Ca khúc mở ra kỷ nguyên mới của nhạc Việt: Biến ca sĩ thành “sách mẫu”, 10 năm nghe lại vẫn nổi da gà
Ca khúc không chỉ mở ra một hướng đi mới cho nhạc Việt mà còn đưa nữ ca sĩ trở thành ngôi sao hàng đầu của làng nhạc.
Khi nhắc đến những ca khúc góp phần thay đổi cách nhạc Việt đưa văn hóa dân gian vào âm nhạc đại chúng, Bánh Trôi Nước là cái tên khó bỏ qua. Ra mắt năm 2016, ca khúc lấy bài thơ cùng tên của Hồ Xuân Hương làm chất liệu, đặt những câu thơ quen thuộc vào nền âm nhạc hiện đại, mở đầu cho một era kéo dài gần một thập kỷ của Hoàng Thùy Linh.
Bánh Trôi Nước (Woman) - Hoàng Thùy Linh
Bánh Trôi Nước được Hoàng Thùy Linh phát hành vào tháng 6/2016, sau đó xuất hiện trong album Hoàng ra mắt năm 2019. Ca khúc do Hồ Hoài Anh sáng tác, Long Halo sản xuất và Triple D đảm nhiệm phần hòa âm, mở đầu cho hướng đi kết hợp chất liệu văn hóa Việt với âm nhạc Pop hiện đại mà nữ ca sĩ tiếp tục phát triển trong những năm sau đó.
Ca khúc lấy nguyên văn bốn câu thơ nổi tiếng của Hồ Xuân Hương làm phần lời, xoay quanh hình ảnh chiếc bánh trôi nước để nói về thân phận người phụ nữ trong xã hội xưa. Trên nền giai điệu điện tử pha màu sắc dân gian, Hoàng Thùy Linh giữ lại những hình ảnh quen thuộc như “bảy nổi ba chìm”, “tấm lòng son”, nhưng đặt chúng trong một không gian âm nhạc hiện đại, tạo nên sự tương phản rõ giữa chất liệu cổ điển và cách thể hiện đương đại.
MV với hình ảnh người phụ nữ được đặt giữa những khung cảnh mang màu sắc Á Đông
MV tiếp tục mở rộng tinh thần này bằng một thế giới giàu tính biểu tượng, nơi hình ảnh người phụ nữ được đặt giữa những khung cảnh mang màu sắc Á Đông. Trang phục, đạo cụ, cách trang điểm và các động tác vũ đạo đều được xây dựng theo hướng cách điệu, thay vì tái hiện nguyên bản văn hóa truyền thống. Những gam màu tương phản, chuyển động cơ thể và cách dàn dựng hình ảnh khiến Bánh Trôi Nước mang cảm giác vừa quen thuộc vừa kỳ ảo.
Phần hình ảnh cũng cho thấy cách Hoàng Thùy Linh bắt đầu xây dựng công thức riêng: lấy một chất liệu rất Việt làm trung tâm rồi biến nó thành một sản phẩm Pop có ngôn ngữ thị giác hiện đại. Từ bài thơ của Hồ Xuân Hương đến hình tượng người phụ nữ, mọi chi tiết trong MV đều được xử lý theo hướng đương đại, tôn vinh hình ảnh đẹp của người phụ nữ Việt Nam.
Bánh Trôi Nước của Hoàng Thùy Linh đến nay vẫn được xem là một trong những MV có phần hình ảnh được đầu tư nổi bật của Vpop
Ngay sau khi ra mắt, Bánh Trôi Nước nhanh chóng tạo được hiệu ứng lớn. Sau khoảng 4 tháng, MV đạt hơn 15 triệu lượt xem, đồng thời liên tục được gọi tên tại các giải thưởng âm nhạc lớn trong năm 2016. Thành công của ca khúc giúp Hoàng Thùy Linh nhận được nhiều đề cử và giải thưởng quan trọng, trở thành một trong những bước ngoặt đáng chú ý nhất trong sự nghiệp của nữ ca sĩ. MV đến nay vẫn được xem là một trong những MV có phần hình ảnh được đầu tư nổi bật của Vpop. Hiện MV đã vượt mốc 50 triệu lượt xem trên YouTube.
Từ Bánh Trôi Nước, Hoàng Thùy Linh bắt đầu xây dựng một era âm nhạc lấy cảm hứng từ văn hóa và văn học Việt
Từ Bánh Trôi Nước, Hoàng Thùy Linh bắt đầu xây dựng một era âm nhạc lấy cảm hứng từ văn hóa và văn học Việt, được phát triển xuyên suốt những sản phẩm sau này. Ba năm sau, Để Mị Nói Cho Mà Nghe trở thành cú nổ giúp Hoàng Thùy Linh trở thành cái tên yêu thích hàng đầu thị trường. Ra mắt vào tháng 6/2019, Để Mị Nói Cho Mà Nghe với câu hát “Mị còn trẻ, Mị muốn đi chơi” nhanh chóng trở thành câu nói quen thuộc trên mạng xã hội. MV còn đưa Chí Phèo, Thị Nở, chị Dậu, lão Hạc, cậu Vàng cùng nhiều nhân vật văn học vào một thế giới rực rỡ. Sau hơn 7 tháng, MV vượt 100 triệu lượt xem, hiện đã vượt 198 triệu lượt xem và vẫn là sản phẩm được xem nhiều nhất của Hoàng Thùy Linh.
Chất liệu văn hóa không còn là điểm nhấn của một vài ca khúc mà trở thành concept xuyên suốt một album và sự nghiệp của Hoàng Thùy Linh sau này.
Thành công của Để Mị Nói Cho Mà Nghe mở đường cho album Hoàng ra mắt cuối năm 2019. Album gồm 9 ca khúc, tiếp tục khai thác văn học, truyện cổ, thành ngữ, ca dao và tín ngưỡng dân gian, từ Em Đây Chẳng Phải Thúy Kiều, Kẻ Cắp Gặp Bà Già đến Duyên Âm, Kẽo Cà Kẽo Kẹt . Lúc này, chất liệu văn hóa không còn là điểm nhấn của một vài ca khúc mà trở thành concept xuyên suốt một album và sự nghiệp của Hoàng Thùy Linh sau này.
Ba năm sau, LINK tiếp tục kéo dài era văn hóa này với Gieo Quẻ, See Tình và nhiều ca khúc mang màu sắc Việt. Riêng See Tình trở thành một trong những ca khúc Việt nổi tiếng nhất ở nước ngoài khi bản remix của Cukak biến đoạn “tình tình tang tang” thành hook viral trên TikTok, với hashtag #SeeTinh từng đạt khoảng 1,2 tỷ lượt xem.
Hoàng Thuỳ Linh - See Tình
Ca khúc lan rộng tại Trung Quốc, Hàn Quốc và nhiều thị trường châu Á, được hàng loạt nghệ sĩ quốc tế cover, trong khi LINK cũng nhận điểm 7,2/10 từ Pitchfork. Từ một bản hit Vpop, See Tình vượt qua rào cản ngôn ngữ để trở thành một trong những trường hợp hiếm hoi của nhạc Việt được khán giả quốc tế nhận diện rộng rãi.
Hiệu ứng từ era này cũng tạo ra một thay đổi rõ trong Vpop. Sau thành công của Để Mị Nói Cho Mà Nghe và See Tình, ngày càng nhiều nghệ sĩ tìm đến văn học, lịch sử, tín ngưỡng, chất liệu dân gian và hình ảnh truyền thống để xây dựng ca khúc, MV hoặc cả concept cho dự án.
Hiệu ứng từ thành công của Hoàng Thùy Linh đưa Văn hóa Việt dần trở thành một nguồn cảm hứng cho nhiều sản phẩm âm nhạc của cả thị trường
Văn hóa Việt dần trở thành một nguồn cảm hứng có khả năng tạo hit và giúp sản phẩm có bản sắc riêng, thay vì chỉ xuất hiện như một lớp trang trí trong MV. Từ đây, xu hướng đưa chất liệu văn hóa vào nhạc đại chúng ngày càng rõ nét và trở thành một dòng chảy đáng chú ý của nhạc Việt.
Gần một thập kỷ, era văn hóa này đã đưa Hoàng Thùy Linh trở thành một trong những gương mặt nổi bật và dần vươn lên hàng ca sĩ top đầu của Vpop. Từ Để Mị Nói Cho Mà Nghe đến See Tình, cô liên tục có những sản phẩm tạo hiệu ứng lớn trong nước lẫn quốc tế, đồng thời được lựa chọn biểu diễn tại nhiều show lễ hội lớn và các sự kiện quốc gia quan trọng.
10 năm sau, Bánh Trôi Nước vẫn là biểu tượng đưa văn hóa Việt vào nhạc đại chúng, đồng thời đưa Hoàng Thùy Linh thành một chuẩn mực khó bỏ qua cho những sản phẩm về văn hóa tại Việt Nam
10 năm sau ngày phát hành, Bánh Trôi Nước vẫn được nhắc đến như một biểu tượng của việc đưa văn hóa Việt vào âm nhạc đại chúng, đồng thời là cột mốc mở ra era đặc trưng của Hoàng Thùy Linh. Cũng từ những thành công ấy, mỗi khi một sản phẩm mới khai thác văn hóa Việt ra mắt, Hoàng Thùy Linh thường được nhắc đến như một chuẩn mực để so sánh, bởi cô đã có một chuỗi thành tích đủ dài để định hình kỳ vọng của khán giả về cách biến chất liệu truyền thống thành một sản phẩm đại chúng.
Ảnh: FBNV