nhau, cảm giác an toàn ấy có thể bị phá vỡ.

Đứa trẻ có thể bắt đầu nghĩ rằng ngay cả những người thân nhất cũng không phải lúc nào cũng bảo vệ mình. Từ đó, trẻ dễ hình thành tâm lý khép kín, không muốn chia sẻ, không dám tin tưởng hoặc luôn đề phòng trước những mối quan hệ thân thiết.

Điều đáng lo là những tổn thương này không phải lúc nào cũng biểu hiện bằng một đứa trẻ khóc lóc hay phản ứng dữ dội. Có khi, trẻ chỉ ngày càng ít nói hơn, không muốn kể chuyện ở trường, tìm cách ở một mình hoặc thay đổi hoàn toàn cách ứng xử với bố mẹ.

“Không đánh con” không có nghĩa là con không bị tổn thương

Nhiều người vẫn có xu hướng nghĩ bạo lực gia đình phải đi kèm với đánh đập, nhưng tổn thương về tinh thần cũng có thể để lại hậu quả lâu dài. Một đứa trẻ liên tục bị đặt vào giữa những cuộc tranh cãi của bố mẹ có thể cảm thấy mình phải lựa chọn đứng về một phía. Có em còn nghĩ rằng chính mình là nguyên nhân khiến bố mẹ mâu thuẫn. Khi người lớn liên tục nói những lời xúc phạm nhau trước mặt con, hoặc công khai chuyện riêng tư của gia đình, đứa trẻ có thể mang theo cảm giác xấu hổ về chính gia đình mình.

Đến trường, em không muốn nhắc đến bố mẹ. Khi bạn bè kể về gia đình, em chọn im lặng. Khi giáo viên yêu cầu viết về bố mẹ, em có thể không biết phải bắt đầu từ đâu. Những phản ứng ấy đôi khi không phải sự “nhạy cảm quá mức” của trẻ, mà có thể là cách một đứa trẻ tự bảo vệ mình trước những điều em chưa đủ khả năng xử lý.

Đừng biến con thành người đứng giữa cuộc hôn nhân

Vợ chồng có thể mâu thuẫn, thậm chí có thể không còn tiếp tục được cuộc hôn nhân. Nhưng những vấn đề của hai người lớn không nên trở thành gánh nặng mà một đứa trẻ phải mang theo. Đặc biệt, các nhóm lớp, nhóm phụ huynh hay mạng xã hội càng không nên trở thành nơi người lớn công khai công kích nhau.

Mỗi lần một chuyện riêng tư bị đăng lên, mỗi lần một lời xúc phạm được chuyển tiếp, đứa trẻ có thể phải đối diện với thêm một vòng tò mò, bàn tán và xấu hổ.

Nếu người lớn không thể tự giải quyết mâu thuẫn, có thể tìm đến người thân, chuyên gia tâm lý, cơ quan hòa giải hoặc các cơ chế pháp lý phù hợp. Nhưng đứa trẻ không nên trở thành người truyền tin, người phán xử hay công cụ để một bên làm tổn thương bên còn lại.

Ngay cả những người chứng kiến cũng cần thận trọng. Khi nhìn thấy một câu chuyện gia đình bị đưa lên nhóm lớp, việc chụp lại, chuyển tiếp hoặc bàn tán trong các nhóm riêng có thể khiến đứa trẻ tiếp tục bị tổn thương dù sự việc ban đầu đã dừng lại.

Nếu nhận thấy một học sinh đột nhiên trở nên im lặng, sợ đến trường, né tránh nhắc đến gia đình hoặc có những thay đổi bất thường trong hành vi, người lớn nên quan sát và tìm cách hỗ trợ thay vì vội vàng trách móc hay quy kết. Có những chuyện trẻ không biết cách nói thành lời. Nhưng sự thay đổi trong hành vi đôi khi chính là cách các em lên tiếng.

Vụ việc trên cũng nhắc người lớn về một ranh giới rất quan trọng: trẻ không phải là nơi để cha mẹ trút giận, càng không phải khán giả cho những mâu thuẫn của người lớn.

Bố mẹ có thể không còn yêu nhau, có thể bất đồng, có thể lựa chọn những con đường khác nhau. Nhưng dù gia đình thay đổi thế nào, đứa trẻ vẫn cần được biết rằng mình không có lỗi, mình không phải lựa chọn giữa bố và mẹ, và mình vẫn xứng đáng có một nơi an toàn để lớn lên.

Bởi đôi khi, điều một đứa trẻ cần nhất không phải là một gia đình không bao giờ xảy ra mâu thuẫn, mà là những người lớn biết để chuyện của người lớn ở đúng chỗ của nó và không bắt trẻ phải trả giá cho những điều mình không gây ra.